«Η Ευρώπη βρίσκεται στο πλευρό των ανθρώπων που έχουν παγιδευτεί στα σύνορα με τη Λευκορωσία», δήλωσε χθες η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Τότε γιατί δεν αφήνει αυτούς τους 4.000 ανθρώπους, άντρες, γυναίκες και παιδιά, να περάσουν στο έδαφος της ΕΕ, που είναι ο προορισμός τους; Γιατί στηρίζει το «μαύρο» καθεστώς της Πολωνίας, που έχει ορθώσει απέναντι στους πρόσφυγες ένα αδιαπέραστο τείχος 20.000 πάνοπλων αστυνομικών και στρατιωτικών, αποφασισμένο να μην αφήσει να περάσει ούτε κουνούπι; Που περιπολεί σε δάση και πεδιάδες, χρησιμοποιώντας ακόμα και σκυλιά, για να πιάσει όσους (νέους συνήθιως) κατάφεραν με κάποιον τρόπο να περάσουν στο πολωνικό έδαφος και αφού τους ξυλοκοπήσει, τους σπρώχνει πίσω στη Λευκορωσία, παραβιάζοντας το δικαίωμά τους να υποβάλουν αίτημα ασύλου, όπως προβλέπεται από τη Συνθήκη της Γενεύης για τους Πρόσφυγες;
«Είμαστε έτοιμοι να κάνουμε περισσότερα, αλλά το καθεστώς της Λευκορωσίας πρέπει να σταματήσει να δελεάζει ανθρώπους και να θέτει σε κίνδυνο τη ζωή τους», συμπλήρωσε η πρόεδρος της Κομισιόν. Η πολωνική κυβέρνηση που χρησιμοποιεί χημικά και κανόνια νερού δε θέτει σε κίνδυνο τη ζωή των προσφύγων; Προφανώς, όχι! Ομως στο δεύτερο σκέλος της δήλωσης Φον ντερ Λάιεν βρίσκεται το «ζουμί».
Τα «περισσότερα» που «είναι έτοιμη να κάνει» η ΕΕ είναι να πάρει μερικές εκατοντάδες πρόσφυγες και να τους μοιράσει στα κράτη μέλη, με τη Γερμανία να παίρνει τους περισσότερους. Για να γίνει, όμως, αυτό θα πρέπει το καθεστώς της Λευκορωσίας να σφραγίσει τα σύνορά του. Να αναλάβει τη δέσμευση ότι θα μαζέψει όσους δεν θα «πάρει» η ΕΕ και θα τους βάλει διά της βίας σε κάποιο αεροπλάνο επιστροφής στη χώρα από την οποία ήρθαν και μετά δε θ’ αφήσει ρουθούνι να πλησιάσει στα σύνορα της Λευκορωσίας με την ΕΕ.
Το έχουμε ξαναδεί το έργο στην Ειδομένη, όταν σφραγίστηκαν οι οδοί διαφυγής στα βόρεια σύνορα της Ελλάδας και οι πρόσφυγες που παρέμειναν ακόμα μέσα στον τεράστιο καταυλισμό της λάσπης, είτε έφυγαν απογοητευμένοι είτε εκδιώχτηκαν με τη βία από την ελληνική αστυνομία. Αν στην Ειδομένη είχαν ν’ αντιμετωπίσουν τη βροχή και τη λάσπη, στα σύνορα Λευκορωσίας-Πολωνίας θα έχουν ν’ αντιμετωπίσουν και το βαρύ βορειοευρωπαϊκό χειμώνα (η θερμοκρασία πέφτει και τώρα κάτω από το μηδέν). Ηδη γύρω στους δέκα έχουν χάσει τη ζωή τους, καθώς αναζητούσαν οδούς διαφυγής μέσα στο πολωνικό έδαφος.
