Αν υπήρχε η παραμικρή αμφιβολία για τους λόγους που οδήγησαν τον Καραμανλή στις πρόωρες εκλογές, φρόντισε ο ίδιος να τη διασκεδάσει με την εμφάνισή του στη ΔΕΘ. Εκείνο που εισέπραξαν όσοι παρακολούθησαν την ομιλία του και τη συνέντευξη Τύπου ήταν πως ο άνθρωπος έχει αποφασίσει «να την κάνει» και βρήκε το ιδεολόγημα για να δικαιολογήσει τη φυγή του. Ποιο είναι αυτό; Οτι ο ίδιος μίλησε με ειλικρίνεια, ότι υποσχέθηκε μια διετία σκληρής αντιλαϊκής λιτότητας, αλλά ο λαός επέλεξε τις «σειρήνες του λαϊκισμού». Οπότε, θα φταίει ο λαός και όχι ο ίδιος. Διότι, ως γνωστόν, ένας Καραμανλής δεν φταίει ποτέ.
Δεν ξέρουμε αν αυτή η προεκλογική τακτική θα βολέψει κάπως την υστεροφημία του Καραμανλή μετά τη φυγή (αυτό μένει να αποδειχτεί), σίγουρα όμως οδηγεί το κόμμα του όχι απλά σε μια εκλογική ήττα, αλλά στην ταπείνωση. Πώς θα βγει ο υποψήφιος της ΝΔ στις πλατείες και στους καφενέδες; Θα βγει να πει στους ψηφοφόρους του «ψηφίστε μας για να σας πηδήξουμε την επόμενη διετία»; Ο ίδιος ο Καραμανλής, προστατευμένος από κάθε άμεση επαφή με τους ψηφοφόρους (γιατί δεν συνιστούν επαφή οι τηλεοπτικοί μονόλογοι και οι δεκάρικοι από τις ψηλές εξέδρες), εμφανίζει αυτή την τακτική ως… νέο στοιχείο του πολιτικού πολιτισμού, θυμίζοντας τον Γιωργάκη του 2004, που έβαζε κάποιους απίθανους σε καίρια πόστα και απειλούσε να μετατρέψει το ΠΑΣΟΚ σε ΜΚΟ, τάχα καινοτομώντας και… αλλάζοντάς τα όλα. Ομως, ακόμα και αυτό που προσπαθεί να παρουσιάσει σαν καινοτομία (να κατεβαίνει στις εκλογές με διακηρυγμένο αντιλαϊκό πρόγραμμα) δεν αντέχει σε ένα απλό ερώτημα: γιατί δεν έκανε το ίδιο πριν τις ευρωεκλογές; Με τον ίδιο τρόπο καταρρέει και η προσπάθειά του να κατηγορήσει τον Παπανδρέου για τυχοδιωκτισμό. Εφόσον ο Παπανδρέου από τις αρχές της άνοιξης είχε δηλώσει πως θα προκαλέσει εκλογές με αφορμή την προεδρική εκλογή, γιατί ο Καραμανλής δεν έκανε ευρωεκλογές και βουλευτικές εκλογές ταυτόχρονα, για να λυθεί από τότε το πολιτικό πρόβλημα;
Ακόμη και οι πλέον αφελείς, λοιπόν, καταλαβαίνουν ότι ο Καραμανλής τον Ιούνη έκανε το τεστ. Μετρήθηκε, είδε ότι δεν τον παίρνει και από εκεί και πέρα τον απασχολούσε μόνο το τομάρι του, ο τρόπος με τον οποίο θα δραπετεύσει, έστω κι αν αφήσει το κόμμα του συντρίμμια. Κι είναι αυτό που δεν του συγχωρούν βουλευτές και κρατικά στελέχη. Οχι μόνο τους στέρησε την κουτάλα για ένα εξάμηνο, αλλά και τους οδήγησε σε μια εκλογική μάχη αφοπλισμένους, χωρίς τα απαραίτητα σε κάθε εκλογική μάχη δημαγωγικά όπλα που πρέπει να διαθέτει ένας πολιτευτής. Επιπλέον, τους στέρησε όλα τα στηρίγματα στα ΜΜΕ. Κανένα αξιόπιστο «παπαγαλάκι» δεν μπορεί να στηρίξει τη ΝΔ με βάση το πρόγραμμα που εξήγγειλε ο Καραμανλής στη Θεσσαλονίκη. Το πολύ που μπορούν να κάνουν είναι να μι- λούν ξέπνοα για τον «ειλικρινή τρόπο με τον οποίο μίλησε ο πρωθυπουργός» και να ζητούν «να κάνει το ίδιο και ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ». Αυτό, όμως, συνιστά μια καθαρά αμυντική στάση, αφού δεν τολμούν να υπερασπιστούν ένα προς ένα τα μέτρα που εξήγγειλε ο Καραμανλής. Οταν δεν τολμούν να τα υπερασπιστούν με φανατισμό οι παραταξιακές εφημερίδες, πώς να το κάνει ο υποψήφιος βουλευτής; Φαντάζεστε, ας πούμε, τον Γιακουμάτο, να πηγαίνει σ’ ένα καφενείο στα Λιόσια και να λέει στους συνταξιούχους θαμώνες ότι πρέπει να ψηφίσουν ΝΔ για να τους παγώσει τις συντάξεις για δυο χρόνια ακόμα; Δεν θα προλαβαίνει να αποφύγει τα φλυτζάνια από τους καφέδες που θα έχει κεράσει.
