Ο τακτικός εισαγγελέας της έδρας Γρ. Βαβέτσης ξεκίνησε την αγόρευσή του διαβάζοντας ένα κείμενο με τα γνωστά φληναφήματα περί «τρομοκρατίας», όπως αυτά έχουν καταγραφεί στις αποφάσεις προηγούμενων δικών και κυρίως στην πρώτη δίκη για την υπόθεση της 17Ν. Για την ακρίβεια, διάβαζε αυτολεξεί το (ο θεός να το κάνει) ιδεολογικό τμήμα της πρώτης (καταδικαστικής) απόφασης για τους κατηγορούμενους αυτής της δίκης και έκανε σύντομα σχόλια συμβουλευόμενος χειρόγραφα σημειώματα που είχε δίπλα του. Σύμφωνα μ’ αυτό το φτηνιάρικο ιδεολογικό σχήμα, ο ένοπλος αγώνας για την αποκατάσταση της δημοκρατίας τελείωσε το 1974, όμως οι οργανώσεις 17Ν και ΕΛΑ δεν μπόρεσαν να αντιληφθούν την αλλαγή των συνθηκών και εγκλωβίστηκαν ιδεοληπτικά σε μια τραγική ψευδαίσθηση, που τις οδήγησε σε ατραπούς εγκληματικής δράσης, η οποία μάλιστα είχε σαν αποτέλεσμα και τη σκλήρυνση των κατασταλτικών μηχανισμών του κράτους! Κατά τον εισαγγελέα, κάθε ένοπλη δράση σε περίοδο αστικής κοινοβουλευτικής δημοκρατίας αποτελεί τρομοκρατία και εγκληματική δράση. Τελεία και παύλα. Γι’ αυτό και το κράτος έχει την υποχρέωση να την καταστείλει.
Δεν περιμένετε, βέβαια, να σχολιάσουμε φράσεις του τύπου «η ψυχοδυναμική της ομάδας αποτελεί τον συνδετικό κρίκο των μελών», «η τρομοκρατική ομάδα έχει την ανάγκη να διαπράττει εγκλήματα, για να δικαιώνει την ψυχολογία των μελών της», «αναγκαιότητα αποτελεί η πειθαρχία και η υπακοή σε αυθεντίες που έχουν το ιδεολογικό υπόβαθρο, την πνευματική υπεροχή, το χάρισμα του λόγου», «τα μέλη δεν χρειάζεται να έχουν πνευματικότητα, αλλά να αποδέχονται την ακροαριστερή ιδεολογία και την προσβολή εννόμων αγαθών όπως η περιουσία», «τέτοιες αντιλήψεις αναπτύχθηκαν στη βραχύβια Παρισινή Κομμούνα και στη μπολσεβίκικη επανάσταση» κ.λπ. κ.λπ. Σημειώνουμε μόνο, αντιστικτικά, την κυρίαρχη άποψη ότι αυτή η δίκη… δεν είναι πολιτική.
Κατά τον εισαγγελέα, ο ΕΛΑ στην αρχή είχε πολλά μέλη, αλλά μετά το 1980 τα περισσότερα μέλη είτε αποχώρησαν είτε εντάχθηκαν ή δημιούργησαν άλλες οργανώσεις. Εφάρμοζε αυστηρούς συνωμοτικούς κανόνες. Τα μέλη του νοίκιαζαν σπίτια με πλαστές ταυτότητες και ψεύτικα ονόματα. Αναφέρθηκε σε διάφορα αποσπάσματα από τα «Εξαιρετικά Χημικά Λιπάσματα», δηλαδή το ιδρυτικό μανιφέστο του ΕΛΑ που έφερε αυτόν τον ψευδεπίγραφο τίτλο, χωρίς να συνειδητοποιεί ότι αυτά που διάβαζε έρχονταν σε πλήρη σύγκρουση με όσα είχε πει προηγούμενα. Με την ιδεολογικοπολιτική ασχετοσύνη του κατάφερε να αυτοδιαψευστεί. Αφού τελείωσε τις τραγελαφικές ιδεολογικοπολιτικές περιπλανήσεις του σ’ ένα πεδίο που γι’ αυτόν αποτελεί terra incognita, κλείνοντας με την υπαινικτική κορόνα, ότι εκείνο που θέλει να βάλει στη θέση του αστικού συστήματος η «τρομοκρατία» είναι «καλάζνικοφ, σκόρπιον και πιστόλια», ο εισαγγελέας πέρασε στα νομικά ζητήματα, στα οποία θα περίμενε κανείς να είναι καλύτερος.
