Οι «σοφοί» που τοποθέτησε ο Α. Λοβέρδος στην «επιστημονική επιτροπή» που θα μελετήσει και θα κάνει προτάσεις για την Κοινωνική Ασφάλιση άρχισαν ν’ ανοίγουν τα χαρτιά τους. Οι πρώτες τοποθετήσεις τους δεν αφήνουν καμιά αμφιβολία ακόμα και για τους πλέον αφελείς, που πίστεψαν ενδεχομένως ότι οι άνθρωποι αυτοί θα μιλήσουν σαν επιστήμονες με κοινωνική ευαισθησία.
Ο πρόεδρος της επιτροπής, καθηγητής Αγγελος Στεργίου, κατέθεσε μια φλύαρη εισήγηση με τίτλο «Αποσαφηνίζοντας τους στόχους του συνταξιοδοτικού μας συστήματος». Πιστός στον ιδιαίτερο ρόλο του, να «συνθέτει» τις διάφορες απόψεις που καταθέτουν οι «κοινωνικοί εταίροι» επαναλαμβάνει τις γνωστές αοριστολογίες περί «ελάχιστης αξιοπρεπούς προστασίας των γηρατιών», δεν διστάζει να κάνει ακόμη και κριτική στο κράτος για συμπεριφορές του παρελθόντος (διαχείριση των αποθεματικών, άσκηση προνοιακών πολιτικών σε βάρος των Ταμείων), όταν όμως φτάνει στο «πρακτέον», φροντίζει ευθύς εξαρχής, πρώτο, να σβήσει τα κλεμμένα (λες και δεν πρόκειται για πόρους του ασφαλιστικού συστήματος που πρέπει να επιστραφούν) και δεύτερο, να αποκλείσει κάθε αύξηση των εισφορών (λες και αυτοί που έκλεψαν τα αποθεματικά του συστήματος δεν πρέπει να τα επιστρέψουν με κάποιο τρόπο).
Στη συνέχεια, ο Α. Στεργίου παρουσιάζει μερικές γενικές αρχές, οι οποίες «φωτογραφίζουν» αφαίρεση ασφαλιστικών δικαιωμάτων. «Το σύστημα –γράφει– οφείλει να προσαρμόζεται μ’ ένα τρόπο προοδευτικό (όχι αιφνίδιο) και επαρκή στα εκάστοτε δημογραφικά και οικονομικά δεδομένα». Αυτό σημαίνει ότι οι ασφαλιστικές παροχές (συντάξεις) δεν πρέπει να καθορίζονται από τις κοινωνικές ανάγκες, αλλά από τους οικονομικούς όρους που διαμορφώνουν τη μέγιστη κερδοφορία του κεφάλαιου. Η δεύτερη αρχή που βάζει ο πρόεδρος της επιτροπής είναι η εξής: «Το πρόσθετο βάρος του ασφαλιστικού ζητήματος δεν πρέπει να μετατεθεί στις επόμενες γενεές, αλλά να επιμεριστεί δίκαια ανάμεσα σε περισσότερες. Κατανομή θυσιών». Ζητά, δηλαδή, μέτρα μείωσης των συντάξεων που θα ισχύσουν άμεσα και όχι στο μέλλον. Φυσικά, ούτε που διανοείται να εξετάσει σενάρια που δεν προβλέπουν μείωση αλλά ενίσχυση των ασφαλιστικών παροχών. Θεωρεί δεδομένο ότι πρέπει να υπάρξουν «θυσίες».
