Αφού ο Ερντογάν είναι ένας απομονωμένος και αναξιόπιστος κρατικός ηγέτης που επιδόθηκε σε ένα απίστευτο παραλήρημα από το βήμα της γενικής συνέλευσης του ΟΗΕ, όπως διαβεβαιώνει το πανελλήνιο η κυβερνητική προπαγάνδα, τότε γιατί σκούζουν και ρεκάζουν σαν να τους έπιασε… τον ποπό;
Στην πραγματικότητα αυτό συνέβη. Δείχνοντας τακτικιστική μαεστρία, ο Ερντογάν τους την έφερε. Εκεί που περίμεναν να πει για τη συνθήκη της Λοζάνης και τα ελληνικά νησιά που προβλέπεται να είναι αποστρατιωτικοποιημένα, για τουρκικά νησιά που βρίσκονται υπό ελληνική κατοχή και άλλα τέτοια… ηρωικά, με το μάτι να αστράφτει από θυμό, όπως τον βλέπουμε στις προεκλογικού χαρακτήρα ομιλίες του στην Τουρκία, αυτός φόρεσε το ύφος του στοργικού παππού που σπαράζει η ψυχή του όταν βλέπει προσφυγόπουλα να πνίγονται στο Αιγαίο εξαιτίας των επαναπροωθήσεων από το ελληνικό Λιμενικό.
Δείχνοντας τις φωτογραφίες δυο προσφυγόπουλων που πνίγηκαν τις τελευταίες μέρες, ο Ερντογάν κατήγγειλε το ελληνικό κράτος ότι παραβιάζει βάναυσα τα ανθρώπινα δικαιώματα και δολοφονεί πρόσφυγες. Οι τουρκικές εφημερίδες έκαναν πρωτοσέλιδο τις φωτογραφίες που έδειξε ο Ερντογάν, συνοδεύοντάς τες με εκκλήσεις προς τη «διεθνή κοινότητα» να πάψει να σιωπά στην απανθρωπιά της Ελλάδας και να βάλει στοπ στη δολοφονική πολιτική της στο Αιγαίο.
Πάνω σ’ αυτόν τον συναισθηματικά φορτισμένο καμβά ο Ερντογάν (είναι και πολύ καλός ηθοποιός) έχτισε και την υπόλοιπη επιχειρηματολογία του, χωρίς ίχνος επιθετικότητας στο ύφος και στις λέξεις που χρησιμοποίησε. Εβαλε στο ράφι ακόμη και το δικό του «Μητσοτάκης γιοκ» και δήλωσε υπέρμαχος του διαλόγου, της ειρήνης και της σταθερότητας στην περιοχή, τονίζοντας πως η Τουρκία επιδιώκει να έχει ρόλο στις λύσεις και όχι στα προβλήματα. Αντίθετα, η Ελλάδα «δεν σέβεται το διεθνές δίκαιο, δεν θέλει τον διάλογο, δεν κάνει βήματα προς τα εμπρός, δεν σέβεται να ανθρώπινα δικαιώματα, καταπατά τα μειονοτικά δικαιώματα και δεν τηρεί τις υποχρεώσεις της». Περιττεύει να πούμε πως δεν επανέλαβε την απειλή ότι… θα έρθει καμιά νύχτα να μας κάνει βίζιτα.
Αν έχετε αμφιβολία ότι ο Ερντογάν έχει «δεμένη» την υπόθεση με τον πνιγμό των δύο προσφυγόπουλων που έδειξε στη φωτογραφία, δείτε την αμηχανία που επικράτησε στην εντελώς αιφνιδιασμένη ελληνική πλευρά. Δεν δόθηκε καμιά συγκεκριμένη και σαφής (με στοιχεία) απάντηση, αλλά υπήρξαν μόνο διαρροές ότι τα δύο παιδάκια πνίγηκαν εντός τουρκικών χωρικών υδάτων! Δεν μας είπαν, όμως, οι διαρροές, αν η βάρκα ναυάγησε καθώς κινούνταν προς τα ελληνικά χωρικά ύδατα ή αν είχε περάσει τη νοητή γραμμή που χωρίζει τα χωρικά ύδατα των δύο χωρών και επαναπροωθήθηκε (push back) προς την Τουρκία και ναυάγησε. Οπως δεν μας είπαν αν υπήρχε οπτική επαφή με τη βάρκα καθώς ναυαγούσε. Γιατί σ’ αυτή την περίπτωση έπρεπε να σπεύσουν να σώσουν τον κόσμο, σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας.
Εν πάση περιπτώσει, μια χώρα που έχει καταγγελθεί για push backs από διεθνείς οργανώσεις, όπως η Υπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες, που την έχει καταγγείλει ακόμη και το Ευρωκοινοβούλιο (αυτές οι καταγγελίες υποχρέωσαν σε παραίτηση τον προηγούμενο διοικητή της Frontex), έχει χάσει την έξωθεν καλή μαρτυρία. Σ’ αυτό ποντάρισε ο Ερντογάν και όπως όλα δείχνουν πέτυχε το στόχο του.