Από το πρώτο όμως θέμα που επέλεξε, την «απλή συνέργεια», αποδείχτηκε ότι και πάλι επέλεξε την… κοπτοραπτική, αφού διάβαζε αυτολεξεί το σκεπτικό της μειοψηφίας του δεύτερου (αθωωτικού) δικαστήριου, την οποία έχει γράψει ο τότε πρόεδρος και νυν εισαγγελέας του Αρείου Πάγου Ι. Τέντες. Η «απλή συνέργεια», σύμφωνα μ’ αυτή την επιχειρηματολογία, θεμελιώνεται όχι μόνο με την παροχή υλικής βοήθειας, αλλά και με την ψυχική συνδρομή. Ψυχική συνδρομή είναι ακόμη και η υπόσχεση παροχής ασύλου στο δράστη, που ενισχύει το αίσθημα ασφάλειας του αυτουργού και ενδυναμώνει την αυτοπεποίθησή του. Απλή αλληλεγγύη, όμως, ή έκφραση συμπάθειας δεν αρκεί.
Στη συνέχεια, ο εισαγγελέας άρχισε ν’ αναφέρεται στο ιστορικό των σχέσεων Κανά-Κυριακίδου, επαναλαμβάνοντας όσα έχει πει η Κυριακίδου, όπως αυτά καταγράφονται στην απόφαση του πρωτοβάθμιου δικαστήριου. Υιοθέτησε πλήρως όσα έχει καταθέσει η Κυριακίδου, χωρίς να εκφράσει την παραμικρή επιφύλαξη για τις κραυγαλέες αντιφάσεις της ή έστω ν’ αναφερθεί σ’ αυτές. Μάλιστα, για να ενισχύσει τα όσα λέει η Κυριακίδου, δεν δίστασε να πει με νόημα, ότι ναι μεν δεν βρέθηκε τίποτα το ενοχοποιητικό στα σπίτια των συλληφθέντων, γεγονός που ήταν αναμενόμενο, βρέθηκαν όμως κάποια βιβλία που αναφέρονται στην πολιτική βία και την αστυνομία στα σπίτια του Τσιγαρίδα και της Αθανασάκη (τα υπόλοιπα βιβλία της βιβλιοθήκης τους, φυσικά, δεν έχουν σημασία) και κάποιες εφημερίδες που είχαν δημοσιεύματα για τη 17Ν στο σπίτι του Κανά (το ότι οι εφημερίδες ήταν στοίβες, όπως συμβαίνει σε πολλά σπίτια, και ήταν λογικό κάποιες να έχουν και τέτοια δημοσιεύματα, επίσης δεν έχει σημασία)!!!
Το σκεπτικό της πρώτης απόφασης επανέλαβε και στη συνέχεια, αναφερόμενος στα λοιπά «αποδεικτικά» στοιχεία. Ο,τι ειπώθηκε από την Κυριακίδου είναι αληθινό και επιβεβαιώθηκε από τους άλλους μάρτυρες! Σενάρια που δεν αντέχουν στην κοινή λογική επαναλήφθηκαν με αξιώσεις… αποδείξεων. Οπως για παράδειγμα: «πώς ήξερε η Κυριακίδου ότι ο ιδιοκτήτης της υποτιθέμενης γιάφκας της Πολέμωνος έμενε στις Τρεις Γέφυρες, αφού η Αστυνομία δεν τον επισκέφτηκε ποτέ σ’ αυτό το σπίτι;». Πόσες φορές θα το γράψουμε; Στο τέλος θα «παραλοΐσουμε». Αν η Αστυνομία είχε νοικιάσει, για δικούς της λόγους, αυτό το διαμέρισμα, που μετά, για τις ανάγκες της δίκης, το βάφτισε «γιάφκα του ΕΛΑ», τότε ήξερε και πού κατοικούσε ο ιδιοκτήτης του την περίοδο της ενοικίασης. Θα πρέπει, δηλαδή, να λωβοτομηθούμε και να αποδεχόμαστε κάθε μπούρδα, επειδή μόνο έτσι μπορεί να βγει αξιόπιστη η Κυριακίδου; Αλλο παράδειγμα. Η μοναδική «γιάφκα» που αναφέρει