Αυτό ακριβώς διαπραγματεύονται η Μέρκελ με τον Λουκασένκο (υπό την «υψηλή εποπτεία» του Πούτιν. Το ανακοίνωσε χθες η λευκορωσική κυβέρνηση, μετά από μια ακόμη συνομιλία της απερχόμενης γερμανίδας καγκελαρίου με τον λευκορώσο πρόεδρο. Στην ανακοίνωση του Μινσκ αναφέρεται ότι Μέρκελ και Λουκασένκο συμφώνησαν «πως το πρόβλημα στο σύνολό του επανέρχεται στο πεδίο των σχέσεων Λευκορωσίας-ΕΕ (σ.σ. άρα η Πολωνία παραμερίζεται) και πως αξιωματούχοι των δύο πλευρών ξεκινούν αμέσως διαπραγματεύσεις. Σ’ αυτό το πλαίσιο θα εξεταστεί και η επιθυμία προσφύγων να μεταβούν στη Γερμανία».
«Είναι πολύ σημαντικό ότι έχει γίνει επαφή μεταξύ εκπροσώπων της ΕΕ και της ηγεσίας της Λευκορωσίας», έσπευσε να σχολιάσει ο εκπρόσωπος του Πούτιν, Ντμίτρι Πεσκόφ, αμέσως μετά το ανακοινωθέν του Μινσκ για την κατ’ αρχήν συμφωνία Μέρκελ-Λουκασένκο. Εως τώρα, η ΕΕ είχε διακόψει κάθε επαφή με τον Λουκασένκο (μετά την καταστολή των διαδηλώσεων του 2020) και συζητούσε μόνο για κυρώσεις στη Λευκορωσία (με κάθε αφορμή). Οταν ξέσπασε η προσφυγική κρίση στα σύνορα Λευκορωσίας-Πολωνίας, οι ιμπεριαλιστές ηγέτες της Δυτικής Ευρώπης απευθύνονταν στον Πούτιν, ζητώντας του να μεσολαβήσει στον Λουκασένκο, κι αυτός (ο Πούτιν) τους έδειχνε το Μινσκ. Η «πραγματίστρια» Μέρκελ το κατάλαβε και έσπασε τη γραμμή της απομόνωσης της Λευκορωσίας, συνομιλώντας απευθείας με τον Λουκασένκο, ο οποίος τις προηγούμενες μέρες απειλούσε ότι θα κλείσει τις στρόφιγγες των αγωγών μεταφοράς φυσικού αερίου προς τη Δύση, που περνούν από το λευκορωσικό έδαφος. Ο πρώτος όρος επιτεύχθηκε, λοιπόν: η ΕΕ θα διεξαγάγει απευθείας διαπραγματεύσεις με τη Λευκορωσία. Ο Πούτιν χαμογελά κάτω από το μουστάκι (που δεν έχει).
H ΕΕ κατηγορεί τη Λευκορωσία ότι οδήγησε τους πρόσφυγες στα σύνορά της με την Πολωνία για να δημιουργήσει κρίση. Για τη συμπεριφορά του καθεστώτος Λουκασένκο δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία. Εκανε το ίδιο που είχε κάνει το τουρκικό καθεστώς στον Εβρο. Δεν χρειάζεται καμιά ιδιαίτερη προετοιμασία γι’ αυτό. Το λες σε μερικούς ανθρώπους και τα υπόλοιπα τα αναλαμβάνει το facebook, το οποίο χρησιμοποιούν κατά κόρον οι πρόσφυγες. «Ανοιξε». Είναι η κουβέντα που περιμένουν για να συρρεύσουν κάπου. Ετσι έφτασαν από τα τουρκικά παράλια και την ευρωπαϊκή Τουρκία στην άλλη άκρη της Ευρώπης, στη μακρινή Λευκορωσία. Το μόνο που έχει να κάνει η κυβέρνηση που θέλει να χρησιμοποιήσει τους πρόσφυγες είναι να μην εμποδίσει τη διαδρομή τους προς τα σύνορα.
