Η Λεπέν βυθίζει τη Γαλλία στο χάος, δεν παραιτούμαι. Αυτό ήταν το μήνυμα του χτεσινοβραδινού διαγγέλματος του Εμανουέλ Μακρόν, μετά την πτώση της κυβέρνησης Μπαρνιέ με ψήφο μομφής, την πρώτη μετά από έξι δεκαετίες (το 1962 είχε πέσει με πρόταση μομφής η κυβέρνηση Πομπιντού, επί προεδρίας Ντε Γκολ).
Το μόνο που ενδιαφέρει τον Μακρόν είναι να συνεχίσει και να ολοκληρώσει (το 2027) τη δεύτερη προεδρική θητεία του με τρόπο που θα προσιδιάζει σε ελέω θεού αυτοκράτορα, αφού η Γαλλία θα κυβερνιέται περισσότερο με προεδρικά διατάγματα, παρά με νόμους ψηφισμένους από τη Βουλή.
Η Λεπέν, από την άλλη, φέρεται αποφασισμένη να «ρίξει» κάθε κυβέρνηση που θα διορίσει ο Μακρόν, ώστε να τον αναγκάσει να πάει σε προεδρικές εκλογές. Κι όποιος αντέξει. Μέχρι να παρέμβουν τα «μεγάλα κεφάλια» της γαλλικής μονοπωλιακής αστικής τάξης και να υποχρεώσουν ή τον Μακρόν να παραιτηθεί και να προκηρύξει προεδρικές εκλογές ή τη Λεπέν να ανεχτεί κάποια από τις κυβερνήσεις που θα διορίσει ο Μακρόν.
Είναι δυνατόν να γίνει το δεύτερο; Γιατί, τι γινόταν μέχρι τώρα, στο τρίμηνο της κυβέρνησης Μπαρνιέ; Δεν έδειχνε ανοχή η Λεπέν, επιδεικνύοντας καλή διαγωγή στα «μεγάλα κεφάλια»; Η ανοχή τελείωσε με την έναρξη των διαδικασιών ψήφισης του κρατικού προϋπολογισμού για το 2025. Ο Μπαρνιέ κατάρτισε έναν προϋπολογισμό σκληρής λιτότητας με περικοπές κοινωνικών δαπανών ύψους 40 δισ. ευρώ και αύξηση των φόρων κατά 20 δισ. ευρώ. Στόχος να μειωθεί το έλλειμμα, ύψους 5,5% του ΑΕΠ το 2023 (σχεδόν διπλάσιο από το όριο του 3% που έχει τεθεί για τις οικονομίες της Ευρωζώνης).
Η Κομισιόν έβαλε τη Γαλλία στη γνωστή «διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος». Δεν τόλμησε, βέβαια, να της στείλει καμιά τρόικα. Ηταν περισσότερο μια τυπική διαδικασία από τη γραφειοκρατία των Βρυξελλών. Ο στόχος που έθεσε ο Μπαρνιέ δεν υπηρετούσε τις απαιτήσεις της γραφειοκρατίας των Βρυξελλών, αλλά τις απαιτήσεις του γαλλικού μονοπωλιακού κεφάλαιου που απαιτεί «νοικοκύρεμα».
Γι’ αυτό και η Λεπέν έδειξε συναινετική διάθεση, προτείνοντας να μη γίνουν κάποιες περικοπές δαπανών, για να μπορεί να λέει ότι κερδίζει νίκες για λογαριασμό των λαϊκών στρωμάτων. Ο Μπαρνιέ την κορόιδεψε μέσα στα μούτρα της, καθώς έκανε δεκτές δύο από τις προτάσεις και πέταξε στα σκουπίδια τις υπόλοιπες. Η Λεπέν άρχισε τη γκρίνια, απειλώντας ότι θα καταψηφίσει τον προϋπολογισμό. Την τελευταία στιγμή ο Μπαρνιέ έκανε έναν ακόμα ελιγμό, αποσύροντες τις περικοπές στις αποζημιώσεις φαρμάκων, ελάχιστες ώρες προτού καταθέσει τον προϋπολογισμό, αλλά και αυτό εξελήφθη ως κοροϊδία.
Τότε ο Μπαρνιέ, σε συνεννόηση με τον αυτοκρατορίσκο Μακρόν, ανακοίνωσε ότι δε θα προωθήσει τον προϋπολογισμό στην Εθνοσυνέλευση για ψήφιση, αλλά θα ζητήσει από τον πρόεδρο να τον εγκρίνει με προεδρικό διάταγμα, παρακάμπτοντας την Εθνοσυνέλευση!
Μα γίνονται τέτοια πράγματα στο λίκνο της αστικής δημοκρατίας; Αυτά τα κάνει μόνο ο πρόεδρος της Νότιας Κορέας. Λάθος. Το άρθρο 49.3 του Συντάγματος της Γαλλικής Δημοκρατίας επιτρέπει στον πρόεδρο να νομοθετεί με προεδρικά διατάγματα, παρακάμπτοντας την Εθνοσυνέλευση, όταν διαπιστώσει ότι ένα νομοθέτημα δεν συγκεντρώνει την απαιτούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Το έχουν κάνει και ο Σαρκοζί και ο Μακρόν με τα αντι-ασφαλιστικά νομοθετήματά τους, γιατί όχι και με τον προϋπολογισμό; Ετσι σκέφτηκε το δίδυμο Μακρόν-Μπαρνιέ, προκαλώντας το ίδιο το γαλλικό πολιτικό σύστημα. Αν η Εθνοσυνέλευση παρακάμπτεται ακόμα και στην ψήφιση του κρατικού προϋπολογισμού, τότε καθίσταται επί της ουσίας διακοσμητική.