η Κυριακίδου στην πρώτη κατάθεσή της είναι Τενέδου 18. Πώς το προσπερνά αυτό ο εισαγγελέας; «Εγιναν ανακρίσεις και δεν προέκυψε τίποτα»! Τόσο απλά. Και πώς το έβγαλε αυτό η Κυριακίδου; Από το μυαλό της το έβγαλε ή της το είπε η Αστυνομία, αλλά μετά δε μπόρεσε να βρει πρόθυμους «αναγνωριστές» σ’ αυτή τη διεύθυνση και πήγε αλλού; Πόσο αξιόπιστος είναι ένας μάρτυρας που την πρώτη φορά μιλά μόνο για Τενέδου, μετά πάει στην Πάτμου και στο φινάλε στην Πολέμωνος; Πότε λέει αλήθεια; Αλλο παράδειγμα: πώς η Κυριακίδου γνωρίζει το ψευδώνυμο Μυρτώ, αναρωτιέται ο εισαγγελέας. Εδώ πια τι να πεις; Το μισό Περιστέρι παρέλασε από τη δίκη και κατέθεσε ότι την Αθανασάκη στο Περιστέρι την ήξεραν και με το παρατσούκλι Μυρτώ. Ακόμα και ο δήμαρχος Περιστερίου ήρθε για να πει ότι συμπολίτες και ψηφοφόροι του, που τους έχει εμπιστοσύνη, του το έχουν πει. Και ο δήμαρχος βγαίνει με τη στήριξη της ΝΔ! Προφανώς, όλοι είναι ψευδομάρτυρες και ο δήμαρχος… παραπλανημένος!
Με τέτοιους προκλητικούς λογικούς ακροβατισμούς, ο εισαγγελέας κατέληξε στο συμπέρασμα ότι «ο κορμός της καταθέσεως Κυριακίδου είναι αληθής»! Οι αντιφάσεις της –συμπλήρωσε– αφορούν λεπτομέρειες και χρονολογίες και δικαιολογούνται λόγω της παρέλευσης μεγάλου χρόνου! Εξηγήσιμο είναι επίσης το ότι δε μπορεί να περιγράψει καλά τη λειτουργία των πυρήνων του ΕΛΑ, επειδή είναι χαμηλής μόρφωσης και ήταν μόνο περιφερειακό μέλος! Κατά τον εισαγγελέα, δεν υπάρχει ίχνος σκευωρίας, γιατί σε μια τόσο σοβαρή υπόθεση, με διεθνή αντίκτυπο, για να υπάρξει κατασκευή θα απαιτούνταν η συνέργεια ακόμα και της τότε πολιτικής ηγεσίας! Και πάλι σηκώνουμε ψηλά τα χέρια. Ξέχασε ο εισαγγελέας ότι εκτός των άλλων ως μάρτυρας κατέθεσε και μεγαλοδημοσιογράφος, ο Τ. Καμπύλης, που είπε τι τους έλεγε εκείνη την περίοδο ο Χρυσοχοΐδης; Υοβλήθηκε αίτημα να κληθεί ως μάρτυρας ο τότε (και τώρα) υπουργός Δημόσιας Τάξης. Ο ίδιος, όμως, εισηγήθηκε την απόρριψη του αιτήματος και έτσι αποφάσισε και το δικαστήριο. Aν είχε έστω και το παραμικρό ενδιαφέρον για την αλήθεια, ειδικά σ’ αυτό το σημείο θα έπρεπε να σιωπήσει.
Ακόμη και για τη «διείσδυση στον ΕΛΑ», για την οποία παρασημοφορήθηκε ο ασφαλίτης Αμοιρίδης, παλιός συμμαθητής της Κυριακίδου, ο εισαγγελέας υπήρξε και πάλι… τετράγωνος: «Αυτός απλώς την παρακολουθούσε»! Για το πώς η παρακολούθηση μετατρέπεται σε διείσδυση θα σποζοκεφαλιάσουν σίγουρα οι… Μπαμπινιώτηδες του μέλλοντος. Ακόμα και τις έννοιες των λέξεων της ελληνικής γλώσσας θ’ αλλάξουμε, προκειμένου να δικαιώσουμε την κατασκευή της «αντιτρομοκρατίας». Ο στόχος είναι… εθνικός!
