Με ιδιαίτερη ζέση οι νέες Πρυτανικές Αρχές του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων (η εκλογή τους έγινε με φόντο το εγχείρημα κυβέρνησης-υπουργείου Παιδείας των συγχωνεύσεων Πανεπιστημίων και ΤΕΙ με ό,τι συνεπάγεται αυτό) βάλθηκαν να υλοποιήσουν τη νέα διάρθρωση και λειτουργία του Ιδρύματος και προπαντός να προωθήσουν τις δομές εκείνες που εμφανώς υπογραμμίζουν το χαρακτήρα του επιχειρηματικού πανεπιστημίου.
Χίλια μύρια προβλήματα έχει το πανεπιστημιακό ίδρυμα -ένα από τα μεγαλύτερα της χώρας- που οξύνθηκαν στο έπακρο την περίοδο της κρίσης με τις ανάλγητες και αντιδραστικές πολιτικές όλων των μνημονιακών κυβερνήσεων (υποχρηματοδότηση, κλοπή των αποθεματικών, μείωση προσωπικού, εργασιακές σχέσεις λάστιχο με προσλήψεις συμβασιούχων, κ.ά.). Κι όμως, οι Πρυτανικές Αρχές έχουν καημό να προωθήσουν τα διετή προγράμματα επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης, που είναι τα «καθρεφτάκια» που προσφέρονται στους «ιθαγενείς»-αποφοίτους των ΕΠΑΛ (δες περισσότερα στην Κόντρα, αρ. φύλ. 976), Το Πανεπιστήμιο διευρύνει τον κύκλο των σπουδαστών-πελατών, με επιβάρυνση φυσικά των δεδομένων υποδομών και του λιγοστού ανθρώπινου δυναμικού του Ιδρύματος. Χαρακτηριστική επ’ αυτού είναι η αναφορά της Εκθεσης-Μελέτης που εκπονήθηκε από μέλη του Εθνικού Συμβουλίου Εκπαίδευσης και Ανάπτυξης Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Σ.Ε.Κ.Α.Α.Δ.), για το σχεδιασμό και τη μέθοδο υλοποίησης των προγραμμάτων «Κέντρων Επαγγελματικής Εκπαίδευσης» (Κ.Ε.Ε.) και των διετών προγραμμάτων επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης στα ΑΕΙ και υποβλήθηκε από τον Γαβρόγλου στους Πρυτάνεις των ΑΕΙ. Με δεδομένη την «οικονομική δυσπραγία» των ΑΕΙ, η Εκθεση συνιστά στα Πανεπιστήμια η οργάνωση των προγραμμάτων «να λάβει υπ’ όψιν τη σχετική διαθεσιμότητα του προσωπικού τους» και «να αξιοποιηθούν ευφυώς οι διαθέσιμες υποδομές, ώστε να γίνει εφικτή η υλοποίηση του νέου θεσμού χωρίς σημαντικό πρόσθετο κόστος».
Χαράς ευαγγέλια, λοιπόν, για τις ντόπιες καπιταλιστικές επιχειρήσεις αυτά τα διετή «πανεπιστημιακά ΙΕΚ», που θα τους εξασφαλίσουν, μέσω της «πρακτικής άσκησης» των σπουδαστών, τσάμπα εργατικό δυναμικό.
Το Πανεπιστήμιο επίσης προωθεί με ζήλο και τη λειτουργία του Πανεπιστημιακού Ερευνητικού Κέντρου (ΠΕΚ), μιας ακόμη νέας δομής που περιλαμβάνεται στις συγχωνεύσεις Πανεπιστημίων και ΤΕΙ. Πρόκειται για ΝΠΙΔ «μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα», υπό την εποπτεία της Συγκλήτου. Σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις, σκοπός του ΠΕΚ είναι, μεταξύ άλλων, «η παροχή υπηρεσιών σε δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, η διαμεσολάβηση ανάμεσα στο δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα για την ανάπτυξη ερευνητικών μονάδων στις επιχειρήσεις». Για την επίτευξη των σκοπών του, το ΠΕΚ «εκπονεί μελέτες κάθε φύσης και εκτελεί ή διαχειρίζεται εγκεκριμένα ερευνητικά ή αναπτυξιακά προγράμματα και έργα, … συνεργάζεται με παραγωγικούς φορείς της Ελλάδας ή της αλλοδαπής και προωθεί την οικονομική αξιοποίηση των ερευνητικών αποτελεσμάτων, συνεργάζεται με διεθνείς οργανισμούς, το ελληνικό δημόσιο, νομικά πρόσωπα δημοσίου και ιδιωτικού δικαίου, … διαμεσολαβώντας στη διασύνδεση της έρευνας με την εκπαίδευση και την παραγωγή αγαθών». Οι πόροι του προέρχονται εκτός του τακτικού προϋπολογισμού του υπουργείου Παιδείας και από «χρηματοδοτήσεις από ερευνητικά προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ενωσης, διεθνείς οργανισμούς, το ελληνικό δημόσιο, χορηγίες από ιδιωτικές επιχειρήσεις και ιδιώτες, … έσοδα από την παροχή υπηρεσιών, την εκτέλεση ή την αξιολόγηση ερευνητικών προγραμμάτων για λογαριασμό τρίτων».
