Η φοιτητική εκδοχή του κοινοβουλευτικού κρετινισμού
Εχουν οποιαδήποτε σχέση οι φοιτητικές εκλογές με το φοιτητικό κίνημα; Μπορούν να παίξουν κάποιον προωθητικό ρόλο για το κίνημά μας; Η πείρα που έχουν αποκομίσει οι φοιτητές δίνει την απάντηση. Οι φοιτητικές εκλογές έχουν καταντήσει εδώ και χρόνια μια πλήρως κοινοβουλευτικοποιημένη διαδικασία, μια διαδικασία διαφθοράς και εκμαυλισμού συνειδήσεων, μια διαδικασία διαπλοκής με το καθηγητικό κατεστημένο με έπαθλο την συμμετοχή των «φοιτητοπατέρων» στη διοίκηση των σχολών. Πρόκειται για μια καθαρά εξουσιαστική διαδικασία η οποία δεν παίζει κανένα ρόλο σε αυτό που ονομάζουμε κίνημα.
Η θεσμική έκφραση του φοιτητικού συνδικαλισμού τα Διοικητικά Συμβούλια (ΔΣ), δεν έπαιξαν κάποιον προωθητικό ή έστω βοηθητικό ρόλο στο κίνημα. Πέρσι το καλοκαίρι, αμέσως μετά τις φοιτητικές εκλογές, αν και με φρέσκια την «λαϊκή εντολή», ξέσπασε ένα μαζικό κίνημα καταλήψεων, που δεν προήλθε από τις αποφάσεις των ΔΣ, ούτε προωθήθηκε από τις εκλεγμένες «πλειοψηφίες» ή τις ισχυρές «μειοψηφίες», αλλά από την ανάγκη των φοιτητών να προασπίσουν τα συμφέροντά τους. Το ίδιο σκηνικό επαναλήφθηκε και με το δεύτερο «κύμα» τον Γενάρη.
Θα μπορούσε κάποιος να ισχυριστεί ότι τα ΔΣ που απαρτίζονταν από «αριστερές» πλειοψηφίες (όπως του ΕΜΠ) διευκόλυναν την ανάπτυξη του κινήματος των καταλήψεων, η απάντηση όμως είναι προφανής: σε 300 καταλήψεις στην Ελλάδα που δεν υπήρχαν «οι συσχετισμοί» πώς αναπτύχθηκε το κίνημα; Μέσα από τις μαζικές ΓΣ και τις συντονιστικές επιτροπές κατάληψης. Το φοιτητικό κίνημα στο ξέσπασμά του, πάντα γυρνά την πλάτη στον κοινοβουλευτικοποιημένο φοιτητικό συνδικαλισμό, μεταφέρει το κέντρο βάρους από τις αντιπροσωπευτικές στις αμεσοδημοκρατικές διαδικασίες. «Νομοθετικό» όργανο του κινήματος είναι η Γενική Συνέλευση και όχι το ΔΣ. «Εκτελεστικό» όργανο του κινήματος είναι η ανοιχτή συντονιστική επιτροπή κατάληψης, που μπορεί ο κάθε φοιτητής να υψώσει την φωνή του και να ακουστεί και όχι το ΔΣ με τους δεδομένους συσχετισμούς. Βέβαια τόσο στη ΓΣ όσο και στην συντονιστική επιτροπή οι αμεσοδημοκρατικές διαδικασίες νοθεύονται, επειδή κυριαρχεί μια γραφειοκρατική μικροπαραταξιακή λογική.
Ενάντια στο φαινόμενο αυτό πρέπει να ανοιχτεί μέτωπο και η ενασχόληση με τις κοινοβουλευτικοποιημένες συνδικαλιστικές διαδικασίες όχι μόνο δεν βοηθάει αλλά αντίθετα αδυνατίζει αυτό το μέτωπο. Γιατί στις συγκεκριμένες εκλογές αυτό που γίνεται είναι η μετατροπή του φοιτητή-αγωνιστή σε φοιτητή-ψηφοφόρο. Δεν είναι τυχαίο που ζωντανές δυνάμεις του κινήματος, αυτές που στήριξαν το κίνημα των καταλήψεων, αυτές που μάτωσαν στις διαδηλώσεις, εκφράζουν την απέχθειά τους γι’ αυτό το πανηγύρι, συνδέοντάς το ευθέως (και όχι άδικα) με την υποχώρηση του κινήματος και το σταμάτημα των καταλήψεων. Είναι χαρακτηριστικό το παράδειγμα της ΠΚΣ-ΚΝΕ που δεν δίστασε ν’ αρχίσει προεκλογική εκστρατεία ακόμα και στην κορύφωση του κινήματος των καταλήψεων, στέλνοντας τα μέλη της να μαζεύουν «κουκιά» αντί να στηρίζουν το κίνημα.
