Με την 6η Πράξη του Υπουργικού Συμβουλίου (ΠΥΣ), που δημοσιεύτηκε στις 28 Φλεβάρη του 2012, ξεκίνησε μια άγρια επίθεση στο κατώτατο μεροκάματο και μισθό, που οδήγησε στη συνέχεια στη συρρίκνωση των αποδοχών του 92,5% των εργατών και εργαζόμενων (που έπρεπε να αμείβονται με τις Κλαδικές Συλλογικές Συμβάσεις), χάρη σε μια κυβερνητική μεθόδευση να αμείβονται όλοι με τα πετσοκομμένα κατώτατα όρια της ΕΓΣΣΕ. Η μεθόδευση αυτή σηματοδοτήθηκε με την εγκύκλιο της πρώην γενικής γραμματέα του υπουργείου Εργασίας Α. Στρατινάκη, η οποία παρέμεινε στη θέση της μέχρι πρόσφατα. Η εγκύκλιος Στρατινάκη ξεπέρασε και αυτή ακόμη την 6η ΠΥΣ στη συρρίκνωση των αποδοχών των εργαζόμενων και στη δραστική μείωση των καταβαλλόμενων ασφαλιστικών εισφορών, με τον υπολογισμό τους όχι επί των προβλεπόμενων από τις ισχύουσες Κλαδικές Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας αποδοχών, αλλά επί των αποδοχών που καταβάλλονται με βάση τις ατομικές συμβάσεις εργασίας, που επιβλήθηκαν στους εργαζόμενους από τους καπιταλιστές για να γενικευτεί σε όλους το συρρικνωμένο κατώτατο όριο της ΕΓΣΣΕ (586 ευρώ μεικτά και 510 για εργαζόμενους μικρότερους των 25 ετών).
Ομως, η εγκύκλιος Ε40/450/29-10-2009 του ΙΚΑ για τις ασφαλιστικές εισφορές, που εκδόθηκε από τη Διεύθυνση Ασφάλισης–Εσόδων, Τμήμα Κοινών Επιχειρήσεων, προβλέπει άλλα. Ο πρόλογος αυτής της εγκυκλίου είναι σημαντικός, γιατί ξεκαθαρίζει επί ποιων αποδοχών πρέπει να υπολογίζονται οι ασφαλιστικές εισφορές. Αναφέρει συγκεκριμένα: «Οπως σας είναι γνωστό και με βάση τις διατάξεις της ασφαλιστικής νομοθεσίας οι καταβαλλόμενες ασφαλιστικές εισφορές δεν πρέπει να υπολείπονται της ΕΓΣΣΕ ή από τις ισχύουσες κάθε φορά, Εθνικές ομοιοεπαγγελματικές , επιχειρησιακές, κλαδικές, διαιτητικές συμβάσεις, κ.λπ».
Η ΕΓΣΣΕ καλύπτει μόνο το 7,5% της εργατικής τάξης, ενώ οι άλλες συμβάσεις καλύπτουν το 92,5%. Οι Κλαδικές Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας καλύπτουν το μεγαλύτερο μέρος αυτού του 92,5% των εργαζόμενων. Από την εγκύκλιο του ΙΚΑ ξεκαθαρίζεται ότι οι ασφαλιστικές εισφορές δεν πρέπει να υπολογίζονται με βάση τις αποδοχές που καταβάλλονται σύμφωνα με τις ατομικές συμβάσεις εργασίας, οι οποίες (συμπληρώνουμε εμείς) σε περιόδους κρίσης υπολείπονται των αποδοχών που προβλέπονται από τις Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας.
Η εγκύκλιος του ΙΚΑ δεν περιορίζεται μόνο στην υπενθύμιση για τις αποδοχές επί των οποίων πρέπει να υπολογίζονται οι καταβαλλόμενες ασφαλιστικές εισφορές, αλλά προτείνει και τις ενέργειες που πρέπει να γίνουν από τις αρμόδιες υπηρεσίες του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, προκειμένου να ελέγξουν την ειδικότητα που οι καπιταλιστές καταχωρούν για κάθε εργαζόμενο με την ΑΠΔ (Αναλυτική Περιοδική Δήλωση).
«Με την εφαρμογή του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος (ΟΠΣ/ΙΚΑ-ΕΤΑΜ) και σχετικής κωδικοποίησης, ο εργοδότης καταχωρεί στην ΑΠΔ με ειδικό αριθμό (6ψήφιο) την ειδικότητα του ασφαλισμένου» σημειώνει η εγκύκλιος. Για τον ακριβή όμως προσδιορισμό της ειδικότητας του εργαζόμενου, η υπηρεσία δεν πρέπει να αρκείται μόνο στη δήλωση του εργοδότη. «Προκειμένου οι ελεγκτικές υπηρεσίες του Ιδρύματος να ελέγξουν την ορθή υπαγωγή στην ασφάλιση, καθοριστικό ρόλο έχει αφενός ο ακριβής προσδιορισμός του επαγγέλματος του απασχολούμενου, δηλαδή η ειδικότητα απασχόλησης, και αφετέρου η ιδιαίτερη Σύμβαση Εργασίας που τυγχάνει του Πεδίου εφαρμογής».
Τουλάχιστον σε διακηρυκτικό επίπεδο, το ΙΚΑ-ΕΤΑΜ ξεκαθάρισε ότι οι υπηρεσίες του πρέπει να ελέγχουν και να διαπιστώνουν την ειδικότητα του εργαζόμενου και τη ΣΣΕ που τον καλύπτει, προκειμένου να υπολογίσουν τις ασφαλιστικές εισφορές που πρέπει να καταβάλλουν οι καπιταλιστές. Σε κανένα σημείο της εγκυκλίου αυτής δεν τίθεται ζήτημα καταβαλλόμενων με βάση τις ατομικές συμβάσεις εργασίας αποδοχών. Προς το παρόν δεν εξετάζουμε εδώ το κατά πόσο αυτή η εγκύκλιος εφαρμοζόταν και αν υπήρχαν οι προϋποθέσεις για να εφαρμοστεί πραγματικά και να μην παρατηρείται εισφοροκλοπή και εισφοροδιαφυγή.
Η Διοίκηση του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, όμως, δεν παρέμεινε στη γραμμή της εγκυκλίου αυτής και μετά την έκδοση της 6ης ΠΥΣ. Στις 31 Μάη του 2012, το Τμήμα Οικοδομοτεχνικών Εργων εξέδωσε εγκύκλιο (Γενικό Εγγραφο Α41/ΟΕ/2) με την οποία ακυρώνει την προηγούμενη εγκύκλιο, απομακρύνεται από τις ισχύουσες ΣΣΕ και περνάει στη λογική των αποδοχών που καταβάλλονται με βάση τις ατομικές συμβάσεις εργασίας, ανοίγοντας έτσι μεγάλες τρύπες και διαρροές εσόδων από το ασφαλιστικό σύστημα. Αυτή, βέβαια, δεν είναι η μοναδική περίπτωση συρρίκνωσης των εσόδων των ασφαλιστικών ταμείων.
