Ολη η περασμένη εβδομάδα πέρασε με εκατέρωθεν καταγγελίες και κονταροχτυπήματα, κυρίως μεταξύ των δυο μεγάλων κομμάτων εξουσίας και των κάθε λογής «ειδικών», σχετικά με το «αδιάβλητο» των πανελλαδικών εξετάσεων. Αφορμή ήταν τούτη τη φορά η σοβαρή καταγγελία δυο καθηγητριών από βαθμολογικό κέντρο της Θεσσαλονίκης για «διόρθωση» βαθμολογίας πάνω σε ήδη αναβαθμολογηθέντα γραπτά στο μάθημα των Αγγλικών, με ανοιχτά τα στοιχεία των υποψηφίων. Η αλλοίωση της βαθμολογίας έγινε μετά από υπόδειξη της υπεύθυνης του βαθμολογικού κέντρου, η οποία επικαλέστηκε, όταν οι δυο εκπαιδευτικοί αντέδρασαν, προφορική εντολή του υπουργείου Παιδείας.
Πριν λίγο καιρό, στην αρχή των πανελλαδικών εξετάσεων, ο πόλεμος για την πρωτιά των φροντιστηρίων, με τις πλάτες κάποιων επίορκων καθηγητών της δημόσιας εκπαίδευσης, με τους οποίους οι έμποροι της γνώσης έχουν αλισβερίσια, προέκυψε το θέμα της «διαρροής» των θεμάτων, λίγα λεπτά μετά την ανακοίνωσή τους στους μαθητές, και ενώ αυτοί βρισκόταν μέσα στις αίθουσες των εξετάσεων.
Στο πρώτο σοβαρό θέμα της αλλοίωσης της βαθμολογίας, έπειτα από το μεγάλο ντόρο, ενεπλάκη και εισαγγελέας, ο οποίος μοίρασε διώξεις σε όλους -και στους εκπαιδευτικούς που υπάκουσαν στην εντολή της υπευθύνου του βαθμολογικού κέντρου και διόρθωσαν τη βαθμολογία τους-, έχοντας στα χέρια του ένα «μαγειρεμένο» πόρισμα, που προέκυψε μετά από ΕΔΕ που έκανε ο προϊστάμενος της Διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Δυτικής Θεσσαλονίκης.
Η όλη μεθόδευση δείχνει ότι καταβάλλεται μεγάλη προσπάθεια να βγει λάδι το υπουργείο Παιδείας και να κουκουλωθεί γρήγορα η υπόθεση. Είναι χαρακτηριστικό ότι κρατήθηκαν μακριά τα συνδικαλιστικά όργανα των εκπαιδευτικών και δεν κλήθηκαν καν να καταθέσουν στην ΕΔΕ, παρόλο που οι δυο καθηγήτριες κατέφυγαν καταρχήν σ’ αυτά και έκαναν την καταγγελία τους, πριν την επιβεβαιώσουν εγγράφως και στη διοικητική αρχή.
Γιατί, λοιπόν, αυτή η πρεμούρα να κλείσει το θέμα, χωρίς την εξέταση όλων των μαρτύρων, χωρίς να διερευνηθούν όλα τα γραπτά, που τη μια είναι πάνω από 100 και την άλλη μόνο 33;
Εμείς παραθέτουμε τα στοιχεία και σεις βγάλτε τα συμπεράσματά σας:
-Φέτος υπήρχε ιδιαίτερη ανησυχία του υπουργείου Παιδείας να καλυφθούν κάπως οι χιλιάδες κενές θέσεις της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, κυρίως στα ΤΕΙ και στις ξένες φιλολογίες, λόγω του ότι είναι προεκλογική χρονιά και η βάση του 10 είχε πέρυσι τραγικά αποτελέσματα για δεκάδες ΤΕΙ της περιφέρειας και κάποιες σχολές των ΑΕΙ, γεγονός που είχε ξεσηκώσει τις «τοπικές κοινωνίες». Η ανησυχία αυτή εκφράστηκε στην πράξη με τα ευκολότερα θέματα των πανελλαδικών. Παρόλα αυτά η αποτυχία ήταν και φέτος μεγάλη, αφού σε όλα σχεδόν τα μαθήματα το ποσοστό των υποψηφίων που έγραψε κάτω από τη βάση έφθανε το 30%, 35%, 40% και 50%. Ετσι υπολογίζεται να μείνουν και φέτος περίπου 10.000 κενές θέσεις από τις προσφερόμενες θέσεις εισακτέων (πέρυσι ο αριθμός τους άγγιξε τις 19.000).
