Τη στιγμή που η υπουργός Παιδείας Μ. Γιαννάκου είναι στριμωγμένη από παντού και οι πρωτοβουλίες της βάλλονται ακόμα και από το εσωτερικό της κυβέρνησης (χαρακτηριστικές οι δημόσιες τοποθετήσεις του υφυπουργού ΠΕΧΩΔΕ Θ. Ξανθόπουλου, που βάλλει ευθέως κατά των κατευθύνσεων της Μπολόνια, που οιστρηλατούν το νόμο-πλαίσιο της Γιαννάκου), ο υπουργός Ανάπτυξης Δ. Σιούφας, σε συνεννόηση προφανώς με το Μαξίμου, την πήρε στη στοργική του αγκαλιά, για να παρουσιάσουν από κοινού το προσχέδιο νόμου για την έρευνα και τεχνολογία (αυτό είναι πράγματι προσχέδιο, αφού έχει τη μορφή Θέσεων, και όχι το νομοτεχνικά επεξεργασμένο νομοσχέδιο της Γιαννάκου, που κάνοντας την ανάγκη φιλοτιμία και προκαλώντας τα χάχανα των κοινοβουλευτικών, το εμφάνισε ως προσχέδιο για διάλογο).
Και μόνο το γεγονός ότι την κύρια ευθύνη για την έρευνα έχει το υπουργείο Ανάπτυξης μας παραπέμπει ευθέως στον πυρήνα της προωθούμενης νομοθετικής ρύθμισης: η έρευνα τίθεται στην υπηρεσία των καπιταλιστικών επιχειρήσεων και θα ποδηγετείται απ’ αυτές. Τα Πανεπιστήμια, αν θέλουν να επιβιώσουν ως ερευνητικά κέντρα, θα πρέπει να προσκυνήσουν τους καπιταλιστές και να μετατραπούν σε υπεργολάβους των όποιων ερευνητικών αναγκών τους. Αυτό που έως τώρα γινόταν άτυπα και καλυμμένα, πλέον θα αποτελεί τον κανόνα και θα επαινείται μάλιστα ως σύγχρονη και προοδευτική αντίληψη!
Οι εμπνευστές του προσχέδιου (καταρτήστικε από μια διυπουργική επιτροπή, που συγκροτήθηκε το Σεπτέμβρη του 2005) δεν κρύβουν ότι κινούνται στη στρατηγική της Λισαβόνας. Γιατί διάλεξαν αυτή την πολιτικά άνυδρη εποχή για να παρουσιάσουν ένα τόσο σημαντικό, κατά την άποψή τους, σχέδιο; Ε, δε θέλει και πολλή σκέψη για να το καταλάβουμε.
Αυτή την εποχή τραβάει τα μεγάλα ζόρια η Γιαννάκου, αυτή την εποχή προωθείται η γενικότερη αντίληψη ιδιωτικοποίησης της ανώτατης εκπαίδευσης (βλέπε και αναθεώρηση άρθρου 16 του Συντάγματος), αυτή την εποχή έπρεπε να δοθεί το σήμα ότι και η έρευνα πρέπει να κινείται στην ίδια κατεύθυνση.
Αυτή την εποχή τραβάει τα μεγάλα ζόρια η Γιαννάκου, αυτή την εποχή προωθείται η γενικότερη αντίληψη ιδιωτικοποίησης της ανώτατης εκπαίδευσης (βλέπε και αναθεώρηση άρθρου 16 του Συντάγματος), αυτή την εποχή έπρεπε να δοθεί το σήμα ότι και η έρευνα πρέπει να κινείται στην ίδια κατεύθυνση.
Θα χρειαστεί να επανέλθουμε αναλυτικότερα σ’ αυτό το προσχέδιο. Προς το παρόν περιοριζόμαστε σε μερικές βασικές επισημάνσεις:
♦ Δημιουργείται ένα ασφυκτικό γραφειοκρατικό πλαίσιο, με πολλά όργανα και δαιδαλώδεις διαδικασίες, έτσι που η έρευνα και η ροή της χρηματοδότησής της να ελέγχεται ασφυκτικά από την κυβέρνηση. Ακόμα και η έρευνα που διεξάγουν τα ΑΕΙ.