Κοντολογίς, οι Πρυτανικές Αρχές του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων κυνηγώντας την έρευνα επί πληρωμή από τους ιδιώτες καπιταλιστές προσπαθούν να διευρύνουν το πλαίσιο της επιχειρηματικής λειτουργίας του Ιδρύματος, που επεκτείνεται και σε άλλους τομείς, όπως π.χ. είναι η βιομηχανία των «εξ αποστάσεως» προγραμμάτων που αναπτύσσει το Κέντρο Επιμόρφωσης και Δια Βίου Μάθησης (Κ.Ε.ΔΙ.ΒΙ.Μ.) του Πανεπιστημίου. Τα προγράμματα αυτά, που απαιτούν δίδακτρα, απευθύνονται σε στελέχη επιχειρήσεων, καθώς και σε εργαζόμενους ή άνεργους, που αγωνιούν για μια θέση στην αγορά εργασίας και κυνηγούν την απάτη της «διά βίου μάθησης».
Τα παραπάνω είναι μερικά μόνο δείγματα της νέας στρατηγικής που χαράσσεται γενικά για τα δημόσια Πανεπιστήμια: Λειτουργία με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια, υποβάθμιση σπουδών και πτυχίων, πτυχία πολλών ταχυτήτων και μέσα από δρόμους που δεν ανήκουν αποκλειστικά στα τυπικά συστήματα εκπαίδευσης, πρόσβαση σε επιλεγμένες σχολές αριστείας ενός περιορισμένου αριθμού λίγων και εκλεκτών (βλέπε σχέδιο Γαβρόγλου για το νέο Λύκειο, με σχολές χαμηλής και υψηλής ζήτησης), κ.λπ. Η στρατηγική αυτή εκφράστηκε με χαρακτηριστικό τρόπο με την κακόφημη διακήρυξη της Μπολόνια.
Η συρρίκνωση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, υπό τον τίτλο «Κοινός Ευρωπαϊκός Χώρος Ανώτατης Εκπαίδευσης», δρομολογήθηκε αρχικά με το «σχέδιο Αθηνά» και εντάθηκε την περίοδο της κρίσης με τις «συνέργειες-συγχωνεύσεις-συνεργασίες» Πανεπιστημίων και ΤΕΙ από τους συριζαίους, με απαίτηση του ΟΟΣΑ και των ιμπεριαλιστών της ΕΕ.
Ολες αυτές οι αντιδραστικές αλλαγές δημιουργούν και νέο τοπίο στις εργασιακές σχέσεις των εργαζόμενων στο Πανεπιστήμιο. Προσλήψεις μόνιμου προσωπικού δε γίνονται παρά τις αποχωρήσεις-συνταξιοδοτήσεις και τη διεύρυνση των Ιδρυμάτων μέσω των συγχωνεύσεων με τα ΤΕΙ (στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων 220 διοικητικοί υπάλληλοι, από τους 420 που ήταν πριν από 8 χρόνια, επωμίζονται το βάρος της διαχείρισης 25.000 προπτυχιακών φοιτητών, μεταπτυχιακών, μελών ΔΕΠ, κ.λπ.). Κάποιες ανάγκες (ειδικά στην έρευνα, που είναι και ο τομέας της κερδοφορίας) καλύπτονται με συμβασιούχους μιας χρήσης με εξευτελιστικές αποδοχές.
Και φυσικά οι αναδιαρθρώσεις αυτές δεν υλοποιούνται χωρίς καταστολή, χωρίς να καμφθούν και υποταχθούν αυτοί που αντιστέκονται. Επιβάλλεται σιγή νεκροταφείου, προκειμένου να «περπατήσει» το πανεπιστήμιο-επιχείρηση ΑΕ.
