Σε κρίσιμη καμπή βρίσκεται πλέον η Υεμένη μετά την κατάρρευση για μια ακόμη φορά της πρωτοβουλίας του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου για την υπογραφή συμφωνίας μεταβίβασης της εξουσίας από τον πρόεδρο της χώρας και την κοινοβουλευτική αντιπολίτευση. Ο εξουσιομανής δικτάτορας της Υεμένης Αλί Αμπντουλάχ Σάλεχ υπαναχώρησε για τρίτη φορά την τελευταία στιγμή και αρνήθηκε να υπογράψει τη συμφωνία, η οποία προβλέπει τη μεταβίβαση της εξουσίας μέσα σε 30 μέρες στον αντιπρόεδρο Αμπντραμπούχ Μανσούρ, το σχηματισμό κυβέρνησης εθνικής ενότητας με επικεφαλής την αντιπολίτευση και τη χορήγηση ασυλίας στον Αλί Σάλεχ, στους συνεργάτες και στην οικογένειά του.
Ο Σάλεχ παρακολούθησε την τελετή κατά την οποία η συμφωνία επικυρώθηκε από εκπροσώπους του κυβερνώντος κόμματος, παρουσία αμερικάνων και δυτικοευρωπαίων διπλωματών, στις 22 Μαΐου, ο ίδιος όμως αρνήθηκε να βάλει την υπογραφή του απαιτώντας να παραστούν και να συνυπογράψουν τη συμφωνία οι εκπρόσωποι της κοινοβουλευτικής αντιπολίτευσης, οι οποίοι ωστόσο την είχαν υπογράψει μια μέρα νωρίτερα, αφού είχαν πάρει εγγυήσεις ότι αυτή τη φορά θα την υπέγραφε και ο Σάλεχ. Αμέσως μετά έριξε περισσότερο λάδι στη φωτιά απειλώντας από την κρατική τηλεόραση: «Αν παραμείνουν άκαμπτοι (οι διαδηλωτές εννοείται), θα τους αντιμετωπίσουμε παντού με όλα τα δυνατά μέσα. Αν δεν υποχωρήσουν και θέλουν να οδηγήσουν τη χώρα σε εμφύλιο πόλεμο, θα έχουν την ευθύνη γι’ αυτό, για το αίμα που χύθηκε και γι’ αυτό που θα χυθεί, αν επιμείνουν στην ηλιθιότητά τους».
Μια μέρα αργότερα, στις 23 Μαΐου, ξέσπασαν οι πρώτες συγκρούσεις στους δρόμους που περιβάλλουν το οχυρωμένο μέγαρο του πλούσιου και πολιτικά ισχυρού φύλαρχου Σαντίκ αλ – Αχμάρ, ανάμεσα στους φρουρούς του τελευταίου και στρατιωτικές δυνάμεις πιστές στον Σάλεχ. Ο Σαντίκ αλ – Αχμάρ είναι επικεφαλής της ομοσπονδίας της φυλής των Χασίντ, της μεγαλύτερης και ισχυρότερης φυλής στην Υεμένη, από την οποία κατάγεται και ο Αλί Σάλεχ. Πιστός υποστηριχτής μέχρι πρότινος του Σάλεχ, έχει ταχθεί από τον περασμένο Μάρτιο με το αντικυβερνητικό κίνημα απαιτώντας την παραίτηση του Σάλεχ. Οι συγκρούσεις ξεκίνησαν όταν κυβερνητικοί στρατιώτες άρχισαν να αποθηκεύουν όπλα και πυρομαχικά σε ένα σχολείο κοντά στην κατοικία του Σαντίκ αλ – Αχμάρ και οι φρουροί του επιχείρησαν να τους σταματήσουν. Οι συγκρούσεις συνεχίζονται μέχρι τη στιγμή που γράφονται οι γραμμές αυτές, για τρίτη μέρα, με τουλάχιστον 38 νεκρούς μέχρι στιγμής και 24 τραυματίες, ενώ οι δυνάμεις του Αλ – Αχμάρ, σύμφωνα με το «Αλ – Τζαζίρα» (25/5/11), έχουν καταλάβει κτίρια υπουργείων, μεταξύ των οποίων το υπουργείο Εσωτερικών, τα γραφεία του κρατικού πρακτορείου ειδήσεων, Saba, και της Yemenia, της κρατικής αεροπορικής εταιρίας.