♦ Η έρευνα χωρίζεται σε βασική και εφαρμοσμένη. Η βασική έρευνα που γίνεται από τα ΑΕΙ καταδικάζεται σε μαρασμό, λόγω ελλιπούς χρηματοδότησης, η οποία θα ελέγχεται -όπως είπαμε- από το γραφειοκρατικό κυβερνητικό μηχανισμό. Με το φανάρι του Διογένη θα ψάχνουν κονδύλια για επιστημονική έρευνα τα ΑΕΙ. Ειδικά όταν αυτή η έρευνα θα αφορά αντικείμενα με κοινωνικό ενδιαφέρον.
♦ Το φιλέτο πάει στην εφαρμοσμένη έρευνα, η οποία θα διεξάγεται από τα ΑΕΙ, τα άλλα ερευνητικά κέντρα και τις επιχειρήσεις. Οταν μπαίνουν οι επιχειρήσεις έτσι απροκάλυπτα στο παιχνίδι και όταν η λεγόμενη εφαρμοσμένη έρευνα θα παίρνει τη μερίδα του λέοντος από τα όποια κονδύλια, δε χρειάζεται ιδιαίτερη κριτική ικανότητα για να καταλάβουμε ότι η κατεύθυνση θα είναι προς τη μετατροπή των Πανεπιστημίων σε παραρτήματα των καπιταλιστικών επιχειρήσεων. Οι επιχειρήσεις θα καθορίζουν την κατεύθυνση της έρευνας και το αντικείμενό της, ανάλογα με τις ανάγκες τους για παραγωγή όχι κοινωνικά χρήσιμα προϊόντων αλλά κέρδους.
Είναι τόσο αποθρασυμμένοι οι συντάκτες του προσχέδιου που δε διστάζουν να παραβιάσουν ευθέως το ισχύον αστικό Σύνταγμα, αφιερώνοντας ολόκληρο κεφάλαιο στη «συνεργασία ΑΕΙ/ΤΕΙ με ερευνητικά κέντρα και παραγωγικούς φορείς»!
Μιλούν για κοινοπραξίες ΑΕΙ και Ερευνητικών Κέντρων σε τομείς συνεχιζόμενης εκπαίδευσης («παροχή εξειδικευμένης εκπαίδευσης σε στελέχη δημόσιων και ιδιωτικών φορέων) και για συνεργασία ΑΕΙ και Ερευνητικών Κέντρων σε μεταπτυχιακά μαθήματα!!! Γράφουν δε σαφώς ότι αναφέρονται σε Ερευνητικά Κέντρα που μπορεί να είναι και Νομικά Πρόσωπα ιδιωτικού Δικαίου (δηλαδή, ακόμα και τα τμήματα μάρκετινγκ των καπιταλιστικών επιχειρήσεων, που θα βαφτιστούν Ερευνητικά Κέντρα για να παίρνουν τον παρά).
Μιλούν για κοινοπραξίες ΑΕΙ και Ερευνητικών Κέντρων σε τομείς συνεχιζόμενης εκπαίδευσης («παροχή εξειδικευμένης εκπαίδευσης σε στελέχη δημόσιων και ιδιωτικών φορέων) και για συνεργασία ΑΕΙ και Ερευνητικών Κέντρων σε μεταπτυχιακά μαθήματα!!! Γράφουν δε σαφώς ότι αναφέρονται σε Ερευνητικά Κέντρα που μπορεί να είναι και Νομικά Πρόσωπα ιδιωτικού Δικαίου (δηλαδή, ακόμα και τα τμήματα μάρκετινγκ των καπιταλιστικών επιχειρήσεων, που θα βαφτιστούν Ερευνητικά Κέντρα για να παίρνουν τον παρά).
