Νέα «τορπίλη» εξαπέλυσαν Μητσοτάκης και Κεραμέως αυτήν τη φορά εναντίον των φοιτητών των λεγόμενων καθηγητικών σχολών, αλλά και εναντίον του δημόσιου πανεπιστήμιου, αφαιρώντας από τα πτυχία σημαντικό μέρος της «αξίας» τους, καθώς τα αποσυνδέουν από το επαγγελματικό δικαίωμα των αποφοίτων να διδάξουν και να εργαστούν στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση!
Ολες τις σχετικές διατάξεις, το ΥΠΑΙΘ, τις διέρρευσε στο φιλοκυβερνητικό esos.gr, μετρώντας αντιδράσεις. Οι διατάξεις περιέχουν όλες τις σχετικές λεπτομέρειες, φανερώνοντας ότι δεν πρόκειται απλά για «σκέψεις» αλλά για ρυθμίσεις που είναι έτοιμες να προστεθούν στο αισχρό νομοσχέδιο για τα ΑΕΙ.
Σύμφωνα, λοιπόν, με την καινούργια βόμβα που είναι έτοιμη να εκτοκευτεί στα κεφάλια των φοιτητών των καθηγητικών σχολών -στις οποίες, σημειωτέον, κατευθύνονται κυρίως παιδιά από μεσαία και χαμηλά κοινωνικοοικονομικά στρώματα, κυρίως αυτά που προσδοκούν να έχουν επαγγελματική διέξοδο στην εκπαίδευση- η παιδαγωγική και διδακτική επάρκεια αποσπάται από το πτυχίο των καθηγητικών τμημάτων των ΑΕΙ. Η επάρκεια αποτελεί ξεχωριστό προσόν που αποκτάται μόνο μετά από φοίτηση σε «πρόγραμμα κατ’ ελάχιστον διάρκειας δύο (2) ακαδημαϊκών εξαμήνων», που έπεται του τυπικού προπτυχιακού προγράμματος σπουδών.
Το «ειδικό» αυτό πρόγραμμα σπουδών, που ιδρύεται και λειτουργεί σε κάθε ΑΕΙ με απόφαση της Συγκλήτου, οδηγεί στην απόκτηση πιστοποιητικού παιδαγωγικής επάρκειας, που είναι απαραίτητο στοιχείο του ατομικού «προσοντολογίου», του κυνηγητού δηλαδή απόκτησης λογιών λογιών «ακαδημαϊκών προσόντων» και «πιστοποιήσεων», προκειμένου ο απόφοιτος των καθηγητικών σχολών να αιτηθεί διορισμό στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση: «Σε κάθε Ανώτατο Εκπαιδευτικό ΙΙδρυμα (Α.Ε.Ι.) δύναται με απόφαση Συγκλήτου να ιδρύεται και να λειτουργεί ειδικό πρόγραμμα σπουδών παιδαγωγικής και διδακτικής επάρκειας, η επιτυχής ολοκλήρωση του οποίου οδηγεί στη χορήγηση πιστοποιητικού παιδαγωγικής επάρκειας».
Είναι επίσης χαρακτηριστικό ότι στο «ειδικό» αυτό πρόγραμμα σπουδών απόκτησης πιστοποιητικού παιδαγωγικής και διδακτικής επάρκειας έχουν δικαίωμα πρόσβασης και οι κατέχοντες «πτυχία» προπτυχιακών σπουδών τριετούς διάρκειας (απόφοιτοι δηλαδή και κολλεγίων που έχουν συμφωνίες δικαιόχρησης με πανεπιστήμια του εξωτερικού, στους οποίους έχει δοθεί ισοτιμία επαγγελματικών προσόντων):
«Στο πρόγραμμα σπουδών γίνονται δεκτοί:
α) φοιτητές του Α.Ε.Ι. που είναι εγγεγραμμένοι σε προγράμματα σπουδών α ́ κύκλου σπουδών η επιτυχής ολοκλήρωση των οποίων οδηγεί στην απόκτηση τίτλων σπουδών, που παρέχουν το δικαίωμα άσκησης επαγγελματικών δικαιωμάτων οποιασδήποτε ειδικότητας εκπαιδευτικού δευτεροβάθμιας, μεταδευτεροβάθμιας ή επαγγελματικής εκπαίδευσης, εφόσον έχουν αξιολογηθεί επιτυχώς σε εκπαιδευτικές δραστηριότητες του προγράμματος σπουδών τους και συγκεντρώσει κατ’ ελάχιστον εκατόν ογδόντα (180) πιστωτικές μονάδες του προγράμματος» (σ.σ. κάθε έτος αποτιμάται σε 60 διδακτικές μονάδες).
Από τα παραπάνω είναι καθαρό ότι πλέον μεταξύ πτυχίου και επαγγέλματος παρεμβάλλεται ένα ακόμη εμπόδιο, το οποίο μάλιστα δεν είναι δυνατόν να το υπερπηδήσουν όλοι, δεν αφορά δηλαδή το σύνολο των αποφοίτων του πρώτου κύκλου των καθηγητικών τμημάτων των ΑΕΙ: «4. Με την απόφαση ίδρυσης ειδικό πρoγράμματος σπουδών παιδαγωγικής και διδακτικής επάρκειας, καθορίζονται τα ακόλουθα στοιχεία:…
γ) οι κατηγορίες των φοιτητών και των πτυχιούχων που γίνονται δεκτοί ανά περίπτωση,
δ) τα κριτήρια και η διαδικασία εισδοχής στο πρόγραμμα σπουδών,
ε) ο ανώτατος αριθμός εισακτέων ανά ακαδημαϊκό έτος και η ποσόστωση ανά κατηγορία εισακτέων».