Χαρακτηριστική είναι και η καταγγελία του προέδρου της Γ΄ ΕΛΜΕ Θεσσαλονίκης, Μηταφίδη, ότι «πριν ακόμα ξεκινήσει η βαθμολόγηση, είχε εντέχνως καλλιεργηθεί ατμόσφαιρα από το υπουργείο Παιδείας προς τους βαθμολογητές να επιδείξουν εφέτος ¨αυξημένη επιμέλεια¨, ώστε να περάσουν όσοι έγραψαν κοντά στη βάση για να μην μείνουν πολλοί εκτός ΑΕΙ όπως πέρυσι».
Χαρακτηριστική είναι και η καταγγελία του προέδρου της Γ΄ ΕΛΜΕ Θεσσαλονίκης, Μηταφίδη, ότι «πριν ακόμα ξεκινήσει η βαθμολόγηση, είχε εντέχνως καλλιεργηθεί ατμόσφαιρα από το υπουργείο Παιδείας προς τους βαθμολογητές να επιδείξουν εφέτος ¨αυξημένη επιμέλεια¨, ώστε να περάσουν όσοι έγραψαν κοντά στη βάση για να μην μείνουν πολλοί εκτός ΑΕΙ όπως πέρυσι».
-Η υπεύθυνη του βαθμολογικού κέντρου αποκλείεται να έπαιρνε μια τέτοια πρωτοβουλία από μόνη της, όταν μάλιστα κινδύνευε να δεχθεί καταγγελία από υφισταμένους της. Είχε λοιπόν «πλάτες» για να κάνει κάτι τέτοιο. Αυτό που βλέπουμε τώρα, με το να μην παραδέχεται η ίδια ότι επικαλέστηκε προφορική εντολή του ΥΠΕΠΘ, απαλλάσσοντάς το στην ουσία από κάθε ευθύνη και με το να μοιράζονται ευθύνες και διώξεις σε όλους, μάλλον σε κουκούλωμα της υπόθεσης μας οδηγεί. «Κράτα με να σε κρατώ, ν’ ανεβούμε στο βουνό» δηλαδή.
-Σ’ ένα τέτοιο λεπτό και σοβαρό ζήτημα, όπου παίζεται εν ολίγοις το μέλλον των παιδιών και όταν ο καθένας γνωρίζει το Γολγοθά που αυτά ανεβαίνουν για μια θέση στα Πανεπιστήμια, δε μπορεί κανείς να φανταστεί εκπαιδευτικούς, οι οποίοι να αλλοιώνουν βαθμολογίες αδιαμαρτύρητα, επειδή το υποδεικνύει αυτό απλά μια προϊσταμένη βαθμολογικού κέντρου, όταν μάλιστα είναι φανερό ότι κάτι τέτοιο είναι παράνομο (ακόμα και με τους δικούς τους νόμους).
Εκείνο που μπορεί να τους καταλογίσει κανείς είναι ο φόβος και η υποταγή απέναντι στην προϊσταμένη αρχή, η δημοσιοϋπαλληλική νοοτροπία της υποταγής και όχι η σθεναρή και θαρραλέα αντίσταση ως το τέλος απέναντι σε κάθε τι προδήλως αντιλαϊκό. Ομως πόσοι είναι αλήθεια αυτοί που αντιστέκονται σήμερα στην εποχή της έντονης ατομικότητας και της απουσίας μαζικού, διεκδικητικού κινήματος;
Βγαίνουν, βέβαια, τώρα οι ιθύνοντες και ψέγουν τους εκπαιδευτικούς που υπάκουσαν τελικά στην εντολή της προϊσταμένης τους, όταν αυτή επικαλέστηκε προφορική εντολή του υπουργείου Παιδείας. Επικαλούνται μάλιστα και το Δημοσιοϋπαλληλικό Κώδικα (ΔΥΚ), λέγοντας ότι «η εκπαίδευση δεν είναι στρατός». Ομως το περίφημο άρθρο 25 του ΔΥΚ μπορεί να λέει ότι «αν η διαταγή είναι προδήλως αντισυνταγματική ή παράνομη ο υπάλληλος οφείλει να μην την εκτελέσει και να το αναφέρει χωρίς αναβολή», όμως αμέσως παρακάτω λέει ότι «όταν σε διαταγή, η οποία προδήλως αντίκειται σε διατάξεις νόμων ή κανονιστικών πράξεων, διατυπώνονται επείγοντες και εξαιρετικοί λόγοι γενικότερου συμφέροντος…ο υπάλληλος οφείλει να εκτελέσει τη διαταγή». Φροντίζει δηλαδή να αναιρέσει στην ουσία την αρχική διατύπωση και να δέσει σε κάθε περίπτωση το γάιδαρο (εδώ είναι ο υπάλληλος), γιατί πάντα οι παρανομίες με «λόγους γενικότερου συμφέροντος» δικαιολογούνται.