Ο Παπανδρέου, από την άλλη, δεν έχει τέτοια προβλήματα. Σήμερα και αύριο στη Θεσσαλονίκη υποτίθεται ότι θα παρουσιάσει την οικονομική του πολιτική, όμως δεν νομίζουμε ότι θα ξεφύγει από το επίπεδο της γενικολογίας. Γιατί να το κάνει, άλλωστε; Για να τον ταυτίσουν με τον Καραμανλή; Θα λέει, λοιπόν, τις παπαριές για «δίκαιη κοινωνία» και «πράσινη ανάπτυξη», για «σεβασμό στον πολίτη» και «διάλυση του πελατειακού κράτους» και θα πορεύεται εισπράττοντας τη φθορά της ΝΔ. Αν ο Παπανδρέου πει τα ίδια με τον Καραμανλή, τότε βοηθάει τη ΝΔ να συγκρατήσει τις διαρροές της. Οσο μένει στο επίπεδο της παπαρολογίας, κερδοσκοπεί με την ελπίδα: ο Καραμανλής μας λέει ότι θα μας «πηδήξει», ας ψηφίσουμε ΠΑΣΟΚ μπας κι είναι λίγο καλύτερα. Τι είχαμε τι χάσαμε…
Πέρα από την αποκρουστικότητα της πολιτικής που περιγράφει ο Καραμανλής, ο Παπανδρέου έχει στο πλάι του όλα τα μεγάλα συγκροτήματα των ΜΜΕ, σε βαθμό που δεν τα είχε ποτέ, από το 2004 που πήρε το «δαχτυλίδι» από τον Σημίτη. Μια ματιά στους τίτλους που είχαν οι τρεις μεγαλύτερες εφημερίδες την περασμένη Τρίτη είναι χαρακτηριστική. Νέα: «Στα όρια της αυτοδυναμίας το ΠΑΣΟΚ». Ελευθεροτυπία: «Στην κόψη της αυτοδυναμίας». Εθνος: «ΣΥΡΙΖΑ… στην αυτοδυναμία». Στο ίδιο μοτίβο είναι και οι συζητήσεις που γίνονται σε τηλεοπτικούς και ραδιοφωνικούς σταθμούς. Ουδείς αμφισβητεί τη νίκη του ΠΑΣΟΚ, ενώ συζητούν τις προϋποθέσεις της αυτοδυναμίας και το πόσο κοντά ή μακριά απ’ αυτή βρίσκεται το ΠΑΣΟΚ. Ετσι, προσπαθούν να φουσκώσουν το υπέρ ΠΑΣΟΚ ρεύμα, ώστε να αποφύγουν την επαναληπτική εκλογή. Αλλά και να μην το καταφέρουν με την πρώτη, είναι βέβαιοι ότι με τη δεύτερη δεν θα υπάρχει πρόβλημα, δεδομένου και του μπόνους των εδρών που δίνει ο νόμος Παυλόπουλου.