Δεν είναι επίσης δωρεάν, καθώς η χρηματοδότησή του γίνεται από το ταμείο Ανάκαμψης και το ΕΣΠΑ. Τούτο σημαίνει ότι ανοίγει ο δρόμος για την επιβολή διδάκτρων στους «τυχερούς»: «Το κόστος οργάνωσης και λειτουργίας του προγράμματος σπουδών παιδαγωγικής και διδακτικής επάρκειας δύναται να χρηματοδοτείται από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, του ΕΣΠΑ ή του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (Ε.Π.Α.). Η οικονομική διαχείριση της χρηματοδότησης ανά Α.Ε.Ι. πραγματοποιείται σε διακριτό έργο/πρόγραμμα μέσω του Ειδικού Λογαριασμού Κονδυλίων Ερευνας (Ε.Λ.Κ.Ε.) του Α.Ε.Ι., με Επιστημονικό Υπεύθυνο τον Διευθυντή του Προγράμματος…».
Απόπειρες επιβολής πιστοποιητικού παιδαγωγικής επάρκειας από Διαμαντοπούλου και συριζαίους
Εδώ και πάνω από μια δεκαετία τουλάχιστον, όλες οι αστικές κυβερνήσεις διαχείρισης του καπιταλισμού (ΠΑΣΟΚ, ΝΔ, ΣΥΡΙΖΑ), έχουν προσπαθήσει να επιβάλουν το πιστοποιητικό παιδαγωγικής επάρκειας.
Η Διαμαντοπούλου με το πολυνομοσχέδιο-σκούπα, το καθιέρωσε ως βασική προϋπόθεση για τη συμμετοχή στον διαγωνισμό του ΑΣΕΠ για το διορισμό σε θέσεις μόνιμου εκπαιδευτικού προσωπικού ή την πρόσληψη αναπληρωτών. Το εν λόγω Πιστοποιητικό δεν παρέπεμπε σε αναμόρφωση των βασικών προγραμμάτων σπουδών των λεγόμενων καθηγητικών σχολών, με τον εμπλουτισμό τους με παιδαγωγικά μαθήματα και μαθήματα διδακτικής, όπως ίσως φαντάζεται κάθε λογικά σκεπτόμενος. Αποχτιόταν είτε με την επιτυχή παρακολούθηση ειδικού προγράμματος τουλάχιστον εξαμηνιαίας διάρκειας, το οποίο θα προσέφεραν τα ΑΕΙ μετά την αποφοίτηση, είτε με την κατοχή μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών ή διδακτορικού διπλώματος στις επιστήμες της αγωγής (η κατοχή πτυχίου παιδαγωγικών τμημάτων ΑΕΙ θεωρείται ότι αυτοδίκαια περιέχει και το εν λόγω Πιστοποιητικό). Είναι κατανοητό ότι μια τέτοια ρύθμιση συνεπαγόταν και την καθιέρωση διδάκτρων, ενώ ο αριθμός αυτών που τελικά θα αποκτούσε το Πιστοποιητικό, θα ήταν μικρότερος από τον αριθμό αυτών που αποφοιτούσε από τις καθηγητικές σχολές.
Αντίστοιχα, οι συριζαίοι έκαναν και αυτοί τη δική τους προσπάθεια με το νομοσχέδιο για το διορισμό (γνωστό και ως προσοντολόγιο) στην εκπαίδευση. Σύμφωνα με αυτό οι απόφοιτοι σχολών που θέλουν να γίνουν εκπαιδευτικοί υποχρεώνονται να πάρουν Πιστοποιητικό Παιδαγωγικής και Διδακτικής Επάρκειας, μετά το πτυχίο σε ειδικές σπουδές, αφού τα παιδαγωγικά μαθήματα στο προπτυχιακό επίπεδο δεν αρκούν, ενώ σε πολλές περιπτώσεις έχουν αφαιρεθεί.
Αντίστοιχες κατευθύνσεις έδινε ο Αντώνης Λιάκος, (επικεφαλής του «διαλόγου» που οργάνωσε ο ΣΥΡΙΖΑ), το ΙΟΒΕ, think tank των καπιταλιστών του ΣΕΒ («Αναδιάρθρωση της ανώτατης εκπαίδευσης και διαμόρφωση μακροπρόθεσμης στρατηγικής και προετοιμασία για την επερχόμενη μείωση του αριθμού ημεδαπών φοιτητών, με: α) αναδιάρθρωση και ανασχεδιασμό της εκπαίδευσης των εκπαιδευτικών ειδικοτήτων στα πανεπιστήμια, σε δεύτερο κύκλο, λαμβάνοντας υπόψη τη μείωση της απασχόλησης στον κλάδο της δημόσιας και ιδιωτικής εκπαίδευσης και τις μελλοντικές ανάγκες για εκπαιδευτικούς»), αλλά και η επιτροπή Πισσαρίδη (για τους εκπαιδευτικούς της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης «αναμόρφωση της αρχικής τους εκπαίδευσης, κατά προτίμηση σε δεύτερο κύκλο σπουδών που να καταλήγει σε αναβαθμισμένο πιστοποιητικό παιδαγωγικής και διδακτικής επάρκειας»).
Ολες οι προσπάθειες, όμως, έπεσαν στο κενό επειδή υπήρξε μαχητική αντίδραση των φοιτητών. Το ίδιο πιστεύουμε ότι θα συμβεί και τώρα, γιατί δεν είναι τόσο απλό να χαντακώνεται το εργασιακό μέλλον των νέων ανθρώπων που υφίστανται έτσι κι αλλιώς αβάσταχτα δεινά.
Γιούλα Γκεσούλη