Βέβαια, όλα αυτά (το γράμμα του νόμου δηλαδή) ελάχιστα είναι γνωστά στους απλούς εκπαιδευτικούς. Εκείνο που μετράει είναι ο διάχυτος φόβος και οσφυοκαμψία απέναντι στους προϊσταμένους, πράγματα που ενισχύονται με τις γενικότερες διακηρύξεις και νομοθεσίες για «αξιολόγηση» του εκπαιδευτικού, Καθηκοντολόγια και δε συμμαζεύεται από τη μια και την απουσία κινήματος από την άλλη.
-Είναι πάγια τακτική των προϊσταμένων αρχών, των αστών πολιτικών, των κυβερνώντων, να χρησιμοποιούν τη μεθόδευση των «προφορικών εντολών», οι οποίες δεν αφήνουν ίχνη, όταν δεν βολεύει ο χειρισμός που επιλέγουν. Λίγες φορές έχουμε ακούσει το γνωστό «κύκλοι του υπουργείου», ώστε αν στραβώσει η δουλειά να αποποιηθούν κάθε ευθύνης;
Αν θα μιλούσε, λοιπόν, κανείς για ευθύνες των εκπαιδευτικών, εκείνο που θα μπορούσε να ισχυριστεί είναι ότι αυτοί δεν απαίτησαν γραπτή εντολή.
Από όλα αυτά τα κονταροχτυπήματα, που παρακολουθήσαμε με αφορμή αυτό το γεγονός, κινδυνεύει κανείς να δει το δέντρο και να χάσει το δάσος. Που είναι οι ίδιες οι πανελλαδικές εξετάσεις. Ενας σοβαρός ταξικός φραγμός που στήθηκε για να ανακόψει την ιστορικά διαμορφωμένη τάση της ελληνικής εργαζόμενης κοινωνίας για πανεπιστημιακή μόρφωση.
Ενας βραχνάς, που ψαλιδίζει τα όνειρα χιλιάδων νεολαίων, προερχόμενων κυρίως από τα φτωχά λαϊκά στρώματα και τους πετά από νωρίς σε χωματερές υποκατάστατων μόρφωσης και υποαπασχόλησης.
Ενας βραχνάς, που ψαλιδίζει τα όνειρα χιλιάδων νεολαίων, προερχόμενων κυρίως από τα φτωχά λαϊκά στρώματα και τους πετά από νωρίς σε χωματερές υποκατάστατων μόρφωσης και υποαπασχόλησης.
Εδώ είναι το πραγματικό πρόβλημα, γι’ αυτό και όλοι οι αστοί εκπρόσωποι έχουν πέσει με νύχια και δόντια να σώσουν την αξιοπιστία αυτού του αγριανθρωπικού θεσμού, η οποία -η αξιοπιστία- ήταν και το λαμπερό περιτύλιγμα για να γίνει αυτός αποδεκτός από τη νεολαία και την εργαζόμενη κοινωνία. Το ότι γύρω από τη φοβερή αγωνία, την υπερπροσπάθεια των παιδιών και των οικογενειών τους έχει στηθεί μια ολόκληρη βρομερή βιομηχανία εμπορίας της γνώσης, το ότι παίζονται πολιτικά παιχνίδια με βάση τα αποτελέσματα των εξετάσεων, το ότι παρατηρούνται και έρχονται στο φως κατά καιρούς διάφορα παρατράγουδα (όπως καλή ώρα τώρα) κ.λπ. είναι παρεπόμενα της ύπαρξης αυτού του θεσμού.
Γι’ αυτό μια είναι μόνο η διέξοδος: ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΠΡΟΣΒΑΣΗ στα Πανεπιστήμια!
Γιούλα Γκεσούλη