Αν δούμε την πραγματικότητα με συριζαίικα γυαλιά, θα πρέπει να πιστέψουμε ότι αυτή τη στιγμή τα διεθνή χρηματιστήρια καταρρέουν και ένα νέο παγκόσμιο ΚΡΑΧ βρίσκεται προ των πυλών (βλ. https://iskra.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=4350:fed-&catid=38:di-kosmos&Itemid=173 του υπουργού Λαφαζάνη και https://tvxs.gr/news/eyropi-eop/me-megali-ptosi-anoiksan-ta-eyropaika-xrimatistiria του κυβερνητικού ευρωβουλευτή Κούλογλου). Για να είμαστε δίκαιοι, στο δεύτερο δημοσίευμα τηρούνται τα προσχήματα αφού γίνεται λόγος για «μινι κραχ», σε αντίθεση με το δημοσίευμα της Ισκρα που γράφει τα εξής εκπληκτικά: «Πριν αλέκτωρ λαλήσει επιβεβαιώνεται η εκτίμηση της Ισκρα, πως τα έκτακτα, πρωτοφανή και ληστρικά μέτρα της ΕΚΤ και της FED, δεν πρόκειται να συγκρατήσουν το κατρακύλισμα των χρηματιστηρίων ανά τον κόσμο, πόσω μάλλον να αποτρέψουν, μια λίαν πιθανή παγκόσμια υφεσιακή υποτροπή»!
Ας δούμε όμως το «κραχ» (ή το «μινι κραχ», αν προτιμάτε) που υποτίθεται ότι συντελείται, υπό το φως όλων των στοιχείων και όχι μόνο με βάση τις πτώσεις των δεικτών που σημειώθηκαν τις τελευταίες μέρες. Πτώσεις που ήταν αναμενόμενες ενόψει μίας πιθανής εξόδου από το ευρώ μιας χώρας της ευρωζώνης. Ας συγκρίνουμε τα σημερινά νούμερα των δεικτών με τα επίπεδα που βρίσκονταν όταν είχαν κατρακυλήσει την περίοδο του μεγαλύτερου κραχ της τελευταίας δεκαετίας, αυτού που ακολούθησε μετά την κατάρρευση της Lehman Brothers στις 15 Σεπτέμβρη του 2008, και του ντόμινο που ακολούθησε, με το σκάσιμο της φούσκας των ενυπόθηκων στεγαστικών δανείων στις ΗΠΑ.
Αλλο μείωση κι άλλο κατρακύλα
Από την πληθώρα των χρηματιστηριακών δεικτών θα εξετάσουμε την πορεία των τριών βασικότερων: του Λονδίνου (FTSE 100), της Φρανκφούρτης (DAX) και του Παρισιού (CE40), που όπως μας ενημερώνει η Ισκρα, κατρακυλούν λόγω της ελληνικής κρίσης. Θα εξετάσουμε επίσης τον δείκτη STOXX Europe 600 (SXXP, βλ. https://www.stoxx.com/indices/index_information.html?symbol=SXXP), που είναι ο δείκτης που αντιπροσωπεύει την οικονομική πορεία των εταιριών μεγάλης, μεσαίας και μικρής κεφαλαιοποίησης (χρηματιστηριακής αξίας) σε 18 χώρες της ΕΕ (μεταξύ των οποίων Γερμανία, Γαλλία, Ολλανδία, Βρετανία, Ιταλία, Ισπανία κ.ά. και φυσικά Ελλάδα). Τα στοιχεία για την εξέλιξη των παραπάνω δεικτών μπορεί να τα βρει κανείς στο διαδίκτυο, δεν είναι κρυφά. Βάσει των στοιχείων αυτών, φτιάξαμε τον Πίνακα που δημοσιεύουμε.
