Μειώνονται κατά 75% οι αναλογικές συντάξεις

Σύνταξη πλέον είναι μόνο η λεγόμενη αναλογική ή ανταποδοτική σύνταξη, η οποία υπολογίζεται με τους όρους της ιδιωτικής ασφάλισης.
 

Με το νέο ασφαλιστικό σύστημα οι εργαζόμενοι χωρίζονται σε δυο μεγάλες κατηγορίες.

1 Νέοι που θα ασφαλιστούν για πρώτη φορά μετά την 1.1.2011. Αυτοί θα πάρουν σύνταξη αποκλειστικά με το νέο σύστημα.

2 Παλιοί και νέοι που θα έχουν ασφαλιστεί για πρώτη φορά μέχρι 31.12. 2010. Αυτοί θα πάρουν σύνταξη συνδυαστικά με το παλιό και με το νέο σύστημα. Με το παλιό σύστημα για το χρόνο ασφάλισης που θα έχουν διανύσει μέχρι 31.12.2010 και με το νέο σύστημα για το διάστημα από 1.1.2011 μέχρι το χρόνο συνταξιοδότησης.

Και η πρώτη κατηγορία και η δεύτερη θα υποστούν μεγάλες απώλειες στη σύνταξη. Ο κανόνας που θα ισχύσει είναι ο εξής: όσο περισσότερα χρόνια ασφάλισης έχεις με το νέο σύστημα τόσο μεγαλύτερο θα είναι το πετσόκομμα της σύνταξης. Δηλαδή, οι νέοι που θα ασφαλιστούν για πρώτη φορά από 1.1.2011 και μετά θα έχουν τη μέγιστη απώλεια.

Οι νέοι ασφαλισμένοι θα πάρουν μια «αναλογική» (ή «ανταποδοτική») σύνταξη, η οποία θα είναι μειωμένη περίπου κατά 75% από τη σύνταξη που θα έπαιρναν με το ισχύον σήμερα ασφαλιστικό σύστημα.

Παραθέτουμε τρία παραδείγματα που δείχνουν καθαρά αυτό το πετσόκομμα. Αναφέρονται σε εργαζόμενους που αμείβονται με τα βασικά και έχουν πραγματοποιήσει 16 χρόνια ασφάλισης (4.800 ένσημα). Οι υπολογισμοί είναι ακριβέστατοι και έγιναν με πραγματικές τιμές, δεδομένου ότι ως περίοδος αναφοράς πάρθηκε η περίοδος 1994-2009. Επιλέξαμε εργαζόμενους που πληρώνονται με την ΕΓΣΕΕ, διότι η ΕΓΣΣΕ είναι ένα στάνταρ παράδειγμα, ενώ οι κλαδικές συμβάσεις είναι άπειρες. Αλλωστε, παραδείγματα μελετήσαμε, για να μπορέσουμε να συγκρίνουμε τη σύνταξη με το ισχύον σύστημα και με το νέο σύστημα που θέλει να θεσπίσει η κυβέρνηση. Οι συγκρίσεις θα είναι στα ίδια επίπεδα και για τους εργαζόμενους που πληρώνονται με κλαδικές συμβάσεις. Αλλωστε, αν πάρουμε υπόψη μας και τα τελευταία μέτρα, όλο και περισσότεροι εργαζόμενοι θα στριμώχνονται στα επίπεδα της ΕΓΣΕΕ (και κάτω απ’ αυτή), ενώ η διαφορά ανάμεσα στις Κλαδικές και την ΕΓΣΕΕ θα μειώνεται.

Αυτό το συντριπτικό πετσόκομμα στις αναλογικές συντάξεις θα γίνει γιατί:

α) Υποτριπλασιάζεται το ποσοστό αναπλήρωσης.

β) Οι συντάξιμες αποδοχές υπολογίζονται στο σύνολο του ασφαλιστικού βίου (αντί της τελευταίας 5ετίας που ισχύει σήμερα) και με συντελεστές αναπροσαρμογής πολύ χαμηλότερους από τους σημερινούς.

Ας το δούμε πιο αναλυτικά.

Η σύνταξη που παίρνει ένας εργαζόμενος είναι συνάρτηση δυο παραγόντων. Του ποσοστού αναπλήρωσης και των συντάξιμων αποδοχών. Το νομοσχέδιο της κυβέρνησης χτυπάει αλύπητα και τους δύο αυτούς παράγοντες.

