Μαύρα μεσάνυχτα βγήκε ο Σαρλ Μισέλ για να ανακοινώσει τη συμφωνία των «27» επί του έκτου πακέτου κυρώσεων σε βάρος της Ρωσίας, που έχει στο κέντρο του το περιβόητο εμπάργκο επί του ρωσικού πετρελαίου. Η τοποθέτησή του, όπως και τα Συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, θυμίζουν χρησμό της Πυθίας.
Εχει περάσει ένας μήνας από τότε που η Κομισιόν εισηγήθηκε το έκτο πακέτο κυρώσεων και απόφαση δεν πάρθηκε. «Αυτή είναι η Ευρωπαϊκή Ενωση, τα πράγματα πάντα παίρνουν χρόνο στην ΕΕ», δήλωσε προσερχόμενος χθες στη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ ο ολλανδός πρωθυπουργός Μαρκ Ρούτε. Τόσο χρόνο όσο θα χρειαστεί η Ρωσία να ολοκληρώσει την… «ειδική στρατιωτική επιχείρηση» στην Ουκρανία και ν’ αρχίσουν επισήμως οι διαπραγματεύσεις για την ιμπεριαλιστική ειρήνη (προς το παρόν γίνονται ανεπισήμως).
Το παραμύθι ότι την απόφαση μπλόκαρε ο Ορμπαν… δεν έχει δράκο, γιατί –απλούστατα- ο Ορμπαν δεν μπορεί να γίνει ο δράκος της ΕΕ. Αν ήταν σύμφωνοι όλοι οι άλλοι και κυρίως οι βασικές ιμπεριαλιστικές δυνάμεις της ΕΕ (Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία), θα είχαν βρει τρόπο να κάμψουν τις όποιες αντιρρήσεις του Ορμπαν. Διάολε, για πόλεμο μιλάμε, στη διάρκεια του οποίου οι αποφάσεις παίρνονται με συνοπτικές διαδικασίες.
Ο Ορμπαν ήταν αυτός που δέχτηκε να πάρει τον μουντζούρη, ενεργώντας για λογαριασμό των ηγετριών ιμπεριαλιστικών δυνάμεων. Πίσω από τον Ορμπαν δεν κρύφτηκαν μόνο οι «μεγάλοι» της ΕΕ αλλά και «μικροί» σαν την Ελλάδα, τη Μάλτα και την Κύπρο, που έχουν είτε εφοπλιστές που κουβαλούν το ρωσικό πετρέλαιο στην Ευρώπη, είτε νηολόγια με σημαίες ευκαιρίας, είτε τράπεζες που κάνουν «δουλειές» ρώσων καπιταλιστών.
Ας δούμε, όμως, τι ακριβώς αποφάσισαν σήμερα μέσα στα μαύρα μεσάνυχτα οι «27», παραθέτοντας το σχετικό τμήμα των Συμπερασμάτων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου (η έμφαση δική μας):
«Κυρώσεις
- Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο δεσμεύεται να εντείνει την πίεση προς τη Ρωσία και τη Λευκορωσία ώστε να παρεμποδίσει τη διεξαγωγή του πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί όλες τις χώρες να ευθυγραμμιστούν με τις κυρώσεις της ΕΕ. Πρέπει να τεθεί τέρμα σε κάθε απόπειρα καταστρατήγησης των κυρώσεων ή παροχής βοήθειας προς τη Ρωσία με άλλα μέσα.
- Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συμφωνεί ότι η έκτη δέσμη κυρώσεων κατά της Ρωσίας θα καλύπτει το αργό πετρέλαιο, καθώς και τα προϊόντα πετρελαίου, που παραδίδονται από τη Ρωσία στα κράτη μέλη, με προσωρινή εξαίρεση το αργό πετρέλαιο που παραδίδεται μέσω πετρελαιαγωγού.
- Ως εκ τούτου, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο παροτρύνει το Συμβούλιο να οριστικοποιήσει και να εγκρίνει τη δέσμη χωρίς καθυστέρηση, με στόχο να διασφαλιστούν η ορθή λειτουργία της ενιαίας αγοράς της ΕΕ, ο θεμιτός ανταγωνισμός, η αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών και ισότιμοι όροι ανταγωνισμού, επίσης σε ό,τι αφορά τη σταδιακή μας απεξάρτηση από ρωσικά ορυκτά καύσιμα. Σε περίπτωση αιφνίδιων διακοπών του εφοδιασμού, θα θεσπιστούν επείγοντα μέτρα για την κατοχύρωση της ασφάλειας του εφοδιασμού. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή θα παρακολουθεί την εφαρμογή των μέτρων αυτών και θα υποβάλλει τακτικά σχετικές εκθέσεις στο Συμβούλιο ώστε να διασφαλίζονται ισότιμοι όροι ανταγωνισμού στην ενιαία αγορά της ΕΕ και να κατοχυρώνεται η ασφάλεια του εφοδιασμού.
- Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο θα επανεξετάσει το ζήτημα της προσωρινής εξαίρεσης του αργού πετρελαίου που παραδίδεται μέσω πετρελαιαγωγού το συντομότερο δυνατόν».
Επισήμως, λοιπόν, υπάρχει μόνο μια καταρχήν απόφαση, την οποίο καλείται να συγκεκριμενοποιήσει το Συμβούλιο (υπουργών Ενέργειας) το συντομότερο δυνατό, χωρίς να ορίζεται δεσμευτικός χρονικός ορίζοντας. Ισως χρειαστεί να ξαναδούν το θέμα στην τακτική Σύνοδο Κορυφής στα τέλη του Ιούνη. Η απόφαση κάνει λόγο για σταδιακή αποδέσμευση, χωρίς και πάλι να δίνεται χρονικός ορίζοντας (το «μέχρι το τέλος του 2022» το είπε ο Μισέλ, δεν το λένε τα Συμπεράσματα του Συμβουλίου).
Aς δούμε, όμως, και τι ανακοίνωσε ο Σαρλ Μισέλ, ο οποίος προτού σταθεί στο πόντιουμ είχε «τουιτάρει»: «Συμφωνία για την απαγόρευση εξαγωγής ρωσικού πετρελαίου στην Ε.Ε.. Καλύπτει αμέσως πάνω από τα δύο τρίτα των εισαγωγών πετρελαίου από τη Ρωσία, κόβοντας μια τεράστια πηγή χρηματοδότησης για την πολεμική της μηχανή. Μέγιστη πίεση στη Ρωσία να τερματίσει τον πόλεμο».
Σαρλ Μισέλ: «Και το δεύτερο σημείο αφορά ένα ουσιαστικό θέμα: θέλουμε να σταματήσουμε τη ρωσική πολεμική μηχανή και να σταματήσουμε τη χρηματοδότηση της ρωσικής στρατιωτικής ικανότητας επιβάλλοντας κυρώσεις που έχουν στόχο να ασκήσουν πίεση στο Κρεμλίνο. Και σήμερα το απόγευμα, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο μπόρεσε να συμφωνήσει για μια έκτη δέσμη κυρώσεων, η οποία, για να είναι συγκεκριμένη, θα επιτρέψει την απαγόρευση του ρωσικού πετρελαίου με μια προσωρινή εξαίρεση όσον αφορά το πετρέλαιο που έρχεται μέσω αγωγών. Για να είμαστε πολύ σαφείς, αυτό σημαίνει ότι υπάρχει άμεσα αντίκτυπος στο 75% του ρωσικού πετρελαίου, που στοχεύει αυτό το μέτρο. Και αυτό σημαίνει ότι πριν από το τέλος του έτους, σχεδόν το 90% του ρωσικού πετρελαίου που εισάγεται στην Ευρώπη θα καλυφθεί από αυτό το μέτρο.
Δεν υποτιμούμε όλες τις δυσκολίες. Ξέρουμε ότι χρειαζόμασταν μερικές εβδομάδες για να μπορέσουμε να φτάσουμε σ’ αυτή την απόφαση, αλλά στέλνουμε ένα πολύ δυνατό σήμα σήμερα, γιατί τις τελευταίες ώρες και μέρες υπήρξε σπέκουλα για κίνδυνο διάρρηξης της ενότητας, της ενότητας της ΕΕ. Και νομίζω πως περισσότερο από ποτέ είναι σημαντικό να δείξουμε ότι μπορούμε να είμαστε δυνατοί, μπορούμε να είμαστε σταθεροί και μπορούμε να είμαστε σκληροί προκειμένου να υπερασπιστούμε τις αξίες μας και να υπερασπιστούμε τα συμφέροντά μας. Σε κάθε περίπτωση, θα ήθελα να επαναλάβω την ευγνωμοσύνη μου σε όλους τους εταίρους που μπόρεσαν να πάρουν αυτή τη δυνατή απόφαση από κοινού και να στείλουν ένα ενιαίο μήνυμα στην Ουκρανία, τη Ρωσία και επίσης στους πολίτες της ΕΕ και του υπόλοιπου κόσμου».
Παραθέσαμε σκόπιμα και την παπαρολογία του Μισέλ για να φανεί καθαρά η αμυντική στάση που αναγκαστικά ακολουθούν οι ηγέτες των «27». Είναι σαν να θέλουν να ξεφορτωθούν την πίεση, όχι του Ζελένσκι, που τον έχουν χεσμένο, αλλά των ΗΠΑ. Και να συμβιβάσουν τα ασυμβίβαστα στο εσωτερικό της ΕΕ, ικανοποιώντας και τα αμερικανόδουλα καθεστώτα της Πολωνίας και των χωρών της Βαλτικής, οι ηγέτες των οποίων ξιφουλκούν –με τις πλάτες των ΗΠΑ- ενάντια στον Σολτς και τον Μακρόν που διαπραγματεύονται με τον Πούτιν.
