Με την έναρξη του νέου ακαδημαϊκού έτους άρχισαν τα όργανα στα Πανεπιστήμια και ΤΕΙ και έγιναν οι πρώτες προσπάθειες εφαρμογής στην πράξη του νέου νόμου πλαισίου. Κάποιες διοικήσεις με δειλά βήματα στην αρχή, κάποιες με περισσό θράσος, έβαλαν μπροστά την επιχείρηση «σκούπα» των λεγόμενων «αιώνιων φοιτητών», ενεργοποιώντας το σχετικό άρθρο του νόμου, που απέβλεπε στην άμεση εκκαθάριση των μητρώων των σχολών.
Μπροστάρης το Πολυτεχνείο Κρήτης και το Τμήμα Γεωργικών Μηχανών και Αρδεύσεων του ΤΕΙ Λάρισας, που απέστειλαν επιστολές στους φοιτητές, που κατά την έναρξη ισχύος του νόμου έχουν υπερβεί το ανώτατο όριο φοίτησης, που θεσπίζει το άρθρο 14, δηλαδή έχουν συμπληρώσει διπλάσιο χρόνο σπουδών από αυτόν που απαιτείται για να ολοκληρωθούν οι βασικές κατά σχολή σπουδές και κατά συνέπεια θεωρούνται «αιώνιοι». Με τις επιστολές αυτές, οι φοιτητές ή σπουδαστές καλούνται να απαντήσουν εγγράφως αν επιθυμούν να συνεχίσουν τις σπουδές τους. Ο νόμος ορίζει ότι σε περίπτωση που υπάρξει καταφατική δήλωση, έχουν δικαίωμα να συνεχίσουν τις σπουδές τους για πέντε ακόμη έτη, διαφορετικά διαγράφονται από τα μητρώα των ιδρυμάτων και στερούνται της φοιτητικής ή σπουδαστικής τους ιδιότητας.
Τέτοιες επιστολές στάλθηκαν σε τουλάχιστον 120 σπουδαστές του Τμήματος Γεωργικών Μηχανών και Αρδεύσεων του ΤΕΙ Λάρισας, ενώ ο ταχυδρόμος θα φέρει το τελεσίγραφο της αποπομπής σε άλλους 5.000, σε περίπτωση που η απόφαση αυτή γενικευθεί σε όλα τα ΤΕΙ της πόλης. Αντίστοιχα, το Πολυτεχνείο Κρήτης έστειλε 600 έγγραφες προειδοποιήσεις, ορίζοντας ως καταληκτική ημερομηνία την 21η Σεπτεμβρίου. Δεκάδες, όμως από τις επιστολές αυτές επεστράφησαν, αφού δεν βρήκαν παραλήπτη λόγω αλλαγής διεύθυνσης.
Με προκλητικό τρόπο, ο γνωστός πρύτανης, Γρυσπολάκης, δήλωσε: «Κακό της κεφαλής τους για όσους άλλαξαν τόπο διαμονής και δεν κατέστη δυνατό να παραλάβουν την επιστολή του Πολυτεχνείου. Οφειλαν να μας έχουν ενημερώσει για την αλλαγή της διεύθυνσής τους. Θα προχωρήσουμε στη διαγραφή όλων των αιώνιων φοιτητών του ιδρύματος, πλην αυτών που θα δηλώσουν εγγράφως στη γραμματεία του τμήματός τους ότι επιθυμούν να συνεχίσουν τις σπουδές τους».
Βεβαίως, ο Γρυσπολάκης αποθρασύνθηκε λόγω της νέκρας που επικρατεί στο φοιτητικό κίνημα αυτή την περίοδο και έκανε αυτή τη δήλωση λογαριάζοντας πως «ξενοδόχος» δεν υπάρχει. Αντίθετα, στο ΤΕΙ Λάρισας, που υπήρξε καταρχήν μια κινητοποίηση των σπουδαστών της ΠΚΣ (προχώρησαν σε αποκλεισμό των γραφείων της διοίκησης του Ιδρύματος), υπήρξε μια πιο διπλωματική εξέλιξη. Το θέμα παραπέμφθηκε να συζητηθεί στη διοίκηση του ΤΕΙ.
