Η κυβέρνηση εξυπηρέτησης των συμφερόντων του κεφαλαίου, ντόπιου και ξένου, και σαρώματος των κοινωνικών αγαθών, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγεται και το αγαθό της Παιδείας, ξηλώνει μεθοδικά κάθε δομή ή θεσμό, που έβαζε έστω και ελάχιστα εμπόδια στην έφοδο του ιδιωτικού κεφαλαίου και στον πολύπαθο και ευαίσθητο χώρο της εκπαίδευσης.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον επιδεικνύεται για την τριτοβάθμια εκπαίδευση, επειδή αυτή αποτελεί βασικό πυλώνα εισόδου στην αγορά εργασίας, ενώ στο χώρο αυτό δραστηριοποιούνται πολλοί έμποροι της γνώσης, ιδιοκτήτες «κολεγίων», οι οποίοι αγωνιούν να δουν τις προσδοκίες τους να ευοδώνονται και τα κέρδη τους να αυξάνονται. Αλλωστε, το σφαγείο των πανελλαδικών εξετάσεων, που φυλάσσεται από όλες τις αστικές κυβερνήσεις ως κόρη οφθαλμού για να χτυπά αλύπητα την ιστορικά διαμορφωμένη τάση της νεολαίας της ελληνικής εργαζόμενης κοινωνίας για πανεπιστημιακή μόρφωση, στέλνει συστηματικά στα «μαγαζιά» αυτών των εμπόρων σημαντική πελατεία από τα πιο εύπορα στρώματα.
Τα συμφέροντα των ιδιοκτητών κολεγίων είναι άρρηκτα δεμένα με τα συμφέροντα πανεπιστημιακών ιδρυμάτων της αλλοδαπής (ιδιαίτερα των χωρών της Ευρωπαϊκής Ενωσης), αφού τα μεν πρώτα -τα κολέγια- έχουν υπογράψει συμφωνίες δικαιόχρησης με τα ξένα πανεπιστήμια για να παραπλανούν την πελατεία τους με ηχηρές εντυπώσεις και για να παρακάμψουν τη συνταγματική επιταγή για απαγόρευση των ιδιωτικών πανεπιστημίων στη χώρα μας, τα δε ξένα πανεπιστήμια έχουν την ανάγκη αυτής της συνεργασίας για να επιβιώσουν οικονομικά και ακαδημαϊκά, αφού έχουν υποστεί τις συνέπειες της εξοντωτικής ανταποδοτικής «αξιολόγησης» και της κακόφημης Διακήρυξης της Μπολόνια.
Τη φορά αυτή σειρά να ξηλωθεί έχει το ΔΟΑΤΑΠ, που αντικατέστησε το παλιό ΔΙΚΑΤΣΑ, όταν διαχωρίστηκε η ακαδημαϊκή ισοτιμία τίτλων σπουδών από την ισοτιμία των επαγγελματικών δικαιωμάτων που απορρέουν από αυτούς τους τίτλους, ώστε να ανοίξει ο δρόμος για την αναγνώριση «πτυχίων» που δίνουν ιδιωτικές κερδοσκοπικές δομές εκπαίδευσης, όπως είναι τα κολέγια, που έχουν συμβληθεί με πανεπιστήμια του εξωτερικού ή πανεπιστημιακά ιδρύματα του εξωτερικού που έχουν οργανώσει τις σπουδές τους σύμφωνα με τις κατευθύνσεις της Μπολόνια (τριετείς σπουδές πρώτου κύκλου), την οποία, για να μην ξεχνιόμαστε συνυπέγραψε και η χώρα μας διά χειρός Αρσένη.
Είναι φυσικό, λοιπόν, το ευρωπαϊκό κεφάλαιο, να πιέζει τις ελληνικές κυβερνήσεις να προσαρμόσουν τη νομοθεσία τους έτσι που να ικανοποιείται απόλυτα και η «αγορά εκπαίδευσης» των χωρών του. Γι’ αυτό δεν είναι τυχαίο που στα Μνημόνια συμπεριλήφθηκαν από την πρώτη στιγμή προβλέψεις που απελευθερώνουν τη δράση των κολεγίων στη χώρα μας, που είναι συμβεβλημένα με πανεπιστήμια των χωρών της ΕΕ.