Τις δηλώσεις της Φον ντερ Λάιεν δεν είναι να τις παίρνουμε στα σοβαρά, όμως ακόμη και αυτή «τουιτάρισε» ότι «απόψε οι ηγέτες συμφώνησαν καταρχήν στο έκτο πακέτο κυρώσεων», συμπληρώνοντας ότι «αυτό είναι ένα σημαντικό βήμα προς τα εμπρός».
Αν οι ηγέτες της ΕΕ δεν έπαιρναν απόφαση, θα ξεφτιλίζονταν. Φρόντισαν, όμως, να πάρουν μια απόφαση που δημιουργεί περισσότερα προβλήματα απ’ αυτά που (υποτίθεται πως) θέλει να επιλύσει και έτσι καθίσταται εν πολλοίς ανεφάρμοστη.
Υποτίθεται πως θα σταματήσει άμεσα η εισαγωγή ρωσικού πετρελαίου με τάνκερ, όμως θα υπάρξει εξαίρεση (μέχρι τα τέλη του 2022) για το ένα τρίτο του πετρελαίου που εισάγεται μέσω αγωγών. Επομένως, Τσεχία, Ουγγαρία και Σλοβακία θα παίρνουν το φτηνότερο ρωσικό πετρέλαιο βάσει των συμβολαίων που έχουν, ενώ οι άλλες χώρες θα αναζητήσουν πετρέλαιο από άλλες αγορές, σε τιμές εξωφρενικές (ήδη χθες, εν αναμονή της απόφασης της ΕΕ, οι κερδοσκόποι εκτίναξαν την τιμή του αργού στα 120 δολάρια το βαρέλι).
Και τι θα γίνει με τη Γερμανία, μέχρι την οποία φτάνει ένας αγωγός που μεταφέρει ρωσικό πετρέλαιο; Η Γερμανία δεσμεύτηκε –λένε- ότι δε θα παίρνει πετρέλαιο απ’ αυτόν τον αγωγό. Ακόμα κι αν δεχτούμε ότι αυτό θα τηρηθεί, ο οικονομικός έλεγχος που ασκεί η Γερμανία σε Τσεχία, Ουγγαρία, Σλοβακία (όπου τα γερμανικά μονοπώλια έχουν τεράστιες παραγωγικές εγκαταστάσεις –ειδικά στη βιομηχανικά αναπτυγμένη Τσεχία) θα φέρει τον γερμανικό μονοπωλιακό καπιταλισμό σε πλεονεκτική θέση.
Κατ’ απαίτηση του Ορμπαν, όπως διέρρευσε, προβλέπεται ένα είδος ρήτρας: «Σε περίπτωση αιφνίδιων διακοπών του εφοδιασμού, θα θεσπιστούν επείγοντα μέτρα για την κατοχύρωση της ασφάλειας του εφοδιασμού». Τι θα γίνει αν η ρωσική ιμπεριαλιστική ηγεσία κλείσει τη στρόφιγγα στους αγωγούς; Θα πρέπει να επιτραπεί η εισαγωγή ρωσικού πετρελαίου με τάνκερ. Επιστροφή στην προτεραία κατάσταση, δηλαδή.
Αυτά τα πραγματικά προβλήματα δεν μπορούν να λυθούν με τα ευχολόγια για «θεμιτό ανταγωνισμό», «αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών» και «ισότιμους όρους ανταγωνισμού». Η μεταβατική περίοδος του εφτάμηνου, αν εφαρμοστεί το σχέδιο όπως το περιγράφουν, θα οξύνει τις ανισότητες στους όρους ανταγωνισμού και αυτό δε θα γίνει ανεκτό από τις χώρες μέλη που θα βρεθούν σε μειονεκτική θέση έναντι άλλων.
Το βασικότερο, όμως, είναι πως δεν υπάρχουν εναλλακτικές πηγές προμήθειας πετρελαίου (στην ενότητα Ιμπεριαλιστικός πόλεμος στην Ουκρανία μπορείτε να βρείτε όλα τα στοιχεία γι’ αυτό). Αν είχαν βρεθεί εναλλακτικές πηγές προμήθειας, τότε το ζήτημα θα είχε λυθεί από καιρό. Οι ευρωπαϊκές ιμπεριαλιστικές χώρες, που χρησιμοποιούν το πετρέλαιο και τα προϊόντα του για τις μεταφορές, δε θέλουν να αποκτήσουν ανταγωνιστικό μειονέκτημα στο διεθνή καπιταλιστικό ανταγωνισμό. Ετσι, αναμένεται να γίνει και με το ρωσικό πετρέλαιο ό,τι έγινε με το ρωσικό φυσικό αέριο.
