Μαζικές και δυναμικές αντιδράσεις προκαλεί στο Εκουαδόρ η απόφαση του προέδρου της χώρας Αλφρέδο Παλάσιο να προχωρήσει στις 23 Μάρτη στον τελευταίο γύρο των διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ για την ένταξη της χώρας στη ζώνη ελεύθερου εμπορίου. Χιλιάδες Ινδιάνοι έχουν στήσει μπλόκα με φλεγόμενα λάστιχα, κορμούς δέντρων και βράχους σε κεντρικούς δρόμους όλης της χώρας από τις 13 του Μάρτη μέχρι τη στιγμή που γράφονται αυτές οι γραμμές (16/3), απαιτώντας από την κυβέρνηση να αποσυρθεί από τις διαπραγματεύσεις και να πραγματοποιήσει δημοψήφισμα. Τα μπλόκα έχουν ήδη προκαλέσει ελλείψεις στον εφοδιασμό της αγοράς και αύξηση των τιμών στην πρωτεύουσα και σε άλλες κεντρικές επαρχίες. Χιλιάδες αστυνομικοί έχουν κινητοποιηθεί, καθώς οι κινητοποιήσεις έχουν επεκταθεί σ’ όλη τη χώρα, ενώ σε αστυνομικές επιθέσεις για να διαλυθούν και να φύγουν οι διαδηλωτές από τα μπλόκα σημειώθηκαν τουλάχιστον 14 τραυματισμοί και 6 συλλήψεις.
Η έκταση και η δυναμική της κινητοποίησης των Ινδιάνων, λίγες μέρες μετά την απεργία στη πετρελαιοβιομηχανία, έχει προκαλέσει σοβαρή πολιτική κρίση, η οποία επιδεινώθηκε με την παραίτηση στις 15 Μαρτίου του υπουργού Εσωτερικών Αλφρέδο Καστίγιο, εκφράζοντας έτσι τη διαφωνία του με τους χειρισμούς της κυβέρνησης. Είναι ο τρίτος υπουργός Εσωτερικών που παραιτείται μέσα σε 11 μήνες. Σε τηλεοπτική ομιλία του ο πρόεδρος του Εκουαδόρ, Αλφρέδο Παλάσιο, κατηγόρησε τους διαδηλωτές ότι θέλουν να προκαλέσουν χάος στη χώρα και να ανατρέψουν την κυβέρνησή του, δήλωσε ότι δεν θα υποκύψει στις διαμαρτυρίες και ότι θα προστατέψει τα εθνικά συμφέροντα στις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ και έκανε έκκληση για εθνική ενότητα. Ομως η θέση του είναι αποδυναμωμένη όχι μόνο εξαιτίας της πολιτικής κρίσης που σοβεί αλλά και γιατί βρίσκεται σε προεκλογική περίοδο. Ανυποχώρητοι όμως εμφανίζονται και οι διαδηλωτές. Οι επικεφαλής του κινήματος των Ινδιάνων απέρριψαν την κυβερνητική πρόταση για σύσταση επιτροπής, η οποία θα εξετάσει τα αιτήματά τους, χαρακτηρίζοντάς την προπέτασμα καπνού, και βεβαιώνουν ότι θα συνεχιστούν και θα κλιμακωθούν οι κινητοποιήσεις. Η στάση τους ενθαρρύνεται και από τα τεκταινόμενα στο γειτονικό Περού, όπου η υπογραφή της συμφωνίας ένταξης στη Ζώνη Ελεύθερου Εμπορίου τον περασμένο Δεκέμβριο από τη δεξιά νεοφιλελεύθερη κυβέρνηση έχει προκαλέσει πολλές αντιδράσεις, που φουσκώνουν τα πανιά του Ολάντα Χουμάλα, πρώην αξιωματικού και υποψήφιου για την προεδρία στις επικείμενες εκλογές της 9ης Απρίλη, ο οποίος υπόσχεται να «εθνικοποιήσει τις στρατηγικής σημασίας βιομηχανίες και να βιομηχανοποιήσει την παραγωγή κόκας».
Είχε προηγηθεί το πρώτο δεκαήμερο του Μάρτη απεργία στην κρατική εταιρία πετρελαίου Petroecuador, στην οποία συμμετείχαν 4.000 εργάτες διεκδικώντας πλήρη απασχόληση και καταβολή των καθυστερούμενων μισθών τους. Για να σταματήσει την απεργία, η κυβέρνηση, αφού έδωσε εντολή στην αστυνομία να διαλύσει με δακρυγόνα τις συγκεντρώσεις των απεργών, κήρυξε τρεις επαρχίες του Αμαζονίου σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης και απαγόρευσε τις δημόσιες συγκεντρώσεις. Στην ίδια περιοχή τον περασμένο μήνα διαδηλωτές είχαν διακόψει τη λειτουργία δύο κεντρικών αγωγών πετρελαίου διεκδικώντας μεγαλύτερο μερίδιο του πετρελαϊκού πλούτου. Το Εκουαδόρ είναι η 5η κατά σειρά πετρελαιοπαραγωγός χώρα της Λατινικής Αμερικής, με ημερήσια παραγωγή 530.000 βαρέλια.
Οι επιπτώσεις στην οικονομία του Μεξικού, από τις πρώτες χώρες που εντάχθηκαν στη Ζώνη Ελεύθερου Εμπορίου, η αγορά του οποίου κατακλύστηκε από αφορολόγητα αγροτικά και βιομηχανικά αμερικάνικα προϊόντα. Το κόστος που πλήρωσαν οι λαοί της Λατινικής Αμερικής από τα σκληρά μέτρα λιτότητας που επιβλήθηκαν κατ’ εντολή των ΗΠΑ από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Η πολιτική Τσάβες στη Βενεζουέλα και οι πρωτοβουλίες που αναλαμβάνει ευρύτερα στη Λατινική Αμερική καθώς και η εκλογή πρόσφατα του Εβο Μοράλες στη Βολιβία. Ολα μαζί έχουν φουντώσει τον αντιαμερικανισμό στους λαούς της Λατινικής Αμερικής και ευνοούν την ανάπτυξη κινημάτων που αντιστρατεύονται τα αμερικάνικα σχέδια για τη δημιουργία της Ζώνης Ελεύθερου Εμπορίου, που θα απλώνεται σ’ όλη την αμερικάνικη ήπειρο, και διεκδικούν τον έλεγχο του φυσικού πλούτου των χωρών τους από τις πολυεθνικές που τον λυμαίνονται και σημαντικό μερίδιο απ’ αυτόν για την αντιμετώπιση της φτώχειας.
Η υπογραφή της συμφωνίας από την κυβέρνηση του Εκουαδόρ θα έχει όχι μόνο οικονομική αλλά πρώτα απ’ όλα σημαντική πολιτική σημασία για τις ΗΠΑ, που επιδιώκουν να αποδυναμώσουν και να υπονομεύσουν κάθε αυτόνομη προσπάθεια πολιτικής και οικονομικής περιφερειακής συνεργασίας ανάμεσα σε χώρες της Λατινικής Αμερικής.