Τα όσα παραθέτουμε εδώ υπογραμμίζονται με παραδειγματικό τρόπο στην ανακοίνωση-καταγγελία του Συλλόγου Διοικητικών Υπαλλήλων του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων:
Ανακοίνωση Συλλόγου Διοικητικών Υπαλλήλων Πανεπιστημίου Ιωαννίνων
Εχουν περάσει σχεδόν 6 μήνες από την εκλογή των νέων Πρυτανικών Αρχών. Η εκλογή τους συνέπεσε με την «απορρόφηση» του ΤΕΙ Ηπείρου. Το όραμα κάποιων για το μεγάλο Πανεπιστήμιο της Ηπείρου, που δεν ήταν παρά εντολές του ΟΟΣΑ και της ΕΕ … για χτύπημα της Δημόσιας Εκπαίδευσης, ήρθε σε μια στιγμή που το Δημόσιο Πανεπιστήμιο μετρούσε χρόνια μνημονιακών πολιτικών. Πολιτικών που έφεραν τεράστιες περικοπές στη χρηματοδότησή του, κούρεμα των αποθεματικών του και τραγική μείωση του προσωπικού του (σε μέλη Διοικητικών Υπαλλήλων, ΔΕΠ, και όλων των κατηγοριών εργαζομένων).
Η αναπλήρωση των αναγκών με τις λίγες προσλήψεις συμβασιούχων υπό το καθεστώς μεσαιωνικών σχέσεων εργασίας, τείνει να γίνει η συνήθης πρακτική. Μόλις σβήσανε λοιπόν «τα φώτα της γιορτής» βρεθήκαμε όλοι μας, ή τουλάχιστον οι περισσότεροι από εμάς, μπροστά στη σκληρή πραγματικότητα που αφορά στην εργασία μας αλλά και στο λειτούργημα που θα έπρεπε να επιτελεί ένα Δημόσιο Ιδρυμα Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης. Γνωρίζαμε τις δυσκολίες και τις είχαμε εδώ και καιρό επισημάνει σαν Σύλλογος Διοικητικών με έγνοια πάνω από όλα στην φροντίδα και την εξυπηρέτηση των φοιτητών.
Ο εργασιακός «εκφοβισμός» σε όλα τα επίπεδα των εργασιακών σχέσεων είναι πλέον πραγματικότητα και το πρόσωπό του εμφανίστηκε έντονα και σχεδόν στο σύνολο των διοικητικών υπηρεσιών του Ιδρύματος. Οι μεθοδεύσεις και η εμμονική πρακτική των Πρυτανικών Αρχών για αλλαγές, που θεωρούν ότι θα βελτιώσουν τη λειτουργία του Ιδρύματος, απέχουν πολύ από την αντιμετώπιση των προβλημάτων που αυτό έχει. Ο εξαναγκασμός σε παραίτηση των Προϊσταμένων νευραλγικών Τμημάτων και Διευθύνσεων, και η πολιτική του «ουδείς αναντικατάστατος» με την εύρεση των απαραίτητων χρησίμων που θα εκτελέσουν με εκπτώσεις από το γράμμα του νόμου τις άνωθεν εντολές, όπως κυνικά μας ανακοινώθηκε, αναρωτιόμαστε εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον και το καλό του Ιδρύματος;
Η εργασιακή πίεση, στο βωμό της ανάπτυξης, σε συνδυασμό με την υποστελέχωση έχει φέρει τις Αρμόδιες Υπηρεσίες του Ιδρύματος σε αδυναμία τέλεσης του έργου τους. Η συκοφάντηση συναδέλφων μετά από την έκφραση των τεκμηριωμένων αντιθέσεών τους σε παράτυπες εντολές και πιέσεις που δέχονται στο αντικείμενο των καθηκόντων τους, δεν έχει σταματημό. Οι κατά περιπτώσεις προσπάθειες παράκαμψης των Αρμοδίων Υπηρεσιών και οι υποδείξεις διαδικασιών, μη σύννομων, αναρωτιόμαστε ποιόν ωφελούν και γιατί επιβάλλονται τόσο επιτακτικά. Η «ανάπτυξη» του Ιδρύματος που ενστερνίζεται η Πρυτανεία, δυστυχώς γίνεται σε βάρος των υπαρχόντων υποδομών. Αμφιβάλουμε εάν πλέον είναι δυνατό με τις υποστελεχωμένες υπηρεσίες μας, να τηρηθούν οι στοιχειώδεις συνθήκες εργασίας και ασφάλειας, φοιτητών και εργαζομένων.
