«Μας στηρίζουν» για να αγοράσουμε όπλα! «Η Πορτογαλία έχει γίνει η νέα λεία των αγορών. Η Ελλάδα τούς ξεφορτώθηκε και τώρα στρέφονται σε εμάς», κατήγγειλε ο πορτογάλος υπουργός Οικονομικών Φερνάντο Τεϊζέιρα ντος Σάντος, συμπληρώνοντας σε μια έκρηξη θυμού ότι πρόκειται για «επενδυτές με ζωώδη αντίληψη».
Οι «αγορές» και οι «κερδοσκόποι» είναι οι λέξεις που προφέρονται και γράφονται με τη μεγαλύτερη συχνότητα το τελευταίο χρονικό διάστημα. Εχουν αποκτήσει μια σχεδόν μυθική υπόσταση. Ποιοι είναι τέλος πάντων αυτοί οι «κερδοσκόποι» με τη «ζωώδη αντίληψη», όπως λογοτεχνικότατα μας είπε ο πορτογάλος υπουργός; Ο έλληνας ομόλογός του Φ. Σαχινίδης μιλούσε προ ημερών σε ραδιοφωνική του συνέντευξη για νεαρούς 20-22 ετών, οι οποίοι έφτασαν στο σημείο να εκβιάζουν τον πρωθυπουργό της Σουηδίας Γκόραν Πέρσον, ο οποίος επέστρεψε στη χώρα του και ζήτησε «από τους συμπολίτες του να πάρουν μέτρα σκληρά», που θα «δώσουν τη δυνατότητα στους σουηδούς πολίτες και στο σουηδό πρωθυπουργό να αποφασίζουν μόνοι τους για το μέλλον της χώρας τους και να μην αποφασίζουν κάποιοι άλλοι νεαροί, οι οποίοι δεν ξέρουν τι ακριβώς σημαίνει να υποβάλεις σε θυσίες μία χώρα των 10 και των 12 εκατ. ανθρώπων» (συνέντευξη στη ΝΕΤ, 3.2.10).
Πέρυσι, η αστική δημοσιολογία είχε ανακαλύψει ξανά τη λέξη «καπιταλισμός». Εδώ και μερικούς μήνες την «ξέχασε» και πάλι και μιλά για «αγορές». Λες και ένας αόρατος διευθυντής ορχήστρας τους λέει πότε θα χρησιμοποιούν τη μια λέξη και πότε την άλλη. Εως πρότινος, όταν ακούγαμε τη λέξη «κερδοσκόποι» είχαμε κατά νου εκείνους που αυξάνουν τις τιμές καταναλωτικών αγαθών στην αγορά. Πλέον, η λέξη «κερδοσκόποι» χρησιμοποιεί-ται για να περιγράψει εκείνους που διαθέτουν κεφάλαια με τα οποία δανείζουν τα κράτη που έχουν ανάγκη δανείων. Παλαιότερα αυτούς τους αποκαλούσαν «οι πιστωτές μας», σήμερα τους αποκαλούν «κερδοσκόπους». Γιατί αυτή η αλλαγή; Μήπως παλιότερα συμπεριφέρονταν σαν ιεραπόστολοι και δεν είχαν σκοπό το κέρδος;
Από την άλλη, προκαλεί απορία η περιγραφή για «νεαρούς 20-22 ετών» που μπορούν να ξετινάξουν μια οικονομία μέσα σε λίγες μέρες ή βδομάδες. Ποιοι είναι τέλος πάντων αυτοί οι νεαροί; Πού βρίσκουν τόσα κεφάλαια ώστε να μπορούν να γονατίζουν ολόκληρα κράτη, έστω κι αν αυτά τα κράτη είναι του επιπέδου της Ελλάδας ή της Πορτογαλίας;
Ας σταματήσει επιτέλους το παραμύθι. Οι «νεαροί», οι γιάπηδες όπως αποκαλούνται στη χρηματιστηριακή γλώσσα, δεν είναι παρά ο τελευταίος τροχός της άμαξας. Η άμαξα έχει όνομα, είναι το χρηματιστικό κεφάλαιο, και το σύστημα στο οποίο λειτουργεί είναι ο καπιταλισμός, ο μονοπωλιακός καπιταλισμός. Εδώ και περισσότερο από έναν αιώνα έχει ολοκληρωθεί η συγχώνευση του βιομηχανικού με το τραπεζικό κεφάλαιο και η δημιουργία του χρηματιστικού κεφάλαιου, κορονίδα του οποίου είναι οι τράπεζες. Οι αλλαγές αυτές στη δομή του καπιταλισμού δημιούργησαν ένα παρασιτικό στρώμα. Είναι οι κάτοχοι χρήματος που δεν το επενδύουν στην παραγωγή και το εμπόριο, αλλά το «γυρίζουν» σε όλο τον κόσμο, μη ξέροντας τις περισσότερες φορές σε τι ακριβώς μπίζνα το χρησιμοποιούν. Ο δανεισμός των κρατών είναι η πιο σίγουρη μπίζνα, γιατί υπάρχουν διεθνείς μηχανισμοί που εξασφαλίζουν την αποπληρωμή των δανείων (π.χ. το ΔΝΤ).
