Ζόρικο το Brexit, το ‘φαγαν και τα ψάρια…

Μπορεί από τις 31 Γενάρη η Βρετανία να βρίσκεται εκτός ΕΕ, όμως το περιβόητο Brexit ακόμα δεν ολοκληρώθηκε και οι λακκούβες στο δρόμο της πλήρους εξόδου είναι ακόμα πολλές. Υπενθυμίζουμε ότι μετά από περίπου 35 μήνες διαπραγματεύσεων και με καθυστέρηση δέκα μηνών (και τρεις παρατάσεις), η Βρετανία έπαψε πλέον να ανήκει στην Ευρωπαϊκή Ενωση από τις 31 Γενάρη. Το Brexit συντελέστηκε, όμως, μόνο εν μέρει. Γιατί η Βρετανία θα εξακολουθήσει να συνδέεται τελωνειακά με την ΕΕ για όλο το διάστημα της μεταβατικής περιόδου μέχρι τις 31 Δεκέμβρη 2020, ενώ σύμφωνα με το άρθρο 135 της συμφωνίας αποχώρησης, που υπογράφηκε τον περσινό Νοέμβρη και δημοσιεύτηκε στην επίσημη εφημερίδα της ΕΕ (C384 I, 12/11/2019), η Βρετανία είναι υποχρεωμένη να συνεισφέρει και να συμμετέχει ακόμα και στους προϋπολογισμούς της Ενωσης μέχρι το τέλος του 2020. Επομένως, είναι υποχρεωμένη να πληρώνει κανονικά τη συμβολή της στον προϋπολογισμό της ΕΕ.
 
Ο κοροναϊός ήταν επόμενο να εντείνει την καθυστέρηση των συνομιλιών για μία νέα εμπορική συμφωνία. Τώρα, ο Μπόρις Τζόνσον, στριμωγμένος από την επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης της Βρετανίας λόγω (και) του κοροναϊού, προσπαθεί να πιέσει για την ολοκλήρωση της συμφωνίας μέσα στο καλοκαίρι. Αυτό όμως αποδεικνύεται σχεδόν αδύνατο, με τη Βρετανία να εξακολουθεί να μην αποδέχεται τη δικαιοδοσία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου ως επιδιαιτητή των μελλοντικών της διαφορών με την ΕΕ, ενώ αγκάθια φυτρώνουν και σε άλλα θέματα, όπως αυτό της αλιείας. Παρά το γεγονός ότι η αλιεία αντιπροσωπεύει ένα πολύ μικρό ποσοστό του ΑΕΠ (της τάξης του 0.1%), τόσο της Βρετανίας όσο και των περισσότερων χωρών της ΕΕ, ακόμα κι εκεί δεν κατόρθωσαν να τα βρουν!
 
Ο Μισέλ Μπαρνιέ που ήταν επικεφαλής των διαπραγματεύσεων, οι οποίες ναυάγησαν μετά από τέσσερις γύρους τηλεδιασκέψεων στις αρχές του μήνα, δήλωσε ότι «η ΕΕ θέλει να παραμείνει το στάτους κβο, αλλά η Βρετανία θέλει να αλλάξει τα πάντα», συμπληρώνοντας ότι πρέπει να βρεθεί η χρυσή τομή. Οπως μας πληροφορεί ο βρετανικός Guardian στις 7 Ιούνη, οι Αρχές μιας σειράς χωρών της ΕΕ, όπως η Γαλλία, η Ολλανδία, η Ισπανία, η Ιρλανδία, η Δανία, το Βέλγιο και η Γερμανία, δεν έχουν δώσει δικαιοδοσία στο διαπραγματευτή τους (τον Μπαρνιέ) να κάνει ούτε βήμα πίσω από τα δικαιώματα αλιείας που είχαν μέχρι σήμερα στην κοινή θαλάσσια περιοχή με τη Βρετανία. Ετσι, ο Μπαρνιέ έφτασε να ομολογήσει ότι θα πρέπει να κάνουν κι αυτές πίσω από τα «μαξιμαλιστικά» τους αιτήματα!
 
Μέχρι σήμερα, στο πλαίσιο της κοινής πολιτικής αλιείας στην ΕΕ, από την οποία θα αποδεσμευτεί η Βρετανία από τις αρχές του επόμενου χρόνου, το μερίδιο της κάθε χώρας καθορίζεται βάσει των καταγεγραμμένων στοιχείων της δεκαετίας του ’70 (!), με τα επιτρεπόμενα μεγέθη των διαφορετικών ειδών ψαριών που μπορούν να αλιευτούν να γίνεται αντικείμενο παζαριού μεταξύ των υπουργών Αλιείας των χωρών της ΕΕ. Οι Βρετανοί ψαράδες διαμαρτύρονται εδώ και χρόνια για την πολιτική αυτή, η οποία θεωρούν ότι «τους ρίχνει», με το 84% της επιτρεπόμενης αλίευσης στο κανάλι της Μάγχης να το καρπώνονται οι Γάλλοι. Η Βρετανία απαιτεί πλέον νέα συμφωνία, όπως αυτή που έχει η ΕΕ με τη Νορβηγία. Η διαπραγματευτική ομάδα της Βρετανίας ζητά τα δικαιώματα αλιείας να βασίζονται στο πού ζουν τα ψάρια. Ο βρετανός διαπραγματευτής, Ντέιβιντ Φροστ, υποστήριξε ότι μπορούν να λαμβάνονται υπόψη κι άλλοι παράγοντες (όπως οι συνέπειες στις παράκτιες κοινότητες και τα μακροχρόνια δικαιώματά τους), προσπαθώντας να κάμψει τις ευρωπαϊκές αντιδράσεις, και υπόσχεται ότι θα εξασφαλιστούν και τα δικαιώματα των ψαράδων της ΕΕ.
 
