«Αν καθιερώσουμε την απλή αναλογική, η χώρα δεν θα κυβερνηθεί ποτέ», δήλωσε στον ΣΚΑΙ ο υπουργός Εσωτερικών Π. Κουρουμπλής, που είναι και αρμόδιος για το σκάρωμα του εκλογικού νόμου. Οπως είπε, αυτό που σχεδιάζεται είναι η ψήφος στα 17, η μείωση του μπόνους για το πρώτο κόμμα στις 30 έδρες και το σπάσιμο της Β’ Αθήνας σε περιφέρειες με 10 έδρες το πολύ.
Με τον πιο επίσημο τρόπο μάθαμε ότι η υπόσχεση για θέσπιση της απλής αναλογικής ήταν ένα ακόμα ψέμα του ΣΥΡΙΖΑ. Οσο για την επιχειρηματολογία Κουρουμπλή, τα περί «ακυβερνησίας» τ’ ακούμε από τότε που έπεσε η χούντα και άρχισε να λειτουργεί ο κοινοβουλευτισμός. Τον κίνδυνο της «ακυβερνησίας» επικαλούνταν για να τροποποιούν κατά το δοκούν τον εκλογικό νόμο, διατηρώντας πάντοτε τον καλπονοθευτικό του χαρακτήρα.
Από το 2012, βέβαια, το αστικό πολιτικό σύστημα πήρε άλλη μορφή. Ο δικομματισμός ΠΑΣΟΚ-ΝΔ εξαφανίστηκε και προς στιγμήν εμφανίστηκε ένας τρικομματισμός. Χρειάστηκαν νέες εκλογές προκειμένου ν’ αναδειχτεί ένας νέος δικομματισμός (ΝΔ-ΣΥΡΙΖΑ), με το πρώτο κόμμα, όμως, να βρίσκεται μακριά από την αυτοδυναμία, παρά το μπόνους των 50 εδρών. Η εικόνα αυτή δεν άλλαξε ριζικά στις τρεις εκλογικές αναμετρήσεις που ακολούθησαν (Ιούνης 2012, Γενάρης και Σεπτέμβρης 2015).
Οι κυβερνήσεις μετά το 2012 είναι συμμαχικές και μάλιστα με «παράξενους» συνδυασμούς. Αν συνυπολογίσουμε και τη συγκυβέρνηση Παπαδήμου (ΠΑΣΟΚ-ΝΔ-ΛΑΟΣ), που δε βγήκε από εκλογές, έχουμε στη συνέχεια τρεις διαφορετικούς συνδυασμούς, δύο υπό τον Σαμαρά (ΝΔ-ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ και ΝΔ-ΠΑΣΟΚ) και έναν υπό τον Τσίπρα (ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ δυο φορές). Συγκυβέρνησαν οι δύο «προαιώνιοι εχθροί» του παλιού δικομματισμού, ενώ συγκυβερνούν ένα «αριστερό» με ένα ακροδεξιό κόμμα.
Θα περίμενε κανείς, λοιπόν, να βγει ο ΣΥΡΙΖΑ και να προωθήσει τη θέσπιση της απλής αναλογικής, που ήταν και παλιά πάγια θέση των κομμάτων της κοινοβουλευτικής ψευτοαριστεράς. Αλλο το παρελθόν, όμως, όταν αυτά τα κόμματα ήθελαν να ενισχύσουν την κοινοβουλευτική τους δύναμη, την οποία τους μείωνε ο εκλογικός νόμος, και άλλο το παρόν, που ο ΣΥΡΙΖΑ είναι κόμμα εξουσίας και παίζει παιχνίδι εξουσίας, προσπαθώντας και τα ιδιαίτερα κομματικά του συμφέροντα να εξασφαλίσει και τη σταθερότητα του συστήματος να μη διασαλεύσει.
