Ο Ιωάννης Αντωνίου πρόεδρος του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής

Κομμένος και ραμμένος στην αντιεκπαιδευτική πολιτική της ΝΔ

Αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα πολιτικού σαλταδορισμού, αφού πέρασε απ’ όλους τους πολιτικούς χώρους (ΚΚΕ, ΕΑΡ, Συνασπισμός, ΔΗΜΑΡ, ΠΑΣΟΚ) και σήμερα αποτελεί γκεσέμι της αντιδραστικής αντιεκπαιδευτικής πολιτικής της ΝΔ.
 
«Είναι διαπρύσιος κήρυκας του δόγματος της αγοράς στην εκπαίδευση». Τον Οκτώβριο του 2015 ως Διευθυντής Σπουδών στα Εκπαιδευτήρια Ζηρίδη συνέταξε σύστημα «παράνομης και αυθαίρετης αξιολόγησης» και προσπάθησε να το επιβάλει πάραυτα, παρόλο που απαγορευόταν από το νόμο, καθώς το σχετικό ΠΔ είχε αποσυρθεί. Επιδίωξη «ο εκφοβισμός, η στοχοποίηση και η ‘’νομιμοποίηση’’ της απόλυσης συναδέλφων, καθώς και ο περιορισμός της ακαδημαϊκής τους ελευθερίας» (καταγγελία της ΟΙΕΛΕ).
 
Είναι ορκισμένος εχθρός των συνδικάτων και των συνδικαλιστών (όχι βεβαίως από εναντίωση στους αστογραφειοκράτες συνδικαλιστές).
 
Κρίνεται «ακατάλληλος για τη θέση του προέδρου του ΙΕΠ», ακόμη και από αυτήν την γραφειοκρατία της ΟΛΜΕ, η οποία δηλώνει ότι «θα αγωνιστεί ενάντια στην επιβολή των απόψεων και των σχεδίων του».
 
Οι απόψεις και τα σχέδιά του είναι γνωστά στην εκπαιδευτική κοινότητα. Πρόκειται για: «Την επαναφορά και επέκταση του θεσμού των προτύπων πειραματικών και της ‘’αξιολόγησης’’ που ο ίδιος είχε επιβάλλει όταν ήταν μέλος της ΔΕΠΣ με τις περίφημες συνεντεύξεις. Την επαναφορά της εξωτερικής αξιολόγησης των σχολικών μονάδων και την κατηγοριοποίησή τους. Την επαναφορά της ατομικής τιμωρητικής αξιολόγησης με ποσοστώσεις. Την απομάκρυνση των αιρετών εκπροσώπων από τα Συμβούλια Επιλογής Στελεχών Διοίκησης» (καταγγελία της ΟΛΜΕ).
 
Ο λόγος για τον Ιωάννη Αντωνίου, που η Νίκη Κεραμέως επέβαλε ως νέο πρόεδρο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ), με τις ψήφους του ΚΙΝΑΛ και του Βελόπουλου.
 
Μόλις ανέλαβε ο Ι. Αντωνίου φρόντισε να κάνει καθαρές τις προθέσεις του: «Οσο κι αν ακούγεται αναχρονισμός, το ρολόι σχετικά με τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις πρέπει να γυρίσει πίσω στο 2014, με την προσθήκη βεβαίως των αναγκαίων διορθώσεων και συμπληρώσεων που ο αναστοχασμός και η συγκυρία δημιουργούν. Με άλλα λόγια πρέπει να ξαναχτιστεί αυτό που γκρεμίστηκε στην τετραετία 2015-2019, βελτιωμένο και ενισχυμένο για να πάμε παρακάτω», δήλωσε.
 
Ο Ι. Αντωνίου θεωρεί έγκλημα την ακύρωση των πιο σκληρών αντιδραστικών μέτρων των Διαμαντοπούλου-Αρβανιτόπουλου, που ως γνωστόν ο ΣΥΡΙΖΑ πήρε πίσω (π.χ. αξιολόγηση των εκπαιδευτικών με ποσοστώσεις με στόχο τις απολύσεις, ακύρωση της ΠΝΠ που ποινικοποιούσε τους αγώνες των μαθητών, πολιτική επιστράτευση των εκπαιδευτικών, κ.λπ.), προκειμένου να αποκτήσει τη συναίνεση των εκπαιδευτικών, για να προωθήσει στη συνέχεια αντιεκπαιδευτικές ρυθμίσεις με πλάγιο τρόπο. Εχουμε πολλές φορές αναφερθεί στα νομοθετήματα για  τη λεγόμενη αυτοαξιολόγηση-αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου, που υποκρύπτει την αξιολόγηση του εκπαιδευτικού,  τη διατήρηση της υποχρηματοδότησης της εκπαίδευσης, τη δημαγωγία σχετικά με τους μόνιμους διορισμούς, το προσοντολόγιο, το Λύκειο προσανατολισμένο στην ειδίκευση με την τελευταία τάξη του φροντιστήριο, τις διπλές πανελλαδικές, κ.λπ.
 