Το αδιέξοδο δε φαίνεται ότι θα αρθεί εύκολα, με τη Βρετανία να ζητά από την ΕΕ να δώσει νέες οδηγίες στον Μπαρνιέ για να κάνει συμβιβασμούς, όχι μόνο στο θέμα της αλιείας, αλλά και σε άλλα θέματα (όπως κρατικών ενισχύσεων, διαιτησίας κτλ), και τον Μπαρνιέ να κατηγορεί με τη σειρά του τη Βρετανία ότι κάνει πίσω από τις δεσμεύσεις της που συμφωνήθηκαν τον Γενάρη.
 
Στην τηλεδιάσκεψη κορυφής της περασμένης Δευτέρας, στην οποία συμμετείχαν ο Μπόρις Τζόνσον με τον Μάικλ Γκόουβ (Καγκελάριος του Δουκάτου του Λάνκαστερ και μεγαλοστέλεχος των Συντηρητικών), τον Ντέιβιντ Φροστ (επικεφαλής διαπραγματευτή της Βρετανίας για το Brexit) και τον βρετανό πρεσβευτή στην ΕΕ σερ Τιμ Μπάροου, από βρετανικής πλευράς, και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Σαρλ Μισέλ, η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Νταβίντ Σασόλι, από ευρωπαϊκής πλευράς, δεν επιτεύχθηκε τίποτα συγκεκριμένο πέρα από τη συμφωνία να… ενταθούν οι διαπραγματεύσεις και η ανταλλαγή… ιδιωματισμών!
 
Ο Τζόνσον χρησιμοποίησε τον ιδιωματισμό που έμεινε από μία παλιά διαφήμιση της πετρελαϊκής Esso Pappas από τη δεκαετία του ‘60, λέγοντας ότι για να προχωρήσουν οι διαπραγματεύσεις θα πρέπει να μπει «τίγρης στο ντεπόζιτο». Με τη σειρά του ο Σαρλ Μισέλ απάντησε ότι η ΕΕ δε θα συμφωνήσει σε «ένα γουρούνι στο σακί», συμπληρώνοντας ότι δεν πρόκειται να δεχτεί μία συμφωνία αντίθετη στα συμφέροντα της Ενωσης.
 
Οπως καταλαβαίνετε, το παιχνίδι θα είναι σκληρό και μία ακόμα παράταση της μεταβατικής περιόδου (την οποία τώρα απορρίπτει μετά βδελυγμίας η βρετανική πλευρά), πέραν του τέλους του έτους, είναι πιθανή. Στη Βρετανία ήδη η «κοινή γνώμη» φαίνεται από τις δημοσκοπήσεις ότι το θέλει αυτό, φοβούμενη μία χειροτέρευση της οικονομικής κρίσης, ενόψει Brexit. Κι ας μην ξεχνάμε ότι οι δημοσκοπήσεις συνήθως φτιάχνουν κλίμα, δεν το αποτυπώνουν.
 
Οι πολιτικοί διαχειριστές δύο ιμπεριαλιστικών δυνάμεων πλακώνονται για το μερίδιο της πίτας. Κι οι δυο πλευρές είναι εξίσου αντιδραστικές. Το μόνο για το οποίο ενδιαφέρονται είναι το κέρδος του κεφαλαίου που εκπροσωπούν και όχι η ευημερία των λαών τους, αφού στα αντεργατικά θέματα πάνε πακέτο. Αν ένα πράγμα δείχνει αυτός ο καυγάς είναι πόσο ισχυρές είναι οι μεταξύ τους αντιθέσεις, σε πείσμα όσων μας τάιζαν το κουτόχορτο της «παγκόσμιας συνεργασίας», που ονόμασαν ψευδεπίγραφα «παγκοσμιοποίηση». Αυτό είναι ο ιμπεριαλισμός. Οχι μόνο ισχυρή βιομηχανία σε μονοπωλιακή βάση, αλλά συγκρούσεις για το ξαναμοίρασμα των αγορών και σφαιρών επιρροής, που ενίοτε παίρνουν ακόμα και πολεμικό χαρακτήρα.