Η Ενωση Ισλαμικών Δικαστηρίων, το ισλαμικό κίνημα που κατέλαβε την εξουσία στις αρχές Ιουνίου στην πρωτεύουσα της Σομαλίας Μογκαντίσου, αφού κατάφερε να νικήσει τη συμμαχία των πολέμαρχων, που υποστηρίζονταν οικονομικά και στρατιωτικά από τις ΗΠΑ, έχει επεκτείνει σημαντικά τον έλεγχό του και έχει ενισχύσει τις θέσεις του στη νότια και κεντρική Σομαλία, με άμεσο στόχο να επεκτείνει σταδιακά τον έλεγχό του σ’ όλη τη χώρα.
Στις 8 Αυγούστου, οι ισλαμιστές μαχητές κατέλαβαν τη στρατηγικής σημασίας πόλη Beletuein στην κεντρική Σομαλία, που βρίσκεται 300 χιλιόμετρα περίπου βόρεια της πρωτεύουσας, γεγονός που τους δίνει τη δυνατότητα να μετακινούν δυνάμεις και εφόδια από το νότο στο βορρά χωρίς εμπόδια.
Στις 20 Αυγούστου κατέλαβαν μια ακόμη στρατηγικής σημασίας πόλη, τη Belet Weyne με 100.000 πληθυσμό, που απέχει μόλις 25 χιλιόμετρα από τα αιθιοπικά σύνορα. Η πόλη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία από στρατιωτική άποψη λόγω της εγγύτητάς της με την Αιθιοπία, η κυβέρνηση της οποίας, συμπορευόμενη με το Λευκό Οίκο, έχει χαρακτηρίσει την Ένωση Ισλαμικών Δικαστηρίων «τρομοκρατική οργάνωση» και έχει προειδοποιήσει με πόλεμο αν απειληθούν τα συμφέροντά της. Η πόλη αυτή είναι σημαντική και από οικονομική άποψη, γιατί συνδέει το νότιο με το πλούσιο σε γεωργική παραγωγή κεντρικό τμήμα της χώρας.
Στις πόλεις και στα χωριά που περνούν υπό τον έλεγχο των δυνάμεων της Ένωσης Ισλαμικών Δικαστηρίων σχηματίζονται τοπικά ισλαμικά δικαστήρια, τα οποία αναλαμβάνουν την επιβολή της τάξης και την εκδίκαση διάφορων υποθέσεων των πολιτών. Σύμφωνα με τα ρεπορτάζ των διεθνών ειδησεογραφικών πρακτορείων από τις περιοχές αυτές, οι κάτοικοι, ακόμη κι αυτοί που ανησυχούν μήπως τελικά επιβληθεί ένα σκληρό ισλαμικό καθεστώς τύπου Ταλιμπάν, τα υποδέχονται με ικανοποίηση και ανακούφιση, γιατί τα θεωρούν μονόδρομο για να γλιτώσουν από την αναρχία και την αρπακτικότητα των συμμοριών των πολέμαρχων. Οπως επισημαίνεται σε κάποια από τα ρεπορτάζ αυτά, το ισλαμικό κίνημα σε λιγότερο από τρεις μήνες κατάφερε να κάνει πράγματα που κανείς άλλος δεν κατάφερε να κάνει στα 15 χρόνια από την ανατροπή του δικτάτορα Σιάντ Μπαρέ. Το διεθνές αεροδρόμιο και το λιμάνι του Μογκαντίσου άνοιξαν, δημιουργήθηκε ένστολη αστυνομική δύναμη, αποκαταστάθηκε η λειτουργία της αγοράς και έπεσαν σημαντικά οι τιμές αφού χτυπήθηκαν η μαύρη αγορά και οι συμμορίες των πολέμαρχων που λυμαίνονταν τους παραγωγούς και τους εμπόρους επιβάλλοντας χαράτσια.
Οι δυνάμεις της Ενωσης Ισλαμικών Δικαστηρίων κατέλαβαν σημαντικά λιμάνια και διέλυσαν συμμορίες πειρατών που αποτελούσαν σοβαρή απειλή για τα πλοία. Υστερα από 11 χρόνια, αγκυροβόλησε το πρώτο φορτηγό πλοίο στο λιμάνι του Μογκαντίσου στις 25 Αυγούστου, μεταφέροντας τσάι, οικοδομικά υλικά και φάρμακα, και εκατοντάδες κάτοικοι κατέβηκαν στην προκυμαία για να χαιρετήσουν την άφιξή του.
Οι εξελίξεις αυτές έχουν αποδυναμώσει ακόμη περισσότερο τη μεταβατική κυβέρνηση που σχηματίστηκε πριν από δύο χρόνια με παρέμβαση του ΟΗΕ, η οποία όμως δεν κατάφερε να επεκτείνει την εξουσία της έξω από την έδρα της, την πόλη Baidoa, στην κεντρική Σομαλία. Η κυβέρνηση αυτή διατηρεί στενές σχέσεις με την κυβέρνηση της Αιθιοπίας, η οποία μάλιστα απείλησε με στρατιωτική επέμβαση αν η πρώτη δεχτεί επίθεση από τους Ισλαμιστές, ενώ έγιναν επανειλημμένα καταγγελίες για την παρουσία αιθιοπικών στρατευμάτων μέσα και γύρω από την έδρα της μεταβατικής κυβέρνησης. Γι αυτό και η τελευταία χαρακτηρίζεται «πιόνι» της Αιθιοπίας από τους Ισλαμιστές, οι οποίοι είναι αντίθετοι στην παρουσία όλων των ξένων στρατευμάτων στη χώρα και ιδιαίτερα της Αιθιοπίας. «Η Αιθιοπία –υποστηρίζουν- είναι το Ισραήλ στο Κέρας της Αφρικής και δεν θα επιτρέψουμε καμιά ανάμειξή της στις εσωτερικές υποθέσεις της χώρας μας».
Οι επιτυχίες των Ισλαμιστών προκάλεσαν ρήγμα στις γραμμές της μεταβατικής κυβέρνησης ανάμεσα σ’ αυτούς που ήταν υπέρ και σ’ αυτούς , με επικεφαλής τον πρωθυπουργό Αλί Μοχάμεντ Γκεντί, που ήταν εναντίον των διαπραγματεύσεων με την Ενωση Ισλαμικών Δικαστηρίων, γεγονός που οδήγησε στη διάλυση της κυβέρνησης από τον πρόεδρο Αμπντουλάχ Γιουσούφ και τον διορισμό άλλης, εκπρόσωποι της οποίας θα πάρουν μέρος στις διαπραγματεύσεις με την Ενωση Ισλαμικών Δικαστηρίων, που θα ξεκινήσουν στις 31 Αυγούστου στην πρωτεύουσα του Σουδάν, Χαρτούμ.
Οσα συμβαίνουν στη Σομαλία έχουν ιδιαίτερη σημασία, γιατί σηματοδοτούν μια ακόμη σοβαρή αποτυχία στον πόλεμο «κατά της τρομοκρατίας» που έχει κηρύξει ο Λευκός Οίκος και γενικότερα της αμερικάνικης εξωτερικής πολιτικής σε μια χώρα στρατηγικής σημασίας στο Κέρας της Αφρικής. Και αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία να ειδωθούν σε συνδυασμό με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, τις ευρύτερες επιπτώσεις που θα έχουν αυτές στο συσχετισμό δυνάμεων και τις αλλαγές που αναμφίβολα προκαλούν στη συνείδηση όχι μόνο των λαών των αραβικών χωρών αλλά εκατοντάδων εκατομμυρίων μουσουλμανικών πληθυσμών.