Ο νέος πρόεδρος του ΙΕΠ, λοιπόν, είναι κομμένος και ραμμένος στην πολιτική που θέλει να εφαρμόσει στην εκπαίδευση η ΝΔ. Εξ ου και η δήλωσή του: «Το πρόγραμμα της κυβέρνησης για την Παιδεία ταυτίζεται με όσα πίστεψα και προσπάθησα να υλοποιήσω στη μακρά διάρκεια της θητείας μου στην εκπαίδευση».
 
Ο ίδιος σε συνέντευξη που παραχώρησε στη ναυαρχίδα της δεξιάς «Καθημερινή», καθόρισε τους άξονες στους οποίους θα κινηθεί το ΙΕΠ:
 
♦ «Σχολείο γνώσης, καινοτομίας και αριστείας, με σημαντικό βαθμό αυτονομίας από τους μηχανισμούς της κεντρικής διοίκησης, με εκπαιδευτικούς ελεύθερους να αναπτύξουν τις δημιουργικές τους ικανότητες και συνεχώς επιμορφούμενους».
 
Τα περί γνώσης τα αντιπαρερχόμαστε, αφόσον καταρχάς μιλάμε για το σχολείο στον καπιταλισμό. Βασικές πλευρές είναι η «αριστεία» και η «αυτονομία», με τη μια να συμπληρώνει την άλλη. Τα «αυτόνομα» σχολεία, δηλαδή τα σχολεία στα οποία θα έχει σημαντικό ρόλο και λόγο η «ιδιωτική πρωτοβουλία» (χρηματοδότηση, «καινοτόμα προγράμματα», πολυεξαρτήσεις από επιχειρήσεις, Δήμους, συλλόγους γονέων και τα ρέστα) με τον «ενισχυμένο ρόλο» του διευθυντή-μάνατζερ-αξιολογητή θα κατηγοριοποιούνται ανάλογα με τις επιδόσεις. Αντίκτυπος θα υπάρχει σε εκπαιδευτικούς και μαθητές. Αυτό το νόημα έχει το κυνήγι της πολυδιαφημισμένης «αριστείας». Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και η επανίδρυση και λειτουργία των Πρότυπων και Πειραματικών Σχολείων και η επέκταση του θεσμού σε όλη την επικράτεια.
 
♦ Αξιολόγηση παντού και σε όλους. Γιατί αυτή «είναι το οξυγόνο των εκπαιδευτικών συστημάτων, το εργαλείο για την ανάπτυξη της δυναμικής τους και της προσαρμογής τους στις ανάγκες της εποχής. Η Ελλάδα τα τελευταία 40 χρόνια έμεινε έξω από αυτόν το γενικό κανόνα που αποτελεί δομικό στοιχείο των εκπαιδευτικών συστημάτων του πολιτισμένου κόσμου».
 
Ο Ι. Αντωνίου αναπολεί τις μέρες του επιθεωρητισμού. Φυσικά, επαναλαμβάνει και αυτός το παραμύθι της μη τιμωρητικής αξιολόγησης. Ομως η αναφορά του στην «εμπειρία της εφαρμογής αξιολογικού συστήματος, που προέβλεπε το Π.Δ. 152» και «στο σύστημα που εφαρμόστηκε στα Πρότυπα Πειραματικά Σχολεία το 2013-14 και το σύστημα αυτοαξιολόγησης των σχολικών μονάδων την ίδια περίοδο», τα λέει όλα.
 