Μετά τις εξελίξεις αυτές, ο Αλί Σάλεχ δήλωσε στις 25 Μαΐου ότι δεν θα σύρει τη χώρα σε εμφύλιο πόλεμο και έριξε όλη την ευθύνη στους αντιπάλους του. Διαβεβαίωσε ότι είναι έτοιμος να υπογράψει τη συμφωνία μεταβίβασης της εξουσίας, διευκρινίζοντας ταυτόχρονα ότι όταν εγκαταλείψει την εξουσία θα παραμείνει στη χώρα ως μέλος της αντιπολίτευσης.
Ο κίνδυνος του εμφυλίου πολέμου μεγαλώνει καθώς η πολιτική κρίση βαθαίνει σε μια κοινωνία όπου οι φυλές εξακολουθούν να παίζουν σημαντικό ρόλο στις κοινωνικές και πολιτικές εξελίξεις. Από τα μέσα Μαΐου έχουν μεταβεί στην πρωτεύουσα της Υεμένης Σανάα μέλη φυλών, οι περισσότεροι ένοπλοι, για να προστατέψουν τους διαδηλωτές, ανταποκρινόμενοι στην έκκληση νεολαιίστικων συλλογικοτήτων, ύστερα από τη δολοφονία στις 11 Μαΐου από το στρατό 16 διαδηλωτών και τον τραυματισμό εκατοντάδων σ’ όλη τη χώρα. Φυλές από τις περιοχές Mareb, Arhab, Jawf και Kholan ήταν από τις πρώτες που ανταποκρίθηκαν στην έκκληση. Παράλληλα, το κυβερνητικό κόμμα ζήτησε την υποστήριξη πιστών στο καθεστώς Σάλεχ φυλάρχων. Εκατοντάδες ένοπλοι από τις περιοχές Baitha και Dhammar εγκαταστάθηκαν σε καταυλισμούς στη Σανάα και περιμένουν εντολές για να υπερασπίσουν το καθεστώς.
Οταν αυτά συμβαίνουν σε μια χώρα που κατέχει τη δεύτερη θέση στον κόσμο στην οπλοκατοχή, με 70 περίπου εκατομμύρια όπλα (3 ανά κάτοικο) στα χέρια του πληθυσμού, ο κίνδυνος ενός εμφύλιου πολέμου μεγαλώνει όσο παρατείνεται το πολιτικό αδιέξοδο. Κι αυτό φυσικά το απεύχονται η σαουδαραβική μοναρχία και οι αμερικάνοι σύμμαχοι του Αλί Σάλεχ, που στηρίζουν εξαρχής την πρωτοβουλία των κρατών του Κόλπου και πιέζουν τον Σάλεχ να υπογράψει τη συμφωνία, η οποία σημειωτέον του εξασφαλίζει τους καλύτερους δυνατούς όρους αποχώρησής του και διάσωσης του καθεστώτος. Στην περίπτωση φυσικά που υλοποιηθεί ως έχει. Γιατί υπάρχει ερωτηματικό κατά πόσον μπορεί να υλοποιηθεί ή μάλλον εάν και κατά πόσο θα επιτρέψουν να εφαρμοστεί οι εκατοντάδες χιλιάδες διαδηλωτές που βρίσκονται για τέταρτο μήνα στους δρόμους και έχουν πληρώσει βαρύ φόρο αίματος. Οπως επισημαίνουν πολλές αναλύσεις στα διεθνή ΜΜΕ, η συμφωνία υποστηρίζεται και υπογράφτηκε από εκπροσώπους των πολιτικών δυνάμεων της κοινοβουλευτικής αντιπολίτευσης, οι οπαδοί των οποίων αποτελούν μικρό ποσοστό στο αντικαθεστωτικό κίνημα.
Αντίθετα η μεγάλη πλειοψηφία των διαδηλωτών τάσσεται εναντίον της συμφωνίας και απαιτεί την άμεση παραίτηση του Σάλεχ, την παραπομπή του σε δίκη για τα εγκλήματα που τον βαρύνουν και την διάλυση συνολικά του καθεστώτος. Και η πλειοψηφία αυτή ασκεί μεγάλη πίεση στις πολιτικές δυνάμεις της αντιπολίτευσης. Γι’ αυτό, κι αν ακόμη ο Σάλεχ υπογράψει αύριο τη συμφωνία, δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι οι διαδηλώσεις θα σταματήσουν και οι όροι της συμφωνίας και πρωτίστως η ασυλία που του προσφέρει θα τηρηθούν.