Με το ισχύον σήμερα σύστημα, οι συντάξιμες αποδοχές έχουν σαν βάση υπολογισμού την καλύτερη πενταετία των τελευταίων 10 χρόνων. Μόνο αν δεν υπάρχει περίοδος ανεργίας, η καλύτερη πενταετία ταυτίζεται με την τελευταία πενταετία. Παίρνεται ο μέσος όρος των αποδοχών της πενταετίας, αφού πρώτα οι αποδοχές κάθε έτους αναπροσαρμοστούν με ένα ορισμένο συντελεστή. Αυτός ο συντελεστής καθορίζεται αυθαίρετα, χωρίς κανένα επιστημονικό κριτήριο, από τις κυβερνήσεις. Κριτήριό τους είναι να ρίξουν τον τελικό μέσο όρο, για να μειώσουν τελικά τη σύνταξη.

Στο Πίνακα της διπλανής στήλης συγκρίνουμε τους συντελεστές αναπροσαρμογής που ισχύουν σήμερα με αυτούς που θα θεσπιστούν με το νέο σύστημα, παίρνοντας σαν βάση την προηγούμενη 16ετία (μόνο για το παρελθόν μπορεί να γίνει σύγκριση, διότι γνωρίζουμε την εξέλιξη του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή).

Η σύγκριση δείχνει καθαρά πως οι συντελεστές αναπροσαρμογής με το νέο σύστημα πετσοκόβονται, με αποτέλεσμα να μειώνεται ο μέσος όρος. Στον πίνακα έχουμε 16ετία. Αν πάμε σε όλο τον εργασιακό βίο, που θα ισχύει με το νέο σύστημα, το αποτέλεσμα θα είναι χειρότερο για το μέσο όρο. Μηχανεύτηκαν ένα καινούργιο σύστημα αναπροσαρμογής των συντάξιμων αποδοχών για κάθε χρόνο, προκειμένου να ρίξουν το μέσο όρο.

Το αποτέλεσμα φαίνεται καθαρά στα τρία παραδείγματά μας. Δείτε πόσο πέφτουν οι συντάξιμες αποδοχές για 16 χρόνια δουλειάς. Ανύπαντρος χωρίς τριετίες: –27,48%! Ανύπαντρος με 5 τριετίες: –29,37%! Παντρεμένος με 5 τριετίες: –26,24%!

Ο δεύτερος παράγοντας που παίρνει μέρος στον υπολογισμό της σύνταξης είναι το ποσοστό αναπλήρωσης. Το ποσοστό αναπλήρωσης είναι ένας συντελεστής με τον οποίο πολλαπλασιάζονται οι συντάξιμες αποδοχές και βγαίνει η σύνταξη. Το νομοσχέδιο της κυβέρνησης Παπανδρέου χτυπάει αλύπητα και το ποσοστό αναπλήρωσης, όπως μπορείτε να δείτε στο σχετικό Πίνακα (στη διπλανή στήλη), στον οποίο συγκρίνουμε τα ποσοστά αναπλήρωσης με το παλιό (ισχύον) και το νέο σύστημα για μια μεγάλη γκάμα ετών ασφάλισης (από 15 μέχρι 40).

Δείτε πόσο μεγάλες απώλειες έχει το ποσοστό αναπλήρωσης. Και βέβαια, δείτε πως ούτε για 40 χρόνια ασφάλισης δεν έχουμε ποσοστό αναπλήρωσης 48% (1,2% κατά μέσο όρο το χρόνο), όπως προπαγάνδιζαν μέχρι την περασμένη Παρασκευή τα κυβερνητικά παπαγαλάκια και αναπαρήγαγαν σαν χάνοι και διάφοροι που δηλώνουν ταξικοί. Το μόνο που άλλαξε σε σχέδιο με το αρχικό προσχέδιο είναι ότι καταργήθηκαν οι 12 κλάσεις και έγιναν μία, ενώ το ποσοστό αναπλήρωσης για τα πρώτα 15 χρόνια αυξήθηκε ελάχιστα, από 0,7% το χρόνο, σε 0,8% και έγιναν κάποιες μικροαλλαγές και για τα επόμενα χρόνια μέχρι τα 40. Γι’ αυτό και οι μειώσεις στις αναλογικές συντάξεις είναι της τάξης του 75% και όχι του 80%, όπως είχαμε υπολογίσει σε προηγούμενες αναλύσεις μας, με βάση το προσχέδιο.