Το παρασιτικό παιχνίδι των κατόχων του χρηματιστικού κεφάλαιου, το οποίο διεξάγεται μέσω των τεράστιων τραπεζικών ομίλων, οδηγεί πιο συχνά σε σχέση με το παρελθόν στο ξέσπασμα κρίσεων, οι οποίες ορισμένες φορές περιορίζονται σχετικά στη χρηματοπιστωτική σφαίρα. Η παρούσα κρίση, όμως, είναι δομική, όπως παραδέχονται και οι αστοί οικονομολόγοι, γι’ αυτό και πρωτοεκδηλώθηκε στη χρηματιστηριακή αγορά των ΗΠΑ, αστραπιαία όμως απλώθηκε στην παραγωγή και την κατανομή σε όλο τον κόσμο. Τα κράτη έσπευσαν να στηρίξουν με ζεστό χρήμα τους εκπροσώπους και διαχειριστές του χρηματιστικού κεφάλαιου, το οποίο –μόλις στάθηκε στα πόδια του– αναζητά το μέγιστο κέρδος όχι στα ενυπόθηκα δάνεια (που έχουν καταρρεύσει), αλλά στα κρατικά δάνεια. Τα κράτη, με τα ελλείμματά τους να έχουν διογκωθεί και εξαιτίας των «πακέτων» που έδωσαν για να στηρίξουν τις καπιταλιστικές επιχειρήσεις, χρειάζονται δάνεια και το χρηματιστικό κεφάλαιο σηκώνει τα επιτόκια, κάνοντας το δανεισμό πιο δυσβάστακτο σε σχέση με το παρελθόν. Και βέβαια, και οι ντόπιοι καπιταλιστές δεν χάνουν την ευκαιρία να «ακουμπήσουν» τα κεφάλαιά τους στα hedge funds του χρηματιστικού κεφάλαιου, προκειμένου να βγάλουν και αυτοί υπερκέρδη από την εκμετάλλευση του δικού τους κράτους. Για την ακρίβεια, από την εκμετάλλευση της εργατικής τάξης και των άλλων λαϊκών στρωμάτων της χώρας τους, στις πλάτες των οποίων φορτώνονται τα βάρη της κρίσης.
Παράλληλα με το παιχνίδι του χρηματιστικού κεφάλαιου εξελίσσεται και το διακρατικό παιχνίδι. Τα κράτη-τοκογλύφοι σφίγγουν τη θηλιά στο λαιμό των κρατών που δανείζονται. Δεν έχει καμιά σημασία αν αυτό γίνεται από ένα ιμπεριαλιστικό κράτος ή από μια ομάδα ιμπεριαλιστικών κρατών, όπως είναι η ΕΕ.
Το τελευταίο επεισόδιο αυτού του παιχνιδιού το είδαμε το διήμερο Τετάρτη-Πέμπτη, που έκλεισε υποτίθεται με «πολιτική στήριξη» της Ελλάδας από την ευρωζώνη και ιδιαίτερα από τις ηγέτριες δυνάμεις της Γερμανία και Γαλλία. Η προηγούμενη φορά που το ελληνικό κράτος αναζήτησε στήριξη ήταν στη ΝΑΤΟική σύνοδο του Βουκουρεστίου. Ο Σαρκοζί πρωταγωνίστησε στη στήριξη και έφυγε με μια παραγγελία 6 φρεγατών από τον Καραμανλή. Παλιότερη στήριξη από τη Γερμανία ξεπληρώθηκε από μια παραγγελία 40 μαχητικών Eurofighter από το Σημίτη. Αυτή τη φορά, ενόσω ο Παπανδρέου πετούσε προς το Παρίσι, ο Μπεγλίτης έκανε δήλωση στο «Ρόιτερ» ότι οι 6 φρεγάτες θα παραγγελ- θούν οπωσδήποτε από την ελληνική κυβέρνηση. Τι υπόσχεση δόθηκε, άραγε, στη Μέρκελ, με την οποία επικοινώνησε τηλεφωνικά ο Παπανδρέου; Τι παίχτηκε στο παρασκήνιο των Βρυξελλών, πριν ανακοινωθεί η πολιτική στήριξη; Δάνεια προς το ελληνικό κράτος δεν ανακοινώθηκαν. Οταν ανακοινωθούν, θα συνοδεύονται σίγουρα και από συγκεκριμένες παραγγελίες οπλικών συστημάτων, για να ξαναπάρει μπροστά η πολεμική βιομηχανία της Γερμανίας και της Γαλλίας. Θα μας δανείσουν (με τόκο) για να τους αγοράσουμε τα όπλα.