Ο εισαγγελέας κατέληξε στις εξής προτάσεις:
– Ο Κανάς υπήρξε μέλος του ΕΛΑ, νοίκιαζε σπίτια και πρόσφερε υλική βοήθεια, όπως και ψυχική, επομένως πρέπει να καταδικαστεί ως απλός συνεργός για όλες τις ενέργειες του ΕΛΑ μέχρι το 1994, εκτός από εκείνες που έχουν παραγραφεί. Γιατί μέχρι το 1994 και όχι το 1995; Διότι το 1994 ξενοίκιασε το διαμέρισμα της Πάτμου! Και πώς αποδεικνύεται ότι το διαμέρισμα της Πάτμου ήταν γιάφκα του ΕΛΑ; Χρειάζεται μήπως να αποδειχτεί; Ο εισαγγελέας πρότεινε ακόμη τη μεταβολή της κατηγορίας για τις εκρήξεις σε έκρηξη κατ’ εξακολούθηση και όχι κατά συρροή. Δηλαδή, στις εκρήξεις πρότεινε μία κατηγορία κατά Κανά, συν τις κατηγορίες για τις απόπειρες ανθρωποκτονιών (που είναι πάρα πολλές και αν γίνει δεκτή η εισαγγελική πρόταση θα οδηγήσουν σε πολύ μεγάλη ποινή).
– Ο Τσιγαρίδας διακρίνεται για την πνευματική του συγκρότηση και τις ικανότητές του. Ακόμη και αν γίνει δεκτό ότι ο ΕΛΑ λειτουργούσε με αυτόνομους πυρήνες, δε μπορεί να αποκλειστεί η ύπαρξη μιας ηγετικής ομάδας, στην οποία πρέπει να ανήκε ο Τσιγαρίδας, αφού –όπως ο ίδιος υποστηρίζει– δεν ανήκε σε πυρήνα! Η κυκλοφορία των ιδεών στους πυρήνες ήταν επαρκής και μέσω αυτής επιβαλλόταν οι ιδέες της ηγετικής ομάδας! Ο Τσιγαρίδας είχε σύνδεσμο τον Χρήστο Κασίμη, που ήταν ηγετική προσωπικότητα, είναι έξυπνος, μορφωμένος, έχει πειθώ, μιλάει καλά, η Κυριακίδου του είχε πει «ποιος έγραφε τις προκηρύξεις, ο Κανάς;» και τέλος έχει γίνει ομπρέλα για τους συγκατηγορουμένους του, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι είναι ηγετική προσωπικότητα! Δεν είναι ένα τυχαίο μέλος, αλλά μέλος της ηγετικής ομάδας, που είχε αποφασιστικό ρόλο σε όλη τη δράση του ΕΛΑ: καθόριζε το πλαίσιο δράσης και έδινε την έγκριση για τις ενέργειες κάθε πυρήνα. Ποινικά αυτός ο ηγετικός ρόλος του συνιστά ψυχική συνέργεια στους δράστες και πρέπει να καταδικαστεί ως απλός συνεργός. Η δήλωσή του ότι αποχώρησε από τον ΕΛΑ τέλη του 1989 πρέπει να γίνει δεκτή, εφόσον δεν μπορεί να αποδειχτεί το αντίθετο, επομένως να καταδικαστεί μόνο για τις ενέργειες μέχρι το 1989, που δεν έχουν παεραγραφεί (έκρηξη κατ’ εξακολούθηση). Στη συνέχεια, ο εισαγγελέας κατέβαλε μια ακόμη ανεπιτυχή προσπάθεια να πείσει ότι η πρότασή του για την «ψυχική συνδρομή» δεν συνιστά εφαρμογή της ναζιστικής αρχής της συλλογικής ευθύνης.