Μειώνοντας από 50 σε 30 το μπόνους των εδρών που παίρνει το πρώτο κόμμα ενισχύεται η προσπάθεια να δημιουργηθεί ένας νέος δικομματισμός (ΣΥΡΙΖΑ-ΝΔ), αφού χωρίς το πρώτο κόμμα δε θα μπορεί να σχηματιστεί συμμαχική κυβέρνηση, οπότε θα μπορούν προεκλογικά να χρησιμοποιούνται με αποτελεσματικό τρόπο τα γνωστά εκβιαστικά διλήμματα της κάλπης (κυρίως αυτό της χαμένης ψήφου στα μικρά κόμματα). Από την άλλη, η μερική ενίσχυση των μικρότερων κομμάτων θα διευκολύνει το σχηματισμό συμμαχικής κυβέρνησης ανάμεσα σε κάποιο ή κάποια απ' αυτά και στο πρώτο κόμμα, ώστε να μην προκύπτει υποχρεωτικά κυβέρνηση «μεγάλου συνασπισμού», που θα αποδυνάμωνε την προοπτική του νέου δικομματισμού.
Περιττεύει να πούμε ότι είναι μπούρδες η δήλωση του Κουρουμπλή ότι «δεν στέκεται κυβέρνηση που δεν υπάρχει το πρώτο κόμμα. Καμία κυβέρνηση δεν μπορεί να σταθεί χωρίς το πρώτο κόμμα». Μόλις πρόσφατα στην Ισπανία γινόταν παζάρι για το σχηματισμό κυβέρνησης από το δεύτερο και το τρίτο κόμμα (PSOE και Podemos). Κι ο Τσίπρας εξέφρασε δημόσια την ευχή του να σχηματιστεί αυτή η κυβέρνηση, όταν συναντήθηκε με τον ηγέτη του PSOE Πέδρο Σάντσεθ στην τελευταία σύνοδο κορυφής των σοσιαλδημοκρατών στις Βρυξέλλες. Γιατί στέκεται κυβέρνηση χωρίς το πρώτο κόμμα στην Ισπανία, αλλά δε στέκεται στην Ελλάδα;
Με το γνωστό λαϊκίστικο κυνισμό που τον διακρίνει, ο Κουρουμπλής αναρωτήθηκε φωναχτά: «Αν πάμε σε ένα τέτοιο σύστημα, όπως αυτό που σας περιγράφω και έχεις στις 270 έδρες απλή αναλογική, αυτό δεν είναι απλή αναλογική;». Οχι, δεν είναι απλή αναλογική, φυσικά, όταν κλέβεις 30 έδρες (το 10% του συνόλου των εδρών) και τις δίνεις στο πρώτο κόμμα. Είναι ένα καλπονοθευτικό εκλογικό σύστημα, ίδιο επί της ουσίας με όλα τα προηγούμενα, το οποίο έχει ως σκοπό να ανταποκριθεί στις ανάγκες διακυβέρνησης του συστήματος, αλλά και στις ιδιαίτερες ανάγκες του ΣΥΡΙΖΑ.
Προβλέποντας ότι στις επόμενες εκλογές θα είναι (το πολύ) δεύτερος, ο ΣΥΡΙΖΑ θέλει να κόψει 20 έδρες από τον Κούλη (που θα είναι πρώτος), ώστε από τη μια να μην τον εμποδίσει να σχηματίσει κυβέρνηση και από την άλλη να εκθέσει τα μικρότερα κόμματα, που θα συνεργαστούν με τη ΝΔ για να σχηματιστεί κυβέρνηση, και να ανοίξει το δρόμο για τη σχετικά σύντομη δική του επάνοδο στην εξουσία. Για να γίνει αυτό, όμως, θα πρέπει να συμφωνήσει η ΝΔ. Αλλιώς ο νέος εκλογικός νόμος θα ισχύσει από τις μεθεπόμενες εκλογές. Υπάρχει περίπτωση να συμφωνήσει η ΝΔ που «βλέπει» πρωτιά; Νομίζουμε πως όχι. Οπως δε συμφωνούσε και ο ΣΥΡΙΖΑ το 2014, όταν διαφαινόταν στον ορίζοντα η δική του πρωτιά.
