Προς τι η έκπληξη από τις πληροφορίες που δημοσιεύτηκαν στο τελευταίο τεύχος του Spiegel για το γερμανικό σχέδιο δημιουργίας του «club Berlin», που θα οδηγήσει σε ελεγχόμενη χρεοκοπία χώρες που δεν θα μπορούν να εξυπηρετήσουν το χρέος τους ακόμα και μετά την περίοδο προσαρμογής του ευρωπαϊκού μηχανισμού «στήριξης»; Οποιος παρακολουθεί από κοντά τις εξελίξεις στο ευρωπαϊκό πολιτικο-οικονομικό γίγνεσθαι δε μπορεί να μη θυμάται δηλώσεις του γερμανού υπουργού Οικονομικών Β. Σόιμπλε, προ διμήνου, σύμφωνα με τις οποίες και οι πιστωτές πρέπει να αναλάβουν μέρος του χρέους μιας χώρας που θα μπει σε διαδικασία αναδιάρθρωσης, «χάνοντας» ένα ποσοστό μέχρι και 50% της ονομαστικής αξίας των ομολόγων που έχουν στα χέρια τους.
Το μόνο καινούργιο που αποκαλύπτει το δημοσίευμα του Spiegel είναι η πρόταση για τη δημιουργία του «κλαμπ του Βερολίνου», δηλαδή ενός οργάνου από εκπροσώπους κρατών-πιστωτών (σύμφωνα με το δημοσίευμα δεν έχει αποφασιστεί αν θα προέρχονται μόνο από την ΕΕ ή θα γίνει επέκταση και προς τα μέλη του G20), το οποίο θα αναλαμβάνει την οικονομική πολιτική των κρατών που θα οδηγούνται στην ελεγχόμενη χρεοκοπία. Μιλά, δηλαδή, για πλήρη προτεκτορατοποίηση αυτών των χωρών.
Περιττεύει να σημειώσουμε πως η πρώτη υποψήφια για ελεγχόμενη πτώχευση χώρα θεωρείται η Ελλάδα. Τι θα γίνει –λένε– αν στα τέλη του 2013 η Ελλάδα ολοκληρώσει με επιτυχία το σχέδιο σταθεροποίησης, μηδενίσει το πρωτογενές έλλειμμά της, αλλά οι «αγορές» αρνούνται να αναχρηματοδοτήσουν το χρέος της που θα βρίσκεται στα δυσθεώρητα επίπεδα του 140% με 150% του ΑΕΠ ή προσφέρουν επιτόκια που η ελληνική οικονομία δεν μπορεί να αντέξει; Το γερμανικό σχέδιο, που η ίδια η γερμανική κυβέρνηση διέρρευσε στο Spiegel, ονομάζεται ελεγχόμενη χρεοκοπία. Το χρέος θα «κουρευτεί», θα συμφωνηθεί μια μεγαλύτερη περίοδος αποπληρωμής και την οικονομική πολιτική θα αναλάβει το «κλαμπ του Βερολίνου».
Δεν είναι λίγοι οι αναλυτές που μετά το δημοσίευμα του Spiegel έγραψαν πως η σημερινή Γερμανία προσπαθεί με οικονομικά μέσα να οικοδομήσει το 4ο Ράιχ. Δηλαδή, να μετατρέψει την Ευρώπη σε οικονομική της επικράτεια, με τη δημιουργία μιας σειράς κρατών μειωμένης κυριαρχίας. Μόνο που η Γερμανία δε μπορεί να πραγματοποιήσει αυτό το σχέδιο μόνη της. Δε μπορεί να παραβλέψει τη θέληση και τη δύναμη άλλων ιμπεριαλιστικών δυνάμεων, όπως η Γαλλία, η Ολλανδία, ακόμη και η ξεπεσμένη Ιταλία. Θα χρειαστεί να κυλήσει πολύ νερό στα ποτάμια της Ευρώπης για να φτάσουμε σ’ ένα τέτοιο σχέδιο.
Ομως, πέρα από το ανέφικτο του 4ου Ράιχ, είναι απολύτως εφικτό το σχέδιο του απόλυτου ελέγχου πάνω στις πιο καθυστερημένες οικονομίες της ευρωζώνης και αυτό το σχέδιο ξετυλίγεται σταθερά από τη Γερμανία, η οποία έχει ήδη εξασφαλίσει τη συμμαχία της Γαλλίας. Ο γερμανογαλλικός άξονας, που πριν μερικούς μήνες παρέπαιε, πλέον φαίνεται να ξανασταθεροποιείται, χωρίς τίποτα να αποκλείει νέα αποσταθεροποίηση, καθώς το τοπίο είναι εξαιρετικά ρευστό και η παγκόσμια κρίση του καπιταλισμού δημιουργεί διαρκώς αναταράξεις και προσθέτει απρόβλεπτα στοιχεία που αποτρέπουν κάθε μακρόχρονο σχεδιασμό.
Δείτε τι έχει συμβεί με την Ελλάδα. Καθώς η ΕΕ δεν διέθετε κάποιον αξιόπιστο μηχανισμό οικονομικού ελέγχου και υπαγόρευσης, η Γερμανία απαίτησε και πέτυχε τελικά να φέρει στην Ευρώπη το ΔΝΤ, που έχει την τεχνογνωσία στην ανάπτυξη μηχανισμών στενού ελέγχου μιας οικονομίας. Η Γερμανία αποδέχτηκε τη δημιουργία του μηχανισμού «στήριξης» του ελληνικού καπιταλισμού μόνο όταν βεβαιώθηκε ότι αυτός ο μηχανισμός βγαίνει έξω από τα όρια της «κοινοτικής αλληλεγγύης» και περιλαμβάνει μέτρα πρωτοφανή ως προς τον έλεγχο μιας χώρας-μέλους της ευρωζώνης. Με το Μνημόνιο της τρόικας με το ελληνικό κράτος ως πρότυπο δημιουργήθηκε ο ευρύτερος μηχανισμός «στήριξης» για να αποτρέψει επιθέσεις σε κρατικά ομόλογα άλλων χωρών. Το επόμενο βήμα είναι το νέο «πειθαρχικό δίκαιο» για τις χώρες με υψηλά ελλείμματα και κρατικό χρέος, που ήδη συζητείται (έχει δημιουργηθεί task force που επεξεργάζεται τις εισηγήσεις της Κομισιόν), με σκοπό τον Οκτώβρη να υπάρξει συγκεκριμένη κατάληξη σε σύνοδο κορυφής.
Το επόμενο βήμα θα είναι το «κλαμπ του Βερολίνου», που θα αναλάβει να διαχειριστεί ελεγχόμενες χρεοκοπίες χωρών όπως η Ελλάδα. Πότε; Κανένας δε μπορεί να απαντήσει με ακρίβεια, γιατί κανείς δεν ξέρει πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα. Πέρα από τις τυφλές δυνάμεις που αποδεσμεύει η καπιταλιστική κρίση, υπάρχει ο απρόβλεπτος παράγοντας που ακούει στο όνομα εργατική τάξη. Ενας εργατικός ξεσηκωμός μπορεί να ανατρέψει όλους τους σχεδιασμούς τους και να βάλει τέρμα και στα αυτοκρατορικά σχέδια του 4ου Ράιχ.