Το Νέο Λαϊκό Μέτωπο βρήκε την ευκαιρία που ζητούσε και κατέθεσε πρόταση μομφής κατά της κυβέρνησης Μπαρνιέ, στριμώχνοντας μ’ αυτόν τον τρόπο τη Λεπέν. Αν δεν συμμετείχε στην πρόταση μομφής, τότε θα βρισκόταν υπό κατηγορία για συνενοχή στο πέρασμα ενός προϋπολογισμού σκληρής λιτότητας. Μπορεί ο προϋπολογισμός να περνούσε με προεδρικό διάταγμα, όμως η αντιπολίτευση είχε τη δυνατότητα να το εμποδίσει αυτό, ρίχνοντας την κυβέρνηση. Αν δεν το έκανε η Λεπέν, θα ήταν εκτεθειμένη στο λαϊκό εκλογικό σώμα. Ετσι, η Λεπέν αναγκάστηκε να υποβάλει χωριστή πρόταση μομφής.
Στη σχετική συζήτηση που προηγήθηκε της ψηφοφορίας, η Λεπέν κατηγόρησε την κυβέρνηση Μπαρνιέ για άρνηση να κάνει συμβιβασμούς με τις προτάσεις της Ακροδεξιάς. «Το κόμμα μας πήρε μόνο ψίχουλα», είπε με νόημα. Κατηγόρησε τον ίδιο τον Μπαρνιέ για αδιαλλαξία. Και ξεκαθάρισε πως αν δεν υπήρχε αυτή η στάση περιφρόνησης στις προτάσεις του κόμματός της, δε θα υπήρχε αυτή η κατάληξη. Δηλαδή, η Ακροδεξιά θα υπερψήφιζε τον προϋπολογισμό σκληρής λιτότητας με λίγα φτιασιδώματα.
Απευθυνόμενη στα «μεγάλα κεφάλια» η Λεπέν είπε πως «δεν χαίρεται» που θα υποστηρίξει την πρόταση μομφής του Νέου Λαϊκού Μετώπου. «Οι θεσμοί μάς αναγκάζουν να αναμειγνύουμε τις ψήφους μας με αυτές της άκρας Αριστεράς», είπε χαρακτηριστικά.
Η πρόταση μομφής του Νέου Λαϊκού Μετώπου συζητήθηκε πρώτη, γιατί αποτελεί το μεγαλύτερο κοινοβουλευτικό σχηματισμό. Η Ακροδεξιά την υπερψήφισε αναγκαστικά, η απαιτούμενη πλειοψηφία συγκεντρώθηκε, η κυβέρνηση έπεσε και η πρόταση της Ακροδεξιάς δεν υπήρχε λόγος να συζητηθεί.
Αστοί αναλυτές στη Γαλλία κατηγορούν τον Μακρόν ως δημιουργό του πολιτικού χάους, επειδή αυτός είχε τη φαεινή ιδέα να οδηγήσει τη Γαλλία σε πρόωρες βουλευτικές εκλογές αμέσως μετά τις ευρωεκλογές. Ολοι, όμως, κρύβουν προσεκτικά το γεγονός ότι εκείνη που «κατάπιε» την κυβέρνηση Μπαρνιέ, μία από τις μικρότερης διάρκειας κυβερνήσεις στη γαλλική ιστορία, είναι η σκληρή λιτότητα, στην οποία δε θα μπορούσε να συναινέσει άνευ όρων η Ακροδεξιά, για λόγους πολιτικής αυτοσυντήρησής της. Ειδικά από τη στιγμή που οι Μπαρνιέ-Μακρόν δεν έκαναν δεκτά τα φτιασιδώματα που πρότεινε η Λεπέν.
Η Γαλλία δεν έχει προϋπολογισμό για το 2025 και το κράτος θα λειτουργεί με τη μέθοδο των δωδεκατημορίων. Δηλαδή, θα εγκρίνεται προϋπολογισμός κάθε μήνα από την Εθνοσυνέλευση. ‘Η με προεδρικό διάταγμα. Ο Μακρόν δήλωσε ότι θα διορίσει αμέσως νέο πρωθυπουργό (ήδη κυκλοφορούν ονόματα) και μένει να δούμε τι θα κάνει η Λεπέν. Θα συμφωνεί στην πτώση κάθε νέας κυβέρνησης, προκαλώντας μια διαρκή πολιτική αναστάτωση στο σύστημα (με βάση το γαλλικό Σύνταγμα, δεν επιτρέπεται να γίνουν νέες βουλευτικές εκλογές προτού παρέλθει δωδεκάμηνο από τις προηγούμενες), για να αναγκάσει σε παραίτηση τον Μακρόν, που όμως δε θα παραιτείται αλλά θα διορίζει νέα κυβέρνηση, ή θα της διαμηνυθεί να σταματήσει αυτό το παιχνίδι, να δείξει «υπευθυνότητα» και να περιμένει τις επόμενες προεδρικές εκλογές το 2027;
Mπορεί, βέβαια, να υπάρξουν και άλλες εξελίξεις, καθώς στο Νέο Μέτωπο της Αριστεράς «είναι μια ωραία ατμόσφαιρα». Παραμένουν μεν σε ενιαία κοινοβουλευτική ομάδα, διεκδικώντας να διοριστεί πρωθυπουργός πρόσωπο της δικής τους επιλογής (ως πρώτο κόμμα), όμως άλλες είναι οι φιλοδοξίες του Μελανσόν και άλλες των σοσιαλδημοκρατών που προσπαθούν να ανασυγκροτηθούν και να ξαναγίνουν κόμμα εξουσίας.