«Κάποιοι εκμεταλλεύονται αυτούς τους απελπισμένους ανθρώπους» ακούμε και διαβάζουμε καθημερινά στα δυτικοευρωπαϊκά έντυπα. Μιλούν για την εκμετάλλευση αλλά για την απελπισία δεν μιλάει κανείς τους. Ούτε για τα αίτια αυτής της απελπισίας. Για τους ιμπεριαλιστικούς πολέμους στη Μέση Ανατολή και την Αφρική, για την απόλυτη εξαθλίωση και την πείνα, που δημιούργησαν τις στρατιές των προσφύγων. Ναι, αυτοί οι άνθρωποι είναι απελπισμένοι. Ξόδεψαν τις όποιες οικονομίες τους, πούλησαν σπίτια και χωράφια, οι γονείς τους καταχρεώθηκαν, οι ίδιοι καταχρεώθηκαν σε συγγενείς τους που είναι εγκατεστημένοι σε ευρωπαϊκές χώρες. Δεν υπάρχει γι’ αυτούς δρόμος επιστροφής. Θα ρισκάρουν τις ίδιες τις ζωές τους και τις ζωές των παιδιών τους για να μπορέσουν να φτάσουν στη «γη της επαγγελίες».
Αυτή την κατάσταση δεν τη δημιούργησε ο κάθε Λουκασένκο και ο κάθε Ερντογάν. Αυτοί την εκμεταλλεύονται πολιτικά. Τα προσφυγικά κύματα τα δημιούργησε η άγρια ιμπεριαλιστική εκμετάλλευση των χωρών του λεγόμενου «τρίτου κόσμου» και οι πόλεμοι που καταστρέφουν ολόκληρες χώρες. Αυτοί, όμως, που δημιουργούν την προσφυγιά έχουν σφραγίσει τα σύνορά τους. Και ζητούν από τις χώρες των συνόρων να λειτουργήσουν σαν συνοριοφύλακες, χωροφύλακες και δεσμοφύλακες μαζί. Δίνουν και κάνα φράγκο (ή κάποια πολιτική παραχώρηση, σαν αυτές που επιδιώκει ο Λουκασένκο) για να παραμείνουν τα σύνορα σφραγισμένα.
Ο λασποκαταυλισμός της Ειδομένης εξαφανίστηκε, δεν εξαφανίστηκαν όμως οι πρόσφυγες. Οι καταυλισμοί στα σύνορα Λευκορωσίας-Πολωνίας επίσης θα εξαφανιστούν (ίσως και σύντομα), δε θα εξαφανιστούν όμως οι πρόσφυγες. Aυτοί θα αναζητούν το επόμενο «άνοιγμα» και όσοι μπορούν να εξασφαλίσουν κάποια χρήματα επιπλέον θα καταφύγουν στα γνωστά κυκλώματα διακινητών, μπας και καταφέρουν αυτό που δεν κατάφεραν τρέχοντας στο κάθε «άνοιγμα».
Μπροστά στα μάτια μας συντελείται ένα δεύτερο έγκλημα κατ’ εξακολούθηση. Μετά τους ιμπεριαλιστικούς πολέμους και την άγρια, εξαντλητική εκμετάλλευση ολόκληρων χωρών, συντελείται το έγκλημα του «μαντρώματος» των προσφύγων που δημιούργησαν οι πόλεμοι και η άγρια εκμετάλλευση. Το ελάχιστο που μπορούμε να κάνουμε είναι να στεκόμαστε αλληλέγγυοι σ’ αυτές τις στρατιές των εξαθλιωμένων και απελπισμένων προσφύγων. Να ξέρουμε καλά, όμως, ότι καμιά διαχείριση από τις αστικές κυβερνήσεις δεν πρόκειται να εξαλείψει το φαινόμενο, καθώς τα αίτιά του παραμένουν άθιχτα. Το μέγιστο ανθρωπιστικό καθήκον είναι ο αγώνας ενάντια στον καπιταλισμό και τον ιμπεριαλισμό.