Εκτός, όμως από αυτά τα Ιδρύματα, ανάλογη κινητικότητα, προς το παρόν, πιο «ήπιας» μορφής ακολουθούν και άλλα, όπως π.χ. το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (με πάνω από 100.000 φοιτητές). Το Πανεπιστήμιο τηρεί στάση αναμονής, ενώ παράλληλα έχει δοθεί εντολή στα επιμέρους τμήματα να καταγράψουν τους «αιώνιους» φοιτητές τους. Το σίγουρο είναι ότι μέσα στις επόμενες εβδομάδες, το θέμα θα πάρει ευρείες διαστάσεις και θα συζητηθεί σε όλα τα αρμόδια συλλογικά όργανα.
Η υπόθεση απ’ ό,τι φαίνεται κολλάει στη διεκπεραίωση της τυπικής διαδικασίας με την επίδοση των επιστολών, ειδικά σε Πανεπιστήμια με δεκάδες χιλιάδες φοιτητές και χιλιάδες «αιώνιους», ενώ επί της ουσίας, οι διοικήσεις δείχνουν να μην έχουν πρόβλημα. Δεν έχουν πρόβλημα με το γεγονός ότι με τη ρύθμιση αυτή επιχειρείται, κυρίως, να σταλεί ένα τρομοκρατικό μήνυμα στη νεολαία που αμφισβητεί, πολιτικοποιείται και αντιστέκεται, δεν έχουν πρόβλημα με το γεγονός ότι το κράτος επιδιώκει να δημιουργήσει μια νεολαία υποταγμένη, ταιριαστό συμπλήρωμα του Επιχειρηματικού Πανεπιστήμιου. Γιατί αυτή είναι η ουσία της ρύθμισης για τους «αιώνιους φοιτητές» (που πρέπει να διαβαστεί σε συνδυασμό με τη ρύθμιση για τα υποχρεωτικά και προαπαιτούμενα μαθήματα, οδηγώντας στη δημιουργία στρατιών «λιμναζόντων» φοιτητών), αφού κατά τα άλλα είναι γνωστό ότι αυτοί δεν δυσχεραίνουν τη λειτουργία του Πανεπιστήμιου, ούτε το επιβαρύνουν μιας και δεν δικαιούνται φοιτητικής μέριμνας. Χώρια που με αυτή τη ρύθμιση πλήττονται άμεσα οι φτωχοί φοιτητές, που παράλληλα εργάζονται. Για όλα αυτά, όμως, δεν χολοσκάνε οι διοικήσεις. Ηδη άρχισαν να διαρρέουν την πληροφορία ότι συζητείται ως διέξοδος η λύση μιας γενικής προθεσμίας, η οποία θα ανακοινωθεί και θα ισχύσει για όλα τα Ιδρύματα, προκειμένου να ενημερωθούν οι ενδιαφερόμενοι.
Οι εξελίξεις δείχνουν για μια ακόμη φορά ότι το πανεπιστημιακό κατεστημένο δεν έχει «μπέσα» και συνεπώς αυτοί που επένδυαν στην ακύρωση του νόμου στην πράξη από αυτά τα στοιχεία, προκειμένου να ροκανίσουν τις φοιτητικές καταλήψεις της περασμένης χρονιάς, αποδεικνύονται τώρα είτε αφελείς (ο πιο λάιτ χαρακτηρισμός που μπορούμε να τους αποδώσουμε), είτε ότι είχαν δόλο. Χωρίς αυταπάτες, το βάρος πέφτει στις πλάτες του φοιτητικού κινήματος, για το οποίο χτύπησε ήδη η βαριά καμπάνα.
