Δεν χρειάζεται να συζητήσουμε για τον αντιασφαλιστικό χαρακτήρα της ρύθμισης που προωθεί η κυβέρνηση για τους τραπεζοϋπάλληλους. Η ίδια η κυβέρνηση δεν μπορεί να τον κρύψει. Λέει ευθέως ότι θα θιχτούν όλοι οι τραπεζοϋπάλληλοι που έχουν προσληφθεί μετά την 31.12.1992. Εκείνο που δεν λέει είναι πως θα θιχτούν και οι προσληφθέντες πριν το 1993. Διότι οι συντάξεις τους εφεξής θα αυξάνονται με βάση την εισοδηματική πολιτική, δηλαδή με ρυθμό χαμηλότερο απ’ αυτόν που αυξάνονταν μέχρι τώρα.
Λέει και κάτι ακόμα η κυβέρνηση. Οτι η ρύθμιση γίνεται για να μη γονατίσουν οι Τράπεζες. Αρα, γίνεται για να αποφύγουν οι Τράπεζες το κόστος των ασφαλιστικών εισφορών. Και ποιος θα το επωμιστεί αυτό; Καταρχάς οι ίδιοι οι τραπεζοϋπάλληλοι. Και κατά δεύτερο λόγο το ΙΚΑ και το επικουρικό του Ταμείο (ΕΤΕΑΜ). Αρχικά η κυβέρνηση προσπάθησε να χρυσώσει το χάπι, δηλώνοντας ότι το κόστος της ενοποίησης θα επωμιστούν κατά τα 2/3 οι Τράπεζες και κατά το 1/3 το κράτος. Και αυτό, βέβαια, ήταν εξαιρετικά ασαφές (εφόσον δεν ορίζεται το κόστος), όμως στο τέλος έφυγε εντελώς από τη μέση, με την επίκληση των «κανόνων υγιούς ανταγωνισμού» της ΕΕ. Τελικό κείμενο του νομοσχέδιου δεν έχουμε στα χέρια μας, όμως από τις διαρροές που υπήρξαν (οι οποίες μάλιστα δεν διαψεύστηκαν από τον Αλογοσκούφη) φαίνεται καθαρά που πάει το πράγμα. Η κυβέρνηση δεν αναλαμβάνει καμιά υποχρέωση έναντι του ΙΚΑ και του ΕΤΕΑΜ. Οσο και αν πίεσαν οι δημοσιογράφοι τον Αλογοσκούφη, αυτός αρνήθηκε να δώσει μια σαφή απάντηση. Εκείνο που έλεγε ήταν πως το 1% της κρατικής επιχορήγησης στο ΙΚΑ δεν έχει σημασία, γιατί το κράτος εγγυάται την καταβολή των συντάξεων.
Ναι, το κράτος εγγυάται την καταβολή των συντάξεων, αλλά ποιων συντάξεων; Εκείνο που βλέπουμε τα τελευταία 15 χρόνια είναι να μειώνονται οι συντάξεις και να αυξάνονται τα χρόνια που απαιτούνται για συνταξιοδότηση. Και πώς γίνεται αυτό; Πάντοτε με την επίκληση των ελλειμμάτων και της ανάγκης να γίνουν τα Ταμεία βιώσιμα. Τα οποία, βέβαια, για λόγους που δεν έχουν να κάνουν με τις τάχα γενναίες παροχές, πάντοτε είναι ελλειμματικά και έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος ελλειμμάτων – αντιασφαλιστικών ανατροπών.