Στην τελευταία μάλιστα επικαιροποίηση του Μνημόνιου [Νόμος 4254 «Μέτρα στήριξης και ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας στο πλαίσιο ε-φαρμογής του ν. 4046/ 2012 και άλλες διατάξεις», (ΦΕΚ Α’ 85/07.04. 2014), το γνωστό δηλαδή πολυνομοσχέδιο που ψηφίσθηκε α-πό το συντεταγμένο λόχο των κυβερνητικών βουλευτών] υπάρχει ρύθμιση, που αφορά στους απόφοιτους των νομικών σχολών των ευρωπαϊκών πανεπιστημίων και των συνεργαζόμενων με αυτά κολεγίων, οι οποίοι θα εγγράφονται πλέον στους δικηγορικούς συλλόγους της χώρας με τη διαδικασία που ισχύει και για τους πτυχιούχους των νομικών σχολών των ελληνικών πανεπιστημίων, χωρίς δηλαδή να προηγηθεί αναγνώριση των πτυχίων τους από το ΔΟΑΤΑΠ, διαδικασία που αποτελούσε προαπαιτούμενο μέχρι τώρα.
Πρέπει να σημειωθεί ότι μετά τα πρώτα νομοθετήματα που άνοιγαν το χορό για την αναγνώριση των κολεγίων από τις κυβερνήσεις της ΝΔ (υπουργοί Παιδείας: Μαριέτα Γιαννάκου, Στυλιανίδης, κ.λπ.), το ΔΟΑΤΑΠ υποχρέωνε αυτούς τους απόφοιτους, που έκαναν αίτηση αναγνώρισης του «πτυχίου» τους («πτυχίο» κολεγίων που συνεργάζονται με ξένα πανεπιστήμια,) να κάνουν πρόσθετα μαθήματα και δοκιμασίες στα ελληνικά πανεπιστήμια, προκειμένου να πάρουν την ισοτιμία, αφού οι σπουδές που είχαν ήταν τριετούς διάρκειας.
Είναι δε ηλίου φαεινότερο ότι αυτή η ρύθμιση θα αποτελέσει προπομπό για την πλήρη κατάργηση του ΔΟΑΤΑΠ και για άλλα επαγγέλματα για την απόκτηση των οποίων τα κολέγια, που συνεργάζονται με πανεπιστήμια των χωρών της ΕΕ, παρέχουν σπουδές (όπως είναι π.χ. το επάγγελμα του μηχανικού, τα οικονομικά επαγγέλματα, επαγγέλματα συναφή με ανθρωπιστικές σπουδές, ιατρικά επαγγέλματα, κ.λπ.) κατά κανόνα δομημένες στους κύκλους σπουδών της Μπολόνια.
Αυτή η ύπουλη ρύθμιση βάζει αντικειμενικά βόμβα στα θεμέλια της δημόσιας πανεπιστημιακής εκπαίδευσης στη χώρα μας, γιατί καταρρίπτει ακόμα και αυτό το ελάχιστο εμπόδιο (ΔΟΑΤΑΠ) που έβαζε φραγμό στην εισροή ιδιωτικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα και λειτουργούσε ως τρόπον τινά ασπίδα προάσπισης του άρθρου 16 του Συντάγματος. Κοντολογίς, τα ιδιωτικά πανεπιστήμια στη χώρα μας, με τη μορφή των κολεγίων των συμβεβλημένων με πανεπιστήμια της ΕΕ, είναι πλέον γεγονός!
Η εξέλιξη αυτής της βρόμικης ιστορίας έχει ως ακολούθως:
Καταρχάς, το άρθρο 15 του Ν. 4194/2013 προέβλεπε στις προϋποθέσεις άσκησης κατόχων τίτλων πανεπιστημίων της αλλοδαπής και ασκούμενων δικηγόρων της αλλοδαπής τα εξής:
«1.Πτυχιούχοι ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της αλλοδαπής μπορούν να πραγματοποιούν άσκηση στην Ελλάδα, εφόσον:
α) είναι πολίτες κράτους -μέλους της Ευρωπαϊκής Ενωσης ή άλλου συμβαλλόμενου κράτους της Συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο,
β) είναι κάτοχοι πτυχίου Νομικής Σχολής αναγνωρισμένου ανώτατου εκπαιδευτικού ιδρύματος των ανωτέρω κρατών και το πτυχίο τους έχει αναγνωρισθεί από τον ΔΟΑΤΑΠ ως ισότιμο και αντίστοιχο με το απονεμόμενο από τις Νομικές Σχολές των ημεδαπών ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων Νομικής Σχολής».