Θυμίζουμε ότι το ΠΔ 152/2013 καθορίζει αναλυτικά και με λεπτομέρειες την αξιολογική πυραμίδα, τις κατηγορίες και τα υποκριτήριά τους, βάσει των οποίων αξιολογείται κάθε παράγοντας της αξιολογικής πυραμίδας. Τελικός αποδέκτης της αξιολόγησης, στον οποίο αφιερώνεται και το μεγαλύτερο μέρος του νόμου, είναι ο εκπαιδευτικός, ο και αίρων τις αμαρτίες όλου του εκπαιδευτικού συστήματος και κατά το νόμο είναι αυτός που «αυτενεργώντας» και προτείνοντας «καινοτόμες» λύσεις μπορεί να βελτιώσει την ποιότητα και αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού έργου, στο πλαίσιο πάντα της στοχοθεσίας που θέτει το υπουργείο Παιδείας. Η αξιολόγησή του είναι διοικητική και διενεργείται από τον διευθυντή της σχολικής μονάδας και εκπαιδευτική και διενεργείται από το σχολικό σύμβουλο. Ως διοικητική ορίζεται η αξιολόγηση των ενεργειών και αποτελεσμάτων που συνθέτουν το υπηρεσιακό έργο διοίκησης, οργάνωσης και αξιολόγησης προσωπικού και δομών και ως εκπαιδευτική ορίζεται η αξιολόγηση των ενεργειών και αποτελεσμάτων που σχετίζονται με την άσκηση του παιδαγωγικού, διδακτικού, επιμορφωτικού έργου και την επιστημονική και επαγγελματική ανάπτυξη.
 
Για τον Ι. Αντωνίου «βασική αρχή είναι ότι κανείς δεν αξιολογεί, εάν δεν έχει αξιολογηθεί και ο ίδιος». Στο πλαίσιο αυτό έχει εισηγηθεί νέο νόμο για την επιλογή των στελεχών της εκπαίδευσης, αποκλείοντας τους συνδικαλιστές από τη σχετική διαδικασία και επαναφορά του θεσμού των Σχολικών Συμβούλων, με αναβαθμισμένο εποπτικό, επιμορφωτικό και αξιολογικό ρόλο.
 
♦ Καθιέρωση Τράπεζας Θεμάτων «διαβαθμισμένης δυσκολίας» για το Λύκειο. Η Τράπεζα θεμάτων αποτελεί «έναν μηχανισμό εποπτείας και πιστοποίησης των μορφωτικών αποτελεσμάτων της προσφερόμενης γνώσης σε όλα τα Λύκεια της επικράτειας». Εφαρμογή της στις τρεις τάξεις του Λυκείου.
 
Ο νέος πρόεδρος του ΙΕΠ συνηδειτά επιλέγει αυτόν τον μηχανισμό βίαιης εξώθησης από το σχολείο των μαθητών που κατά κανόνα προέρχονται από τα φτωχά λαϊκά στρώματα. Αλλωστε, η εκτίναξη του ποσοστού αποτυχίας των μαθητών στις προαγωγικές εξετάσεις και η ενίσχυση των φροντιστηρίων με την εφαρμογή της Τράπεζας Θεμάτων είναι πράγματα γνωστά.
 
♦ «Λύκειο αυτόνομη εκπαιδευτική βαθμίδα, με την καθιέρωση πιστοποιημένου εθνικού απολυτηρίου, το οποίο θα είναι το εισιτήριο εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Για τον προσδιορισμό του βαθμού του εθνικού απολυτηρίου θα συνυπολογίζονται οι βαθμοί των τριών τάξεων του Λυκείου, με ειδικό συντελεστή ανά τάξη. Η μεταρρύθμιση αυτή προϋποθέτει την εφαρμογή της Τράπεζας Θεμάτων, την αξιολόγηση των σχολικών μονάδων και των εκπαιδευτικών, τα νέα προγράμματα σπουδών, την ενίσχυση των προϋποθέσεων προαγωγής και απόλυσης των μαθητών στο Λύκειο».
 
ΙΕΠ και υπουργείο Παιδείας προκρίνουν ένα αποφασιστικό χτύπημα στην τάση της νεολαίας της εργαζόμενης κοινωνίας για πανεπιστημιακές σπουδές, προθάλαμος των οποίων είναι το Λύκειο. Γι’ αυτό και σχεδιάζουν μια ισχυρότατη ένταση των ταξικών φραγμών: Εθνικό Απολυτήριο, στο βαθμό του οποίου συνυπολογίζονται οι βαθμοί και των τριών τάξεων του Λυκείου με ειδικό συντελεστή ανά τάξη. Γραπτές προαγωγικές εξετάσεις από τάξη σε τάξη για όλες τις τάξεις του Λυκείου με επιλογή θεμάτων από Τράπεζα Θεμάτων. Καθιέρωση της βάσης του 10, ενώ τα ανώτατα ιδρύματα μπορούν να ορίζουν βάση εισαγωγής υψηλότερη της ελάχιστης βάσης.
 
Η ένταση των ταξικών φραγμών προϋποθέτει εκπαιδευτικούς και μαθητές υποταγμένους και πειθήνιους. Εξ ου και η αξιολόγηση σε όλα τα επίπεδα.
 
(Ολες οι εμφάσεις είναι δικές μας).
 
Γιούλα Γκεσούλη