Εκατοντάδες σχολικά κτίρια κλείνουν στη Βρετανία, επειδή κρίνονται επικίνδυνα για την ασφάλεια μαθητών και εκπαιδευτικών. Αιτία είναι η υποχρηματοδότηση του προγράμματος επισκευής σχολικών κτιρίων και η αβελτηρία της κυβέρνησης να κάνει έγκαιρα τους σχετικούς ελέγχους και να πάρει τα κατάλληλα μέτρα.
Πρώτα έγινε λόγος για 104 σχολεία, την περασμένη Κυριακή έγιναν 156 και μετά η υπουργός Παιδείας, Τζίλιαν Κίγκαν, μίλησε για… εκατοντάδες. Η Κίγκαν δήλωσε ότι η κυβέρνηση περιμένει απάντηση από το 10% περίπου των 15.000 σχολείων, στα οποία έχουν σταλεί ερωτηματολόγια προκειμένου να εντοπιστούν όσα αντιμετωπίζουν πρόβλημα. Ποιο είναι το πρόβλημα; Οτι στην κατασκευή χρησιμοποιήθηκε RAAC (Ενισχυμένο Αυτόκλειστο Αεριζόμενο Τσιμέντο), ένα αδύναμο τσιμέντο που χρησιμοποιούνταν συχνά σε τοίχους, πατώματα και ταβάνια από τη δεκαετία του 1960 ως τη δεκαετία 1980. Κι επειδή δεν έχουν κατασκευαστικά αρχεία για τα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν στα σχολεία, περιμένουν από τα ερωτηματολόγια να μάθουν!
Ο έλεγχος θα γίνει τις επόμενες δύο εβδομάδες, σύμφωνα με την υπουργό Παιδείας, η οποία θεωρεί πως τα σχολεία μπορούν να λειτουργήσουν με τηλεκπαίδευση μέσω Διαδικτύου. Αυτό έχει ξεσηκώσει τον κόσμο.
Η οργή ξεχειλίζει γιατί το πρόβλημα της ελλιπούς ασφάλειας των σχολικών κτιρίων, τα περισσότερα των οποίων είναι παλαιά και έχουν υποστεί διαβρώσεις, είναι γνωστό. Εχουν υπάρξει εκθέσεις για ετοιμόρροπους τσιμεντένιους τοίχους σε πολλά σχολεία και το υπουργείο Παιδείας είχε εισηγηθεί την ανοικοδόμηση 300-400 σχολικών κτιρίων το χρόνο. Ομως, το υπουργείο Οικονομικών ενέκρινε κονδύλια μόνο για 100 σχολεία, τα οποία στη συνέχεια μειώθηκε στα 50, όπως δήλωσε στο BBC ο Τζόναθαν Σλέιτερ, μόνιμος γραμματέας του υπουργείου Παιδείας από το 2016 έως το 2020. Ποιος ήταν τότε υπουργός Οικονομικών; Ο σημερινός πρωθυπουργός Ρίσι Σούνακ, που έχτιζε την πολιτική του καριέρα ως εκλεκτός της βρετανικής μονοπωλιακής αστικής τάξης.
Η υποχρηματοδότηση της δημόσιας εκπαίδευσης, η εγκληματική αδιαφορία για την ασφάλεια μαθητών και εκπαιδευτικών, δεν είναι «προνόμιο» μόνο του Ηνωμένου Βασιλείου, ούτε επιλογή ενός και μόνο αστικού κόμματος που διαχειρίζεται τον καπιταλισμό. Σταθερά ο καπιταλισμός θεωρεί πολυτέλεια τη χρηματοδότηση των κοινωνικών αναγκών -στην περίπτωσή μας της δημόσιας Παιδείας- γιατί δεν αποφέρει κέρδη για το κεφάλαιο, αντίθετα ξυπνά συνειδήσεις και διαμορφώνει προσωπικότητες, που μπορεί να αμφισβητήσουν την κυριαρχία του. Μόνο, δε, όταν ξεσπούν σκάνδαλα, όπως αυτό τώρα στην Βρετανία, ξεκινά η κοκορομαχία ανάμεσα στα αστικά κόμματα για το ποιος φέρει την ευθύνη, με αποκλειστικό σκοπό την άγρα ψήφων από τους δυσαρεστημένους στην επόμενη εκλογική αναμέτρηση.