Δεν είναι τυχαίο ότι την ίδια στιγμή που παρουσιάζεται δυστοκία στην υιοθέτηση του έκτου πακέτου κυρώσεων, που περιλαμβάνει το εμπάργκο στο ρωσικό πετρέλαιο, πολλαπλασιάζονται οι παρεμβάσεις ευρωπαίων ιμπεριαλιστών ηγετών στην κατεύθυνση της ιμπεριαλιστικής ειρήνης. Την ίδια στιγμή που (υποτίθεται ότι) προχωρούν σε εμπάργκο στο ρωσικό πετρέλαιο, ο Σολτς και ο Μακρόν συνομιλούν επί δίωρο σχεδόν με τον Πούτιν, με αντικείμενο το άνοιγμα των λιμανιών της Μαύρης Θάλασσας για να εξαχθούν ουκρανικά σιτηρά.
Ακόμη και ένας αδαής στα ζητήματα της ιμπεριαλιστικής διπλωματίας αντιλαμβάνεται την αντίφαση: από τη μια του κάνεις εμπάργκο στο πετρέλαιο, για να μην ενισχύσεις την πολεμική του μηχανή, όπως λες, και από την άλλη του ζητάς να διευκολύνει τις εξαγωγές του αντιπάλου του στον πόλεμο, για να ενισχύσει αυτός την πολεμική του μηχανή! Ο Πούτιν φέρεται να απάντησε –εύλογα- πως δεν έχει αντίρρηση να επιτρέψει την εξαγωγή ουκρανικών σιτηρών, φτάνει να αρθούν οι κυρώσεις και να μπορέσουν να γίνουν εξαγωγές και ρωσικών σιτηρών και λιπασμάτων.
Δεν θα έχαναν το χρόνο τους σε μια εξ ορισμού άγονη συζήτηση τρεις ιμπεριαλιστές ηγέτες. Αυτά που διέρρευσαν προορίζονται για μιντιακή χρήση. Τα ουσιαστικά σημεία των διαπραγματεύσεων παρέμειναν «μεταξύ τους». Ο ρωσικός ιμπεριαλισμός κερδίζει «στο έδαφος» κατακτώντας όλο και περισσότερα εδάφη στις δυο περιφέρειες του Ντονμπάς, δεν φαίνεται να έχει ιδιαίτερο πρόβλημα από τις κυρώσεις, επομένως έχει το πάνω χέρι στις διαπραγματεύσεις.
Αντίθετα, οι ευρωπαϊκές ιμπεριαλιστικές δυνάμεις «καίγονται». Δεν μπορούν να «ζήσουν» χωρίς τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα. Οι οικονομίες τους χάνουν στον ανταγωνισμό και οι πολίτες στις επικράτειές τους οργίζονται με τις συνεχείς ανατιμήσεις στα καύσιμα και την ενέργεια. Ηδη, σήμερα το πρωί, λίγες μόλις ώρες μετά την ανακοίνωση της έκτακτης συνόδου κορυφής για εμπάργκο στο ρωσικό πετρέλαιο, οι κερδοσκόποι έπιασαν δουλειά: το αμερικάνικο αργό αυξήθηκε κατά 2,81%, φτάνοντας τα 118,29 δολάρια το βαρέλι, ενώ τα μελλοντικά συμβόλαια αυξήθηκαν κατά 0,93%, στα 122,80 δολάρια.
Η φλυαρία της Ούρσουλας περί αρχών και ιδανικών (sic!), χάριν των οποίων οι ευρωπαϊκοί λαοί θα πρέπει να στερηθούν ανέσεις και να πληρώνουν τιμές καυσίμων και ενέργειας που θα έχουν φτάσει «στο θεό», είναι καθαρή μπουρδολογία. Αν επρόκειτο μόνο για τους λαούς, που ήδη πληρώνουν ακριβά τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο (Ουκρανοί και Ρώσοι και με αίμα, οι υπόλοιποι με την ακρίβεια που εξανεμίζει τα εισοδήματά τους), οι ευρωπαίοι ιμπεριαλιστές θα ήταν αμείλικτοι. Πρόκειται, όμως, για τις καπιταλιστικές οικονομίες και εκεί τα πράγματα τίθενται εντελώς διαφορετικά. Οι ευρωπαίοι ιμπεριαλιστές δε θέλουν να δουν τη συμμετοχή τους στο ΝΑΤΟ να μετατρέπεται σε μπούμεραγκ που θα πλήξει τις οικονομίες τους.