Στον πίνακα αυτό έχουμε καταγράψει τις τιμές των χρηματιστηριακών δεικτών σε τέσσερις ημερομηνίες. Η μία είναι η 30ή Ιούνη, η μέρα δηλαδή που εκπνέει το μνημονιακό πρόγραμμα που έχει δέσει χειροπόδαρα τον ελληνικό λαό. Η δεύτερη είναι έξι μήνες πριν (30/12/14), προκειμένου να φανεί η πορεία των δεικτών το τελευταίο εξάμηνο. Η τρίτη είναι η 3η Μάρτη 2009, ημέρα της μεγάλης βουτιάς στα παγκόσμια χρηματιστήρια λόγω των τεράστιων ζημιών που ανακοίνωσε η AIG (American International Group), που αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες ασφαλιστικές εταιρίες στον κόσμο (https://www.eksegersi.gr/issue/547/Διεθνή/2305.Πιο-βαθιά-στο-βάλτο-της-κρίσης-η-αμερικάνικη). Οι ζημιές καταγράφηκαν ως η μεγαλύτερη μείωση κερδών που έχει ποτέ αναφερθεί από αμερικάνικη εταιρία και η AIG τσέπωσε ζεστό χρήμα της τάξης των 170 δισ. δολαρίων για να κρατηθεί στη ζωή, πράγμα που έγινε με την εθνικοποίησή της κατά 80%, όχι για να γίνει… σοσιαλιστική, αλλά για να επανέλθει δριμύτερη στο προσκήνιο σαν μία πολυεθνική «πολύ μεγάλη για να πεθάνει» (σύμφωνα με την φρασεολογία που χρησιμοποιούν οι αμερικάνικες κυβερνήσεις για τις πολυεθνικές που μπαίνουν στην προστασία του κράτους). Η τέταρτη ημερομηνία του πίνακα είναι έξι μήνες πριν από αυτή την κατρακύλα. Η 3/9/2008 είναι λίγο πριν από την κατάρρευση της Lehman Brothers, που έγινε στις 15/9/08.
Τι βλέπουμε από τον πίνακα αυτό; Οτι οι τιμές των χρηματιστηριακών δεικτών, παρά τις πρόσφατες μειώσεις τους λόγω της ελληνικής κρίσης, εξακολουθούν να βρίσκονται γενικά πάνω από 10% ψηλότερα από τα επίπεδα που βρίσκονταν πριν από ένα εξάμηνο, με εξαίρεση τον FTSE 100 του Λονδίνου (εκτός Ευρωζώνης), που βρίσκεται περίπου στα ίδια επίπεδα.
Βλέπουμε, επίσης, ότι η βουτιά που είχαν κάνει οι χρηματιστηριακοί δείκτες το εξάμηνο που επακολούθησε της πτώχευσης της Lehman Brothers, ήταν της τάξης του 40% και τα επίπεδα στα οποία έφτασαν στις 3 Μάρτη 2009 οι δείκτες αυτοί ήταν δραματικά χαμηλότερα από τα σημερινά: 161.34 μονάδες για το STOXX Europe 600, αντί των 381.31 που ήταν στις 30/6/15 (δηλαδή περίπου στο 40% του σημερινού), 3690.72 μονάδες για το γερμανικό DAX (Φρανκφούρτης) αντί 10944.97 που ήταν στις 30/6/15 (δηλαδή περίπου στο 34% του σημερινού), 3512.1 μονάδες για το FTSE 100 του Λονδίνου, αντί 6520.98 που ήταν στις 30/6/15 (δηλαδή περίπου στο 54% του σημερινού) και 2554.55 μονάδες για το γαλλικό CE 40, αντί του 4790.2 που ήταν στις 30/6/15 (δηλαδή περίπου στο 53% του σημερινού)!
Δημιουργική λογιστική
Το παιχνίδι με τα νούμερα έχει πολλές «αναγνώσεις». Το να πετάξει κανείς απλά κάποια ποσοστά μπορεί να είναι καλό για εντυπωσιασμό, με την επιστράτευση της «δημιουργικής λογιστικής», δεν αρκούν όμως για να καταλήξει σε συμπεράσματα που να αποτυπώνουν την πραγματικότητα σε όλο της το μέγεθος.
Ετσι, μπορεί π.χ. ο ευρωπαϊκός δείκτης STOXX Europe 600 να υποχώρησε κατά 1,34%, στις 381 μονάδες, σημειώνοντας -όπως μας ενημερώνει το Euro2day (βλ. https://www.euro2day.gr/markets/europe/article-market/1345238/nees-varies-apoleies-stis-evroagores-me-ellhnikh.html)- τη χειρότερη πτώση του σε τριμηνιαία βάση εδώ και τρία χρόνια (πτώση κατά 4%), αυτό όμως αποκρύπτει το γεγονός ότι ο δείκτης το τελευταίο εξάμηνο έχει αυξηθεί κατά 11.8% (παρά την τελευταία μείωσή του). Και σίγουρα, μία μείωση της τάξης του 4% δεν έχει καμία σχέση με την κατρακύλα την περίοδο της κρίσης που επακολούθησε όχι μόνο μετά την κατάρρευση της Lehman Brothers, αλλά και μετά την κατρακύλα και άλλων αμερικάνικων εταιριών όπως η AIG.