Το επιχείρημα που αντιγυρίζει η ελληνική πλευρά, ότι η Ελλάδα υπερασπίζεται τα σύνορά της ενώ η Τουρκία εργαλειοποιεί τους πρόσφυγες, δεν μπορεί να πείσει, δεν μπορεί να αλλάξει την εικόνα. Πέραν του ότι η τουρκική πλευρά απαντά ότι «εμείς δεν πνίγουμε πρόσφυγες, αντίθετα φιλοξενούμε εκατομμύρια στο έδαφός μας», η ιμπεριαλιστική υποκρισία στη Δυτική Ευρώπη επιβάλλει την πλήρη διαφοροποίηση από τους ελληνικούς ισχυρισμούς. Αυτοί που έχουν μετατρέψει το ελληνικό κράτος σε σκληρό και απάνθρωπο συνοριοφύλακα της Ευρώπης-φρούριο εκφράζουν υποκριτικά τον αποτροπιασμό τους όταν ο σκληρός συνοριοφύλακας συμπεριφέρεται απάνθρωπα. Κάτι ήξεραν οι αρχαίοι Αθηναίνοι που χρησιμοποιούσαν μόνο δούλους για την αστυνομική καταστολή.
Ο Ερντογάν «αλώνισε» επί διήμερο στη Νέα Υόρκη, παίζοντας τον συγκλονισμένο παππού και τον μετριοπαθή ηγέτη που επιζητά λύσεις στα προβλήματα με διάλογο και βάσει του διεθνούς δικαίου, και ήδη επιστρέφει στην Αγκυρα. Κι ενώ στον διεθνή Τύπο «αλώνιζε» ο Ερντογάν, στον ελληνικό Τύπο έχουμε τα γνωστά ηρωικά, για τον Μητσοτάκη που θα σηκώσει το γάντι και θα μιλήσει με χάρτες στην αυριανή ομιλία του στη γενική συνέλευση του ΟΗΕ.
Ηδη, όμως, ο Μητσοτάκης έχει βρεθεί σε άμυνα, μετά τον διπλωματικό ελιγμό του Ερντογάν. Τι έλεγε η κυβερνητική γραμμή μέχρι την ομιλία του Ερντογάν; «Δεν πρέπει να τσιμπάμε στις προκλήσεις της Τουρκίας, γιατί ξεπερνούν κάθε όριο και έχουν προεκλογικό χαρακτήρα». Λίγο προτού μπει στο αεροπλάνο για τη Νέα Υόρκη ο Μητσοτάκης έλεγε στον Sfera 102,2 ότι «από τη μία είμαι πολύ αυστηρός ως προς τα όρια τα οποία θέτουμε, ξέρουν όλοι ότι δεν μπορούν να παίζουν με την Ελλάδα, από την άλλη πρέπει να είμαστε σε θέση να μπορούμε να λύνουμε τις διαφορές μας ή και να μπορούμε να συμφωνούμε ότι διαφωνούμε χωρίς να πλακωνόμαστε».
Τι θα κάνει αύριο; Θα «πλακωθεί» με τον Ερντογάν; Δεν το νομίζουμε. Αυτός, άλλωστε, μιλώντας στη Θεσσαλονίκη, είχε ζητήσει από τον Ερντογάν να συναντηθούν στην Πράγα. Μάλλον θα απαριθμήσει τις τουρκικές παραβιάσεις και υπερπτήσεις (εδώ κολλάνε οι χάρτες) και θα προσπαθήσει να αποσείσει τις κατηγορίες για πνιγμό προσφύγων αναφερόμενος σε «υβριδική απειλή» μέσω της εργαλειοποίησης των προσφύγων από την Τουρκία. Με κάτι τέτοια, όμως, πολλοί θα σκεφτούν: «όσο περισσότερο μιλάς τόσο επιβαρύνεις τη θέση σου».
Στις διεθνείς σχέσεις μετράνε τα συμφέροντα και οι συσχετισμοί δύναμης και η Ελλάδα είναι αμελητέο μέγεθος μπροστά στην Τουρκία. Ο Ερντογάν έφερε τον Μητσοτάκη σε θέση άμυνας, εμφανίστηκε ο ίδιος ως παραπονούμενος για τη συμπεριφορά ενός… μπαμπέση γείτονα και αυτό θα το επενδύσει στις σχέσεις του με τις ιμπεριαλιστικές δυνάμεις, γνωρίζοντας ότι εκπροσωπεί μια περιφερειακή δύναμη με αναβαθμισμένο γεωστρατηγικό ρόλο μετά την έκρηξη του ιμπεριαλιστικού πολέμου στην Ουκρανία.
Θα υπάρξουν, βέβαια, πολλά ακόμη επεισόδια στον ελληνοτουρκικό ανταγωνισμό, με το «γιοκ» να εναλλάσεται με το «έβετ». Οι μόνοι χαμένοι θα είναι οι πρόσφυγες που θαλασσοπνίγονται στο Αιγαίο ή ξυλοκοπούνται ανελέητα στον Εβρο. Και βέβαια, μόνιμα χαμένοι είναι οι λαοί Ελλάδας και Τουρκίας, που σηκώνουν τα αβάσταχτα βάρη των πολεμικών εξοπλισμών και υφίστανται εθνικιστική πλύση εγκεφάλου, χωρίς οι ίδιοι να έχουν να χωρίσουν τίποτα.