Την εξειδίκευση αυτών των βασικών αρχών-κατευθύνσεων ανέλαβε να κάνει η επίκουρη καθηγήτρια Πατρίνα Παπαρρηγοπούλου-Πεχλιβανίδη, τοποθετημένη στην επιτροπή από τον υπουργό Εργασίας. Σε μια εισήγηση 26 σελίδων, χωρίς να πει λέξη για τη χρόνια καταλήστευση του ασφαλιστικού συστήματος, η κ. Πεχλιβανίδη θεωρεί ότι η κρίση του ασφαλιστικού συστήματος ισχύει σε λόγους πανευρωπαϊκούς («γήρανση του πληθυσμού», «παγκοσμιοποίηση», οικονομική κρίση, ανεργία) και σε λόγους ειδικά ελληνικούς. Ο πρώτος ειδικά ελληνικός λόγος που παραθέτει είναι ότι «η ανάπτυξη του συστήματος δεν έχει στηριχτεί σε αναλογιστικές μελέτες και σε έλεγχο της βιωσιμότητας, αγνοήθηκε η ανταποδοτική αρχή που είναι βασική συνιστώσα του θεσμού της κοινωνικής ασφάλισης»! Η εν λόγω «επιστήμονας», λοιπόν, θεωρεί ότι το βασικό πρόβλημα του ασφαλιστικού συστήματος στην Ελλάδα δεν είναι η πολύχρονη και πολύμορφη καταλήστευσή του από κράτος και καπιταλιστές, αλλά το ότι έδινε παροχές μεγαλύτερες από τις εισφορές του (αυτό σημαίνει «αγνόηση της ανταποδοτικής αρχής»).
Μετά από μια τέτοια βασική τοποθέτηση, δε μπορεί να περιμένει κανείς παρά μόνο μέτρα σε μια στυγνή καπιταλιστική-τεχνοκρατική κατεύθυνση. Προτείνει, λοιπόν, η κ. Πεχλιβανίδη:
♦ «Εισαγωγή παραφορολογικής επιβάρυνσης υπέρ της Κοινωνικής Ασφάλισης είτε στην κατανάλωση (π.χ. στο ΦΠΑ, στη βενζίνη, στο αλκοόλ, στα τσιγάρα ή σε άλλα προϊόντα) είτε στο εισόδημα». Θα κληθούν, δηλαδή, οι εργαζόμενοι, με ειδικό φόρο (αυτό σημαίνει «παραφορολογική επιβάρυνση», είτε στην έμμεση είτε στην άμεση φορολογία, να χρηματοδοτήσουν τα ελλείμματα που η ληστρική πολιτική καπιταλιστών και κράτους δημιούργησε και δημιουργεί στα ασφαλιστικά τους ταμεία.
♦ «Εισαγωγή κεφαλαιοποιητικού συστήματος, π.χ. σε τμήμα της κύριας ασφάλισης κατά το σουηδικό πρότυπο ή στην επικουρική ασφάλιση συνολικά ή σε τμήμα της». Προτείνει, δηλαδή, ένα άλλο σύστημα, στο πλαίσιο του οποίου ένα –απροσδιόριστο ακόμη– κομμάτι της σύνταξης δεν θα είναι καθορισμένο από την ασφαλιστική νομοθεσία, αλλά θα καθορίζεται από την απόδοση των εισφορών που θα «επενδύονται», όπως γίνεται στην ιδιωτική ασφάλιση.
♦ «Κίνητρα για την επαγγελματική ασφάλιση». Δηλαδή, ακόμη πιο ισχυρό «σπρώξιμο» των εργαζόμενων προς μορφές της ιδιωτικής ασφάλισης. Ως γνωστόν, τα λεγόμενα επαγγελματικά ταμεία προβλέπονται από το νόμο Ρέππα και η αρχή λειτουργίας τους είναι καθαρά κεφαλαιοποιητική.
♦ «Ενοποίηση των συνταξιοδοτικών καθεστώτων, μεταξύ των νέων και των παλαιών ασφαλισμένων καθώς και σταδιακή ενοποίηση των περισσότερων καθεστώτων που ισχύουν σε καθέναν από τους ασφαλιστικούς οργανισμούς». Η πρόταση αυτή έχει διπλή κατεύθυνση. Πρώτο, ενοποίηση των ισχυόντων για τους πριν το 1993 εργαζόμενους μ’ αυτούς που πρωτομπήκαν στην ασφάλιση από 1.1.1993 και δεύτερο ενοποίηση των ασφαλιστικών καθεστώτων μέσα στα υπερ-ταμεία που δημιούργησε ο νόμος Πετραλιά, τα οποία η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ σχεδιάζει να κάνει ακόμα πιο «υπέρ», όπως έχει πει ο Λοβέρδος (δημιουργία τριών Ταμείων: (Μισθωτοί, Αυτοαπασχολούμενοι, Αγρότες). Φυσικά, η ενοποίηση των καθεστώτων θα επιχειρηθεί να γίνει με εξίσωση προς τα κάτω. Αλλιώς δεν θα είχε νόημα να προτείνεται στο πλαίσιο μιας πολιτικής μείωσης των δαπανών. Ετσι, θα μειωθούν οι συντάξεις που είναι πάνω από τα άθλια επίπεδα του ΙΚΑ.