– Η Αθανασάκη άφησε αποτυπώματα σε προκηρύξεις του 1977, που στάλθηκαν ταχυδρομικά στις εφημερίδες Ελευθεροτυπία και Απογευματινή. Αρα, έχει αφήσει αποτυπώματα σε προκηρύξεις που έκαναν τη διαδρομή ΕΛΑ-εφημερίδες-Αστυνομία και όχι σε προκηρύξεις που διανεμήθηκαν σε τρίτους. Τα αποτυπώματα βρέθηκαν χάρη στη νέα μέθοδο που εισήγαγε η Ασφάλεια το 2002. Το επιχείρημα της μεταφοράς αποτυπωμάτων δολίως πέφτει στο κενό, διότι… έτσι είπε ο ειδικός της Ασφάλειας Γιαννακούρης! Αρα, καταδεικνύεται ότι η Αθανασάκη γνωρίζεται με τον Αγαπίου από το 1977 και όχι από το 1986, όπως ισχυρίζεται (και όπως έχουν καταθέσει τόσοι μάρτυρες, οι οποίοι προφανώς θεωρούνται ψευδομάρτυρες). Επομένως, έχουμε περιστατικά συμμετοχής της Αθανασάκη στον ΕΛΑ: αποτυπώματα σε προκηρύξεις – παραμονή της στην Πολέμωνος – συζητήσεις με την Κυριακίδου στο πλαίσιο της οργάνωσης! Αυτά, όμως, τα γεγονότα έχουν συμβεί μέχρι το 1985, που ξενοικιάστηκε η Πολέμωνος. Αποδείξεις για το κρίσιμο διάστημα 1987-1995, που αφορά το κατηγορητήριο, δηλαδή περιστατικά ενεργούς συμμετοχής της στον ΕΛΑ, όπως υπάρχουν για τους Τσιγαρίδα-Κανά, δεν υπάρχουν, λαμβανομένου δε υπόψη και του δευτερεύοντος ρόλου των γυναικών στην οργάνωση (αυτό είχε δηλώσει ο Τσιγαρίδας από την πρώτη δίκη και το επανέλαβε, απαντώντας σε σχετική ερώτηση, και σ’ αυτή), πρέπει να κηρυχθεί αθώα.
Πρότεινε επίσης να παύσει η δίωξη για την κατοχή εκρηκτικών για όλους, για το χρονικό διάστημα από 1986 μέχρι Νοέμβρη 1989, λόγω παραγραφής, και να απαλλαγούν για το επόμενο χρονικό διάστημα, διότι δεν προκύπτει κατοχή εκρηκτικών μετά την Πολέμωνος (τότε σε τι ακριβώς χρησίμευε η «γιάφκα» της Πάτμου, που χρεώνουν στον Κανά;). Για τις επιμέρους εκρήξεις, εκτός από εκείνες που είναι σε κάθε περίπτωση παραγραμμένες, πρότεινε να γίνει δεκτή η «ευρεία έννοια» των εγκαταστάσεων κοινής ωφέλειας και να θεωρηθεί κάθε κρατικό κτίριο κοινή ωφέλεια και όχι μόνο αυτά που αφορούν την παραγωγή και διανομή αγαθών κοινής ωφέλειας (ρεύμα, νερό κ.λπ.). Απαξ και έχει πρόσβαση το κοινό, κάθε δημόσιο κτίριο είναι εγκατάσταση κοινής ωφέλειας! Σε κάθε δε έκρηξη υπήρχε κοινός κίνδυνος και κίνδυνος ανθρώπου, εκτός από την εσωτερική έκρηξη που έγινε στο «Γκαίτε»! Προκειμένου να φανεί αντικειμενικός, ο εισαγγελέας πρότεινε στη συνέχεια την αθώωση του Κανά για ορισμένες απόπειρες ανθρωποκτονίας και την καταδίκη του για απλή συνέργεια στις περισσότερες καθώς και στο θάνατο του Βέλιου (ενέργειες ΕΛΑ-1η Μάη σε Θησείο και Περισσό).
Πρόκειται για μια πρόταση η οποία προσπαθεί να δικαιώσει, με μερικές πινελιές αντικειμενικότητας (κορυφαία η αθωωτική πρόταση για την Αθανασάκη, η οποία όμως έχει μια αθωωτική ψήφο στην πρώτη δίκη και μια αθωωτική απόφαση στη δεύτερη, που λένε ότι δεν αποδείχτηκε ότι υπήρξε μέλος του ΕΛΑ!), το στήσιμο αυτής της υπόθεσης από την Αντιτρομοκρατική. Η αποδοχή της από το δικαστήριο θα σημάνει ένα ακόμη πολιτικό-νομικό σκάνδαλο. Αν το δικαστήριο θέλει να μείνει σε αυστηρά νομικές θέσεις, δεν έχει άλλη επιλογή από την επικύρωση της απόφασης του δεύτερου πρωτόδικου δικαστήριου: αθώοι οι Κανάς και Αθανασάκη, γιατί δεν αποδείχτηκε ότι υπήρξαν μέλη του ΕΛΑ – αθώος ο Τσιγαρίδας, γιατί δεν αποδείχτηκε η με οποιονδήποτε τρόπο συμμετοχή του στις ενέργειες του ΕΛΑ.