Τα τεκταινόμενα στη Βρετανία ξυπνούν ανάλογες μνήμες και στην Ελλάδα. Μόλις πριν από ένα μήνα κατέρρευσε ψευδοροφή τάξης σχολείου στο Δημοτικό Σχολείο Βαρνάβα και από καθαρή τύχη δεν θρηνήσαμε θύματα, καθώς τα σχολεία ήταν κλειστά.
Αντίστοιχα γεγονότα με καταρρεύσεις οροφών (π.χ. κατάρρευση ψευδοροφής στο 4ο Δημοτικό Σχολείο Πυλαίας στη Θεσσαλονίκη), σοβάδων κ.λπ. είχαμε και στο παρελθόν σε διάφορα σχολεία. Είναι το αποτέλεσμα του πετσοκόμματος των δαπανών για τη δημόσια εκπαίδευση, της απληστίας των δήμων για κερδοφορία, της ανάθεσης της συντήρησης των σχολικών κτιρίων σε εργολάβους που κοιτούν να βγάλουν και από τη μύγα ξύγκι και πάνω απ’ όλα της κατάργησης του Οργανισμού Σχολικών Κτιρίων που ήταν υπεύθυνος για την ανέγερση των διδακτηρίων.
Ποιος δεν θυμάται την έκρηξη στο λεβητοστάσιο στο 9ο Δημοτικό Σχολείο Σερρών, που εκτίναξε την πόρτα σκοτώνοντας έναν μαθητή και τραυματίζοντας άλλους δύο;
Εγκλημα χάριν του κέρδους το χαρακτηρίζαμε, καθώς υπάρχει ένας συνδυασμός νεοφιλελεύθερης οικονομικής διαχείρισης, λαμογιάς και ρεμούλας. Το κράτος θέλει να μειώσει τις άκρως απαραίτητες κοινωνικές δαπάνες, ο δήμος το ίδιο, ο εργολάβος πρέπει να μεγαλώσει το κέρδος του και να βγάλει το «κατιτίς» που δίνει για να πάρει τις δουλειές. Το κόστος το πληρώνει η εργαζόμενη κοινωνία, αυτή που χρησιμοποιεί το δημόσιο σχολείο, το δημόσιο νοσοκομείο. Και συχνά είναι αβάσταχτα οδυνηρό αυτό το κόστος.
Προαναγγελθέντα εγκλήματα εγκυμονούν τα ακατάλληλα σχολικά κτίρια που έχουν να δουν σοβαρές επισκευές για δεκαετίες. Σύμφωνα με καταγγελίες της Αντικαπιταλιστικής Ανατροπής στην Αθήνα, στο μεγαλύτερο Δήμο της χώρας, στο Δήμο Αθήνας, «το 50% των σχολικών μονάδων έχει κατασκευαστεί πριν το 1960, με αποτέλεσμα τα κτίρια να έχουν βασικά προβλήματα και ανάγκη εκτεταμένων παρεμβάσεων ώστε να είναι λειτουργικά και ασφαλή για τους/τις μαθητ(ρι)ες. Πρόκειται για σχολεία που έχουν αίθουσες διδασκαλίας στα υπόγεια, χωρίς παράθυρα, πρώην μικρές αποθήκες. Σχολεία που έχουν πάρα πολλά χρόνια να δεχτούν την παραμικρή συντήρηση». Η αναβάθμιση των ηλεκτρικών εγκαταστάσεων των σχολείων, η πυροπροστασία κτιρίων και σχολείων είναι το πιο σύντομο ανέκδοτο.
Για να μην μιλήσουμε για την αντισεισμική θωράκιση των σχολείων στην Ελλάδα, μια χώρα που είναι ιδιαίτερα σεισμογενής. Οπως δήλωσε ο πρόεδρος του Οργανισμού Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας (ΟΑΣΠ) Ευθύμιος Λέκκας από τα 18.500 σχολεία της χώρας, στα 8.000 δεν έχει γίνει ποτέ προσεισμικός έλεγχος, ενώ τα σχολεία που είχαν ελεγχθεί το 2002, το 2005 ή και το 2010 πρέπει να περάσουν ξανά πάλι τον έλεγχο.
Κοντολογίς, οι υπεύθυνοι για τα προαναγγελθέντα εγκλήματα («ατυχήματα» βαφτίζονται από τον αστικό συρφετό) στα δημόσια σχολεία διαχρονικά κάθονται στις κυβερνητικές, αυτοδιοικητικές καρέκλες και στις εργολαβικές εταιρίες.