Το φοιτητικό κίνημα έδωσε μια νέα πνοή στα αμφιθέατρα, στα πηγαδάκια. Σφυρηλάτησε μια νέα συλλογικότητα αγωνιζόμενων φοιτητών. Αναμετρήθηκε με τα κυρίαρχα ιδεολογήματα της υποταγής και της απάθειας. Ξέφυγε από τα στενά όρια της διαμαρτυρίας. Κατόρθωσε να γίνει κίνημα ανατροπής, να ελέγχει τις πολιτικές εξελίξεις και να πετυχαίνει νίκες, όπως την αναβολή της αναθεώρησης του άρθρου 16 (και όλου του συντάγματος). Ομως, δεν μπόρεσε να αλλάξει ριζικά τους συσχετισμούς στα πανεπιστήμια, την συνείδηση της πλειοψηφίας των φοιτητών. Και δεν θα μπορούσε άλλωστε. Τουλάχιστον από μόνο του. Γιατί στη συνείδηση της πλειοψηφίας των φοιτητών αντανακλάται αναπόφευκτα η συνείδηση της πλειοψηφίας της κοινωνίας. Εδώ και πολλά χρόνια έχουμε γενικευμένη υποχώρηση της συλλογικής πάλης και άνοδο του ατομισμού στους εργασιακούς χώρους και έτσι το μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας σε αδράνεια.
Σήμερα, μετά την υποχώρηση του κινήματός μας, στους πανεπιστημιακούς χώρους εξακολουθεί να επικρατεί έντονα η λογική της ανάθεσης, της αδιαφορίας και του ατομισμού. Μια λογική που βρίσκεται σε απόλυτη ευθυγράμμιση με την υπάρχουσα κοινωνική κατάσταση. Μια λογική που εντείνει μια διάχυτη βουβαμάρα, ένα πρώτο μούδιασμα (φυσιολογικό σε υποχωρήσεις κινημάτων) για το τι έγινε, τι πρόκειται να γίνει στο παρόν και στο άμεσο μέλλον του φοιτητικού κινήματος.
Ο απολογισμός για τους τρεις μήνες καταλήψεων, για τα λάθη μας, τις αδυναμίες μας, τις δυνατότητες που έχουμε να ξεπεράσουμε όλα αυτά, λείπει στις γενικές συνελεύσεις. Και γι’ αυτό ευθύνεται σε κάποιο βαθμό και η μικροπαραταξιακή λογική ορισμένων (μηδέ των παραταξιακών συνιστωσών των ΕΑΑΚ εξαιρουμένων) που θέτουν σαν πρώτη προτεραιότητά τους, μετά από ένα μεγαλειώδες κίνημα, την εκλογική αναμέτρηση. Το «Βαδίζουμε ξανά στο δρόμο του αγώνα», εμπρός για μια «ανεξάρτητη ταξική Πρωτομαγιά» χωρίς να υπάρχει η ανάλογη συνέχεια με το προηγούμενο κίνημα, στη βάση της στοιχειώδους αποτίμησης των εως τώρα κινητοποιήσεων, έστω και σε επίπεδο συζήτησης στα αμφιθέατρα, αποτελεί κακόγουστο αστείο.
Από την άλλη έχουμε ορισμένους να κάνουν λόγο για «αλλαγή συσχετισμών» και ότι οι φοιτητικές εκλογές οδηγούν σε αυτή την κατεύθυνση (κυρίως η ΠΚΣ). Αντιστρέφοντας την πραγματικότητα, παρουσιάζουν τις όποιες αλλαγές στις ψήφους να προηγούνται των αλλαγών στους κοινωνικούς συσχετισμούς. Ομως, όλοι εμπεδώσαμε σε αυτό το κίνημα ότι οι πραγματικοί συσχετισμοί αλλάζουν στο δρόμο, στις καταλήψεις, στις συνελεύσεις, στις κινηματικές διαδικασίες.