Ο ρόλος των χρηματιστηρίων
Τα χρηματιστήρια δεν εμπορεύονται κυρίως υλικές αξίες που έχουν πραγματοποιηθεί στην παραγωγή, αλλά υποσχέσεις σε μελλοντικές αξίες, που οι διάφοροι επενδυτές μεγαλοκαπιταλιστές, που αποτελούν το χρηματιστηριακό κεφάλαιο, προσδοκούν να παραχθούν από τις εταιρίες που εισάγονται στο χρηματιστήριο.
Επομένως, τα χρηματιστήρια αντανακλούν μια πραγματικότητα, ορισμένες φορές μεγεθύνοντάς την, και δεν μπορεί να βασιστεί κανείς σε αυτά για να εξάγει ασφαλή συμπεράσματα για τη θέση της κάθε καπιταλιστικής οικονομίας στην παγκόσμια αγορά. Αυτό που κρίνει τη θέση της είναι η παραγωγή μέσων παραγωγής και η εξαγωγή κεφαλαίου που ξεζουμίζει την εργατική δύναμη σε τρίτες χώρες. Η Ελλάδα είναι «καμένη» και στους δύο τομείς. Δεν διαθέτει ούτε ισχυρή παραγωγική βάση, ούτε έχει μονοπώλια που με τη δύναμη του κεφαλαίου τους μπορούν να διεκδικήσουν περισσότερο χώρο στην παγκόσμια σκακιέρα. Αυτή είναι η αδιαμφισβήτητη αλήθεια που έχει τις ρίζες της στη βαθιά εξάρτηση από τις μεγάλες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις. Η αστική τάξη της χώρας έχει από γεννησιμιού της πουλήσει στην αμερικάνικη και ευρωπαϊκή κεφαλαιοκρατία αυτό που ονομάζει «εθνική κυριαρχία», και ζει και βασιλεύει μέσα σε αυτό το πλαίσιο που το υπερασπίζεται με νύχια και με δόντια.
Ραγιαδισμός, ονειροφαντασίες ή επανάσταση;
Αυτό δε σημαίνει ότι τασσόμαστε με τη θεωρία της «ψωροκώσταινας» και του ραγιαδισμού των υποστηρικτών του Μνημονίου και των Νενέκων, που γλύφουν τα αστεράκια της «ευρωπαϊκής οικογένειας» υπό την πατρική «στοργή» των τοκογλύφων του Βερολίνου, του Παρισιού και των λοιπών «δημοκρατιών» που κάνουν κουμάντο στην ΕΕ. Σημαίνει ότι οι μπαρούφες για τον υποτιθέμενο «τρόμο των αγορών μπροστά σε ένα ενδεχόμενο GREXIT» που μπορεί να προκαλέσει παγκόσμιο κραχ(!), είναι καλές για τους πολιτικάντηδες που πέντε μήνες τώρα κάνουν συνεχείς κωλοτούμπες, ικανοποιώντας τη μία μετά την άλλη τις δυσβάσταχτες απαιτήσεις των δανειστών, για να πετάξουν τώρα τη μπάλα στην εξέδρα και να δώσουν στους δανειστές τη δυνατότητα να εκβιάσουν αυτοί τον ελληνικό λαό. Αυτές οι μπαρούφες, όμως, εγκλωβίζουν το λαό σε μία λογική αναμονής και όχι αγώνα για την ανατροπή της βαρβαρότητας που όλοι βιώνουμε.
Πολλές φορές έχουμε γράψει σε αυτή την εφημερίδα ότι η λύση θα είναι επαναστατική ή δε θα υπάρξει. Η Ελλάδα της «ψωροκώσταινας» θα πεθάνει μόνο με επαναστατικό τρόπο, όταν οι παραγωγοί του κοινωνικού πλούτου δε θα ζητούν ένα κομμάτι ψωμί, αλλά όλο το καρβέλι. Τότε θα δοθεί η δυνατότητα για αυτοδύναμη και ανεξάρτητη ανάπτυξη, χωρίς ξένους και ντόπιους αφέντες πάνω από τα κεφάλια αυτών που παράγουν τον κοινωνικό πλούτο.