Η προκλητική κάλυψη της λειτουργίας της Επιτροπής Ερευνών και η προσπάθεια ένταξης των ΝΠΙΔ επιχειρήσεων ΠΕΚ (Πανεπιστημιακά Ερευνητικά Κέντρα) στο Ιδρυμα με οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους του Πανεπιστημίου, αμαυρώνουν τις υποτιθέμενες προθέσεις για την προστασία της Δημόσιας Εκπαίδευσης και του Δημοσίου χαρακτήρα των Πανεπιστημίων μας. Οι ενστάσεις και αντιρρήσεις που δικαίως εκφράστηκαν από τον Σύλλογο Διοικητικών για τα παραπάνω θέματα στη Σύγκλητο του Ιδρύματος μαζί με την υπεράσπιση των αιτημάτων των φοιτητικών συλλόγων, αντιμετωπίστηκαν χωρίς επιχειρήματα αλλά για μία ακόμα φορά με προσωπική επίθεση και συκοφάντηση της Προέδρου του. Εχουμε διαπιστώσει δυστυχώς ότι οι Πρυτανικές Αρχές επαφίενται στην καλή διάθεση και στην δήθεν καλή πρόθεση όλων, για την λειτουργία του Ιδρύματος. Δεν εμπιστεύεται τις Υπηρεσίες της και ομόφωνα «αποφασίζει και διατάζει».
Εμείς όμως, οι διοικητικοί υπάλληλοι του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, παίρνουμε καθαρή θέση με αποφάσεις των Γενικών μας Συνελεύσεων. Δουλεύουμε κάτω από ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες και κάνουμε ό,τι καλύτερο μπορούμε για το Δημόσιο Πανεπιστήμιο το οποίο υπηρετούμε, και μόνο αυτό. Δεν εξυπηρετούμε καριέρες, προσωπικές επιδιώξεις και πολιτικές κανενός, πόσο μάλλον δε όταν αυτές αντιστρατεύονται στα δημοσιοϋπαλληλικά μας καθήκοντα τα οποία γνωρίζουμε πολύ καλά. Στεκόμαστε στο πλάι των φοιτητών για Δημόσια και Δωρεάν παιδεία για όλο το λαό και αγωνιζόμαστε μαζί τους. Τέλος, σε αυτές τις δύσκολες καταστάσεις που ζούμε σαν εργαζόμενοι θα σταθούμε ο ένας δίπλα στον άλλον και όλοι μαζί συλλογικά και με αξιοπρέπεια θα αντισταθούμε. Οσο και αν προσπαθούν αυτές οι πολιτικές να σπείρουν την ανθρωποφαγία μεταξύ μας εμείς ξέρουμε καλά ποιο είναι το συμφέρον μας. Η αλληλεγγύη και η συλλογικότητα. Αύριο μπορεί ο καθένας μας να είναι στη θέση των συναδέλφων που συκοφαντήθηκαν.
Οι Πρυτανικές Αρχές έχουν ήδη δημιουργήσει μία απαράδεκτη εργασιακή κατάσταση στο Δημόσιο Ιδρυμα που υπηρετούν. Απαιτούμε την άμεση αποκατάσταση των συναδέλφων που εξαναγκάστηκαν σε παραίτηση, σαν πρώτο βήμα και θα συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε για μόνιμη και σταθερή δουλειά για όλους, για δουλειά με αξιοπρέπεια.
Γιούλα Γκεσούλη
ΥΓ: Ανακοίνωση εξέδωσε η Σύγκλητος του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων. Διαμαρτύρεται για την απόρριψη του προϋπολογισμού που υπέβαλε για το έτος 2019, ο οποίος είναι επιπλέον και «ελλειμματικός ως προς τις ενεργειακές ανάγκες (πετρέλαιο θέρμανσης, ηλεκτρικό ρεύμα, κ.α.), οι οποίες αντιστοιχούν στο 45% της επιχορήγησης».
Η Σύγκλητος ζητά συμπληρωματική χρηματοδότηση και «την άμεση διάθεση των θέσεων ΔΕΠ που δημιουργεί η συνταξιοδότηση των μελών προσωπικού το 2019».
Και επειδή κινδυνεύει με «κατάρρευση το εγχείρημα της ένταξης του ΤΕΙ Ηπείρου», καθώς και επειδή δε χρηματοδοτείται το Πανεπιστημιακό Ερευνητικό Κέντρο, όπως προβλέπεται από το Νόμο (δύο σημεία, των οποίων είναι υπέρμαχος και για τα οποία ανησυχεί σφόδρα) η Πρυτανεία απειλεί με παραίτηση!