Στη συνέχεια, με την τελευταία επικαιροποίηση του Μνημόνιου, όπως αναφέραμε παραπάνω (Νόμος 4254/2014), έγινε τροποποίηση του συγκεκριμένου εδαφίου και στην τελική διατύπωση απαλείφθηκε πλήρως η πρόνοια της ισοτιμίας των πτυχίων από το ΔΟΑΤΑΠ. Ετσι, το σχετικό εδάφιο διαμορφώνεται ως εξής (Υποπαράγραφος ΙΕ.1 της Παραγράφου ΙΕ: Διατάξεις Αρμοδιότητας Υπουργείου Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, εδάφιο β του Πρώτου Αρθρου του Νόμου 4254):
«1.Πτυχιούχοι ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της αλλοδαπής μπορούν να πραγματοποιούν άσκηση στην Ελλάδα, εφόσον:
α) είναι πολίτες κράτους -μέλους της Ευρωπαϊκής Ενωσης ή άλλου συμβαλλόμενου κράτους της Συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο,
β) είναι κάτοχοι πτυχίου Νομικής Σχολής των Πανεπιστημιακών Ιδρυμάτων των ανωτέρω υπό (α) Κρατών».
Συνεπώς, από τούδε και στο εξής, οι κάτοχοι πτυχίου Νομικής ευρωπαϊκών πανεπιστημίων ή κολεγίων που έχουν συνάψει συμφωνίες δικαιόχρησης με ευρωπαϊκά πανεπιστήμια (αναγνωρίζονται ως παραρτήματά τους), θα εγγράφονται στα βιβλία ασκουμένων των δικηγορικών συλλόγων της Ελλάδας, με απλή προσκόμιση του πτυχίου τους, όπως ακριβώς και οι πτυχιούχοι των ελληνικών νομικών σχολών. Μετά την πρακτική άσκηση, διάρκειας 18 μηνών, θα συμμετέχουν στον πανελλήνιο διαγωνισμό υποψήφιων δικηγόρων, όπως ακριβώς και οι πτυχιούχοι των ελληνικών νομικών σχολών για να μπορέσουν να ασκήσουν το επάγγελμα του δικηγόρου.
Τις προθέσεις της κυβέρνησης, που εργολαβικά ανέλαβε την υπεράσπιση μέχρι τέλους των συμφερόντων των ντόπιων καπιταλιστών και των αφεντικών της τρόικας, δηλώνει και το γεγονός ότι απαλείφθηκε κατά τη συζήτηση στη Βουλή του επικαιροποιημένου Μνημόνιου (Ν. 4254/2014) και μια επιπλέον προϋπόθεση, πέραν της απλής κατοχής του πτυχίου Νομικής των Πανεπιστημιακών Ιδρυμάτων των κρατών-μελών της ΕΕ, που τελικά θεσμοθετήθηκε, η οποία όριζε για τους κατόχους αυτών των πτυχίων να «έχουν συμμετάσχει επιτυχώς σε δοκιμασία επάρκειας σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 17 (σ.σ. εννοείται του Ν. 4194/2013), που πιστοποιεί ότι οι γνώσεις και τα προσόντα τους αντιστοιχούν στις γνώσεις και τα προσόντα που απαιτού-νται από τον παρόντα κώδικα για την απόκτηση της ιδιότητας του ασκούμενου δικηγόρου».
Τα παραπάνω δεν είναι μια απλή διευκόλυνση των επιχειρηματιών ιδιοκτητών των μαγαζιών των κολεγίων. Είναι η ντε-φάκτο νομιμοποίηση των ιδιωτικών πανεπιστημίων και στην Ελλάδα και έτσι πρέπει να αντιμετωπιστεί από την πανεπιστημιακή κοινότητα, το φοιτητικό κίνημα και την εργαζόμενη κοινωνία.
Μέχρι αυτή τη στιγμή, αντιμετωπίζεται ως απλή υπονόμευση του δικηγορικού επαγγέλματος και απαξίας του πτυχίου των επαγγελματιών αυτής της κατηγορίας. Ο Δικηγορικός Σύλλογος, μάλιστα, στον αντίποδα προαναγγέλλει αυστηροποίηση των εξετάσεων ελέγχου της επάρκειας των πτυχιούχων. Σημειώνουμε ότι η πρόταση αυτή θα πλήξει και τους κατόχους πτυχίων των ελληνικών νομικών σχολών. Η σωστή στάση από τη μεριά του Δικηγορικού Συλλόγου θα επέβαλε την αποφασιστική άρνηση να εγγράψει στα μέλη του τους απόφοιτους των κολεγίων.