Ενδεχομένως, σε ορισμένες φάσεις του φοιτητικού κινήματος ιστορικά (κυρίως στα τελειώματα της Χούντας) οι εκλογές που έπονται των κινημάτων, να λειτούργησαν συσπειρωτικά και προωθητικά για τον κόσμο του κινήματος. Οι σημερινές εκλογές, όμως, δεν μπορούν να παίξουν ένα τέτοιο ρόλο.
Η πλειοψηφία των φοιτητών που κατεβαίνει στις εκλογές αδιαφορεί για τα Δ.Σ. που η ίδια εκλέγει. Το πανηγύρι των εκλογών (γιατί έτσι έχουν καταντήσει) κρατάει μια μέρα και τελειώνει το βράδυ μετά από την καταμέτρηση. Επειτα όλοι επιστρέφουν στην ρουτίνα τους και οι εκλογές ξεχνιούνται. Τα Δ.Σ. ορίζονται και βεβαίως στις περισσότερες των περιπτώσεων είτε δεν συνέρχονται ποτέ, είτε αραιά και πότε αλλά και όταν συνέρχονται η πλειοψηφία των φοιτητών αδιαφορεί για το τι διαμείβεται στις συνεδριάσεις τους.
Για να είμαστε πιο συγκεκριμένοι. Αν ενισχυθούν εκλογικά οι «αριστερές» παρατάξεις, ο νόμος-πλαίσιο έχει περισσότερες πιθανότητες να μην περάσει στα τμήματα; Η απάντηση είναι φυσικά όχι, καμιά απόφαση κανενός ΔΣ δεν μπορεί να μπλοκάρει την εφαρμογή του νόμου, παρά μόνο δυναμικές ενέργειες των φοιτητών στα τμήματα μπορούν να τον σταματήσουν και βεβαίως ένα νέος γύρος καταλήψεων στο μέλλον. Ούτε τα ΔΣ, ούτε οι ολιγομελείς παραταξιακές διαμαρτυρίες μπορούν να φέρουν αποτέλεσμα. Απτό και πρόσφατο παράδειγμα αποτελούν τα τεκταινόμενα στα ΤΕΙ της Πάτρας. Η Διοίκηση των ΤΕΙ, με απόφαση του Συμβουλίου ΤΕΙ, που συνήλθε κρυφά μέσα στις διακοπές του Πάσχα αποφάσισε ταχύρυθμη αναπλήρωση μαθημάτων, εργαστηρίων και αμέσως μετά εξετάσεις. Με αποφάσεις Γ.Σ. για καταλήψεις οι φοιτητές των ΤΕΙ έτριξαν τα δόντια στη Διοίκηση και την εξανάγκασαν σε άμεση αναδίπλωση.
Οι φοιτητές πρέπει να γυρίσουν την πλάτη στις κοινοβουλευτικοποιημένες φοιτητικές εκλογές, να κατανοήσουν και να αγωνιστούν για να αναδείξουν πως οι τελευταίες όχι μόνο καλλιεργούν την λογική της ανάθεσης, όχι μόνο δεν παίζουν προωθητικό ρόλο, άλλα δρουν αποπροσανατολιστικά, τη στιγμή που το φοιτητικό κίνημα πρέπει να επιλέξει τα επόμενα βήματά του στον αγώνα του ενάντια στην εκπαιδευτική αναδιάρθρωση. Ο κίνδυνος που όλοι βλέπουμε κάθε μέρα να γίνεται και πιο απειλητικός, είναι η συλλογικότητα που με κόπο κατακτήσαμε μέσα στο κίνημα των καταλήψεων, να λιμνάζει και να υποχωρεί. Αυτό πρέπει να το σταματήσουμε.
Γι’ αυτό η επιλογή στις 9 Μάη πρέπει να είναι μια:
ΑΠΟΧΗ-ΑΚΥΡΟ