Παράλληλα με την επιχείρηση «σκούπα» των «αιώνιων φοιτητών», που είναι στα σκαριά, εφαρμογή βρίσκει και η ρύθμιση για την κατάργηση των δωρεάν συγγραμμάτων. Θυμίζουμε ότι ο νόμος πλαίσιο στο άρθρο 15 προβλέπει λίστα συγγραμμάτων ανά υποχρεωτικό ή επιλεγόμενο μάθημα καταρτισμένη από τις Γενικές Συνελεύσεις των Τμημάτων και προεδρικό Διάταγμα που θα καθορίζει τον «τρόπο», με τον οποίο παρέχεται στους φοιτητές το δικαίωμα της δωρεάν προμήθειας αριθμού συγγραμμάτων ίσου με τον αριθμό των υποχρεωτικών και επιλεγόμενων μαθημάτων. Ο Νόμος δηλαδή εισάγει την κατάργηση της δωρεάν διανομής συγγραμμάτων σε όλους ανεξαιρέτως τους φοιτητές (ο «τρόπος» διανομής αυτό ακριβώς υπονοεί), ενώ την περιορίζει αποκλειστικά σε ένα σύγγραμμα ανά μάθημα. Προφανώς τα υπόλοιπα (απαραίτητα για το μάθημα και την καλύτερη γνώση) θα αγοράζονται από τους ίδιους τους φοιτητές.
Σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά, το Τμήμα Διδακτικών Συγγραμμάτων της διεύθυνσης Δημοσιευμάτων και Εκδόσεων του Πανεπιστήμιου Αθηνών, επέστρεψε στο Τμήμα Πληροφορικής την απόφαση για την έγκριση εκτύπωσης και διανομής διδακτικών σημειώσεων, με το αιτιολογικό ότι ο νόμος πλαίσιο, στο σχετικό άρθρο «δεν προβλέπει την εκτύπωση και διανομή σημειώσεων» και συμπληρώνει ότι αναμένει ερμηνευτική εγκύκλιο από το υπουργείο Παιδείας.
Με δεδομένο ότι σε πολλά μαθήματα, οι σημειώσεις, αποτελούν στην ουσία και το «σύγγραμμα» από το οποίο διδάσκονται οι φοιτητές, αντιλαμβάνεται κανείς το πρόβλημα και ότι στην ουσία προωθείται με εκβιαστικό τρόπο η κατάργηση της δωρεάν διανομής των συγγραμμάτων και η αγορά τους από τους ίδιους τους φοιτητές.
Οσον αφορά στο άλλο μεγάλο αγκωνάρι του νόμου, την κατάργηση δηλαδή του πανεπιστημιακού ασύλου και την επιβολή καθεστώτος τρόμου, ανελευθερίας και σιωπής, γεύση πήραμε από την εισβολή των μπάτσων στο Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης, στα γνωστά γεγονότα της Εκθεσης και από την εκκωφαντική σιωπή των πρυτανικών αρχών. Ο δε φιλικός προς την κυβέρνηση Τύπος, έχει ήδη αρχίσει να θυμίζει. Οτι με την έναρξη του ακαδημαϊκού έτους, αυτόματα ενεργοποιείται και το άρθρο του νόμου (άρθρο 16) που βάζει ταφόπλακα στις φοιτητικές καταλήψεις, προσπαθώντας να φτιάξει κλίμα και να τρομοκρατήσει τους φοιτητές που «σκέφτονται» να αντιδράσουν στην εφαρμογή του νόμου πλαισίου.
Το φοιτητικό κίνημα μένει να ανατρέψει όλα τα προγνωστικά, να καταστήσει το νόμο νεκρό γράμμα και να απαιτήσει καθαρά την κατάργησή του. Η όρεξη του νέου υπουργού πρέπει να κοπεί, πριν ακόμα ανοίξει.
Γιούλα Γκεσούλη