ΥΓ: Δεν πρόλαβε να περάσει ούτε ένας μήνας και το υπουργείο Παιδείας με νέα τροπολογία στο νομοσχέδιο για τις λαϊκές αγορές άνοιξε πόρτες και παράθυρα στην αναγνώριση όλων των «πτυχίων» των κολεγίων, που συνεργάζονται με ξένα πανεπιστήμια. Η τροπολογία τροποποιεί την περίπτωση α΄ της παραγράφου 1 του άρθρου 1 του Ν. 3696/2008 (Α΄ 177). Το άρθρο 1 του Νόμου αυτού όριζε ότι «Οι βεβαιώσεις, τα πιστοποιητικά σπουδών ή οποιασδήποτε άλλης ονομασίας βεβαίωση που χορηγούν τα Κολλέγια δεν είναι ισότιμα με τους τίτλους που χορηγούνται στο πλαίσιο του ελληνικού συστήματος τυπικής εκπαίδευσης, όπως Πανεπιστήμια, ΤΕΙ και ΙΕΚ». Απέκλειε δηλαδή μια κι έξω τα κολέγια από κάθε διαδικασία ισοτίμησης των τίτλων σπουδών τους.
Η νέα τροπολογία, όμως, του Αρβανιτόπουλου ορίζει στο άρθρο 6 τα εξής: «Το Συμβούλιο Αναγνώρισης Επαγγελματικών Προσόντων (ΣΑΕΠ) του π.δ. 38/2010 “Προσαρμογή της ελληνικής νομοθεσίας στην Οδηγία 2005/36/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 7ης Σεπτεμβρίου 2005, σχετικά με την αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων και άλλες διατάξεις”, (Α’ 78) είναι αρμόδιο και για την αναγνώριση της επαγγελματικής ισοδυναμίας των τίτλων τυπικής ανώτατης εκπαίδευσης τρίτων χωρών της περίπτωσης α’ της παραγράφου 1 του άρθρου 1 του νόμου 3696/2008 (Α’ 177) και των μεταπτυχιακών τίτλων σπουδών της περίπτωσης β’ της ίδιας παραγράφου, όπως αυτή αντικαταστάθηκε από την παράγραφο 23 του άρθρου 30 του νόμου 4111/2013 (Α’ 18). Κατά τα λοιπά, το ΣΑΕΠ εφαρμόζει αναλογικά τη διαδικασία του π.δ. 38/2010».
Κοντολογίς, τα «πτυχία» των κολεγίων μπαίνουν πλέον σε διαδικασίες ισοτιμίας από το ΣΑΕΠ και εμμέσως πλην σαφώς τα κολέγια, που συνεργάζονται με ξένα πανεπιστήμια, τοποθετούνται στη σφαίρα της ανώτατης εκπαίδευσης. Αποκαλυπτική είναι η αιτιολογική έκθεση της σχετικής τροπολογίας:
«Αρθρο 6
Ρύθμιση Αρμοδιότητας Συμβουλίου Αναγνώρισης Επαγγελματικών Προσόντων (ΣΑΕΠ)
Με τη ρύθμιση του παρόντος δι-ευκρινίζεται ότι το ΣΑΕΠ είναι αρμόδιο και για την αναγνώριση της επαγγελματικής ισοδυναμίας των τίτλων τυπικής ανώτατης εκπαίδευσης τρίτων χωρών που παρέχονται από Κολλέγια που παρέχουν κατ’ αποκλειστικότητα σπουδές βάσει συμφωνιών πιστοποίησης (validation) και δικαιόχρησης (franchising) με ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα της αλλοδαπής, αναγνωρισμένα από τις αρμόδιες αρχές στη χώρα που εδρεύουν, οι οποίες οδηγούν σε πρώτο πτυχίο (bachelor) τουλάχιστον τριετούς διάρκειας σπουδών και φοίτησης ή μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών, καθώς και από Κολλέγια, παρόχους υπηρεσιών μη τυπικής μεταλυκειακής εκπαίδευσης και κατάρτισης, τα προγράμματα σπουδών των οποίων οδηγούν σε μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών, εφόσον αυτά τα συγκεκριμένα προγράμματα σπουδών έχουν πιστοποίηση (accreditation) από διεθνείς οργανισμούς πιστοποίησης».