Ο Καραμανλής δεν έχει τίποτα να «πουλήσει» στην κεφαλαιοκρατία, για να έχει την υποστήριξή της. Οι προσωπικές του επιδιώξεις ουδόλως απασχολούν εκείνα τα κέντρα που ασχολούνται παρασκηνιακά με την πολιτική. Περισσότερο τους απασχολεί η διαδοχή στη ΝΔ, στην οποία θέλουν να παίξουν ρόλο, όπως έκαναν το 2004 (επιτυχημένα) και το 2007 (αποτυχημένα) στο ΠΑΣΟΚ. Αντίθετα, ο Παπανδρέου έχει να τους «πουλήσει» ένα κόμμα φρεσκομπογιατισμένο που μπορεί να είναι πιο αποτελεσματικό στη διαχείριση των εργαζόμενων στρωμάτων και της νεολαίας. Για την οικονομική πολιτική δεν ανησυχούν. Και τα δυο κόμματα εξουσίας έχουν δώσει εξετάσεις όχι μόνο όταν βρίσκονται στην κυβέρνηση, αλλά κυρίως όσο βρίσκονται στην αντιπολίτευση. Στην κυβέρνηση διαχειρίζονται με βάση τις ανάγκες του κεφάλαιου το κράτος και στην αντιπολίτευση διαχειρίζονται πάλι με βάση τις ίδιες ανάγκες τους οπαδούς τους. Πέντε χρόνια βρίσκεται στην αντιπολίτευση το ΠΑΣΟΚ και δεν έκανε τίποτα για να εμπλέξει τους εργάτες ή τους φτωχούς αγρότες στην αντιπολιτευτική του τακτική, στο στόχο του για επάνοδο στην εξουσία. Αντίθετα, τα στελέχη του στο εργατικό και το αγροτικό συνδικαλιστικό κίνημα πρωταγωνίστησαν στις συναινετικές διαδικασίες και όταν χρειάστηκε έδρασαν πυροσβεστικά, ακόμα και κατασταλτικά.
Τα άλλα τρία σημερινά κοινοβουλευτικά κόμματα παίζουν τον απαραίτητο συμπληρωματικό ρόλο και, όπως, όλα δείχνουν αποκλείεται να γίνουν τέσσερα, καθώς η φούσκα των Οικολόγων-Πράσινων έσκασε στις ευρωεκλογές του Ιούνη και δεν υπάρχει αέρας για να ξαναφουσκώσει (βλέπετε πως τους αντιμετωπίζουν τα ΜΜΕ τώρα).
Ο Περισσός μένει σταθερά στην ίδια γραμμή, όμως έχει λόγους να ανησυχεί για το ποσοστό του, γιατί το 2009 δεν είναι 2007 με το διαλυμένο ΠΑΣΟΚ. Ας σημειωθεί ότι τα μεγάλα συγκροτήματα των ΜΜΕ σταμάτησαν τις επιθέσεις τους εναντίον του, γιατί ο στόχος της αυτοδυναμίας ζητά αποδυναμωμένο και εκτός Βουλής ΣΥΡΙΖΑ. Ετσι, παρά τις παραδοσιακές συμπάθειες που έχει στα ΜΜΕ ο ΣΥΝ, η στάση τους απέναντί του είναι από ανοιχτά μέχρι συγκαλυμμένα εχθρική. Τα γκάλοπ προς το παρόν δείχνουν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ «πάει Βουλή», όμως κανένας δε μπορεί να πει με σιγουριά πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα στις τρεις τελευταίες εβδομάδες της προεκλογικής πόλωσης. Το ΛΑΟΣ δεν κινδυνεύει να μείνει εκτός Βουλής και φιλοδοξεί να εισπράξει κάποιο ποσοστό από τη ΝΔ, στόχος που κάθε άλλο παρά εξωπραγματικός είναι.
Το μεγάλο ερωτηματικό αυτών των εκλογών είναι πόσο από το ποσοστό της αποχής-ρεκόρ των ευρωεκλογών θα εκφραστεί και πάλι. Μια σταθεροποίηση της αποχής σε ψηλά επίπεδα θα είναι ένα παρήγορο σημάδι αποδέσμευσης από τα κοινοβουλευτικά διλήμματα, που θα περιμένει το επόμενο βήμα: την ανάπτυξη της ταξικής πάλης.