Το δρόμο για τις σημερινές ανατροπές τον έστρωσε η κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ με το νόμο Ρέππα-Χριστοδουλάκη. Αυτός ο νόμος έκανε δυο βασικές ρυθμίσεις. Πρώτο, πρόβλεψε την ένταξη όλων των ειδικών Ταμείων στο ΙΚΑ (που μετονομάστηκε σε ΕΤΑΜ) και στο ΕΤΕΑΜ και δεύτερο, «κλείδωσε» την κρατική επιχορήγηση προς το ΙΚΑ στο 1% του ΑΕΠ ετησίως, με παράλληλη διαγραφή όχι μόνο των κλεμμένων, αλλά και των καταγεγραμμένων υποχρεώσεων του κράτους προς το ΙΚΑ. Ερχεται, λοιπόν, τώρα η ΝΔ και κάνει το πρώτο βήμα για την πρακτική υλοποίηση του πασοκικού νόμου. Γι’ αυτό και το ΠΑΣΟΚ δεν προβάλλει καμιά αντίρρηση ουσίας, αλλά κατηγορεί την κυβέρνηση ότι προωθεί τη συγχώνευση χωρίς συναίνεση! Λες και επί ΠΑΣΟΚ η συναίνεση έτρεχε στους δρόμους και μας έπνιγε. Εντάξει, το ΠΑΣΟΚ έχει ανάγκη να πείσει την αστική κοινωνία ότι αυτό μπορεί να τα καταφέρει καλύτερα στις αντεργατικές μεθοδεύσεις, αλλά γιατί αυτό θα έπρεπε να μας ενδιαφέρει;
Ποιο θα είναι το αποτέλεσμα; Πολύ σύντομα τα ελλείμματα του ΙΚΑ (που είναι ήδη ελλειμματικό) και ειδικά του ΕΤΕΑΜ (που πρέπει να κόψει τις επικουρικές συντάξεις στη μέση και ζήτημα είναι αν θα πάψει να είναι ελλειμματικό) θα πάρουν εκρηκτική μορφή και τότε -πάντα σύμφωνα με το νόμο Ρέππα- θα έρθει μια αναλογιστική μελέτη και θα μας πει, ότι για να αποκατασταθεί η ισορροπία στα Ταμεία θα πρέπει να ληφθούν νέα μέτρα. Και τί χαρακτήρα θα έχουν αυτά τα μέτρα; Τον… καθιερωμένο: μείωση συντάξεων, αύξηση ορίων ηλικίας. Αν κανείς ξέρει κανένα άλλο τρόπο, να μας τον πει και μας να τον μάθουμε. Και μη μας πει κανείς τις γνωστές παπαριές περί χτυπήματος της εισφοροδιαφυγής και τα παρόμοια, γιατί αυτά λέγονται συνεχώς εδώ και μισό αιώνα και παραπάει η κοροϊδία.
Οταν ψηφιζόταν ο νόμος Ρέππα γράφαμε ότι είναι ένας νόμος-γέφυρα, ένας νόμος προετοιμασίας. Με βασικό μοχλό τη συγχώνευση όλων των ειδικών ταμείων στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ και στο ΕΤΕΑΜ, ώστε να δημιουργηθούν δυο προβληματικά υπερταμεία (γίγαντες με πήλινα πόδια τα αποκαλούσαμε), βουτηγμένα στην ελλλειμματικότητα, ώστε αμέσως μετά να έρθει η ώρα της σαρωτικής ανατροπής. Μόνο τότε θα έχουν ωριμάσει έτσι τα πράγματα, ώστε να επιβάλουν το σύστημα των τριών πυλώνων (μια εξευτελιστική εθνική σύνταξη – μια καθαρά ανταποδοτική εργασιακή σύνταξη – και μια σύνταξη από ιδιωτική ασφάλιση). Αυτό γίνεται τώρα με τα Ταμεία των Τραπεζών. Είναι το μεγάλο, το καθοριστικό βήμα. Τα υπόλοιπα που μένουν είναι λιγότερο σημαντικά. Αν περάσει αυτούσιο το νομοσχέδιο της κυβέρνησης ή με κάποιον ψιλοσυμβιβασμό που να βουλεύει την ΟΤΟΕ, τα πράγματα στο μέλλον θα είναι χειρότερα.