♦ «Ενίσχυση της ανταποδοτικότητας των παροχών με τις εισφορές που έχουν καταβληθεί, ώστε να εξαλειφθούν τα αντικίνητρα στην ασφάλιση». Στην πραγματικότητα, αυτό που προτείνεται είναι η σύνδεση της σύνταξης με το σύνολο των ασφαλιστικών εισφορών, ώστε να μειωθεί το γενικό επίπεδο των συντάξεων και όλο και περισσότεροι εργαζόμενοι να «μαζευτούν» στο άθλιο επίπεδο της «εθνικής σύνταξης».
Ο χώρος δεν επιτρέπει να παρατεθούν όλες οι ρουκέτες της κ. Πεχλιβανίδη (το κείμενο είναι αναρτημένο στην ιστοσελίδα του υπουργείου Εργασίας). Σημειώνουμε μόνο ότι προτείνει ακόμη: «Μείωση εργοδοτικών εισφορών υπό προϋποθέσεις» και «Σύστημα Bonus-Malus για την παραμονή στην απασχόληση των ηλικιωμένων μετά τη συμπλήρωση των προϋποθέσεων συνταξιοδότησης» (!!!), ενώ με θετικό τρόπο παρουσιάζει όλες τις αντεργατικές ανατροπές που έχουν γίνει στα ευρωπαϊκά ασφαλιστικά συστήματα.
Ο μακαρίτης Θανασάκης Κανελλόπουλος, μορφωμένος και ευφυής αστός πολιτικός, είχε πει κάποτε ότι «ο κυβερνητικός εκπρόσωπος είναι το αποσμητικό στην τουαλέτα της κυβέρνησης». Αλλοι κυβερνητικοί εκπρόσωποι τον έχουν επιβεβαιώσει και άλλοι τον έχουν διαψεύσει. Στη δεύτερη κατηγορία ανήκει και ο Γ. Πεταλωτής, ο οποίος κάθε φορά που αρχίζει η μπόχα όχι μόνο δε μπορεί να την κουκουλώσει με αποσμητικό, αλλά ανοίγει το καπάκι του βόθρου για ν’ «ακουστεί» πιο καλά.
Ρωτήθηκε, για παράδειγμα, την περασμένη Τρίτη για τη δήλωση Λοβέρδου ότι «όλοι οι υπουργοί της τελευταίας δεκαετίας που πέρασαν από αυτό το πόστο, έχουν αποτύχει, συμπεριλαμβανομένης προφανώς και της μεταρρύθμισης που είχε κάνει το ΠΑΣΟΚ το 2002». Αμέσως έσπευσε να διαψεύσει το δημοσιογράφο: «Πρώτα απ` όλα, να διορθώσω και να πω ότι οι δηλώσεις του κ. Λοβέρδου δεν είχαν σχέση με υπουργούς, είχαν σχέση με την πολιτική, αν δεν κάνω λάθος, των δέκα τελευταίων χρόνων».
Του αφιερώνουμε εξαιρετικά την ακριβή δήλωση Λοβέρδου στον Real FM, όπως διανεμήθηκε από το Γραφείο Τύπου του υπουργείου Εργασίας:«Εμείς παραλάβαμε μια δεκαετία αποτυχίας, πολλές προσπάθειες όλες αποτυχημένες, όλοι οι Υπουργοί στην πινακοθήκη της αποτυχίας. Πολύ πιθανόν σε λίγο να αναρτηθώ κι εγώ εκεί, αλλά μέχρι να αναρτηθώ πρέπει να παλέψω και πρέπει παλεύοντας να συνειδητοποιήσουν όλοι αυτό που κατάλαβα».
Κατόπιν τούτου, καταλαβαίνετε τι αξία έχει η δήλωση Πεταλωτή, ότι «αν δεν γίνονταν οι δύο ασφαλιστικές μεταρρυθμίσεις επί ΠΑΣΟΚ, το 1993 και το 2002, σήμερα δεν θα υπήρχε ασφαλιστικό σύστημα». Ας τα βρει πρώτα με το Λοβέρδο και μετά τα λέμε.
